Bilim insanları bugüne kadar çok da ciddiye alınmayan şiştozomiyaz hastalığına yol açan parazitlerin kontrolden çıkabileceği uyarısında bulundu. Her yıl dünya çapında 250 milyon kişi bu hastalık için tedavi görüyor. Bunların büyük çoğunluğu, bu paraziti taşıyan salyangozların yaşadığı Afrika'da. Ancak hastalık kıta dışında da bulaşıyor: Çin, Venezuela ve Endonezya'nın da aralarında bulunduğu 78 ülkede şiştozomiyaz bulaşımı tespit edildi.

Dünya Sağlık Örgütü (WHO), şiştozomiyaza yol açan parazitin evrim geçirerek yeni bölgelerde hayatta kalmaya adapte olduğunu açıkladı. Örgüt bu açıklamayı Dünya Göz Ardı Edilen Tropik Hastalıklar Günü'nde yaptı. Bu gün, bir milyar kişiyi etkilemesine rağmen yeterince önem verilmediği düşünülen virüs, bakteri, parazit ve mantar kaynaklı hastalıklara dikkat çekmek için kullanılıyor.

ŞİSTOZOMİYAZ NEDİR?

Bu hastalık, salyangozların vücudundan salınan parazit larvalarının bulunduğu sulara giren insan ve hayvanlarda görülüyor. Bu larvalar deriyi sindirip altına girmelerini sağlayacak enzimler salgılıyor ve bedene girdikten sonra da kan damalarında yaşamaya başlıyor. Dişileri yumurtladığın bu yumurtalar bazen dışkı ve idrarla vücuttan atılırken bazen de atılamıyor. Bunun üzerine bağışıklık sistemi bu yumurtalara saldırmaya başlıyor ve bu sırada yumurtaların etrafındaki doku da hasar görüyor. Bu durum organ yetmezliğine yol açabiliyor.

Yumurtalar bazen de cinsel organlarda birikebiliyor. Bu hastalığa üriner şistozomiyaz deniyor ve ağrıların yanı sıra kanser ve hatta ciddi vakalarda ölüme de yol açabiliyor. Şistozomiyaz parazit ilaçlarıyla iyileştirilebiliyor. WHO, çocuklar, tarım işçileri ve balıkçılar gibi risk altındaki grupların bu ilacı birkaç yıl boyunca düzenli olarak kullanmasını tavsiye ediyor. Fakat Malavi'deki Liverpool Wellcome Klinik Araştırma Programı'ndan Prof. Janelisa Musaya, evrim geçiren parazitlerin mevcut tedavilere karşı bağışıklık geçirme ihtimali olduğunu söylüyor.