ABD'nin, İran limanlarını ablukaya almak için tanıdığı süre Türkiye saatiyle Pazartesi 17:00'de dolacak. Washington'ın bu hamlesi, tarafların Pakistan'ın başkenti İslamabad'da yaptığı görüşmelerin olumsuz sonuçlanmasının ardından Başkan Donald Trump tarafından açıklandı. ABD ve İran, 7 Nisan'da Hürmüz Boğazı'ndan "güvenli geçişin" sağlanmasının da arasında olduğu bazı şartlar çerçevesinde ateşkes ilan etmişti. Ancak ateşkesin ardından Pakistan arabuluculuğundaki görüşmelerde mutabakata varılamadı.
Başkan Trump, ilk olarak sosyal medya hesabından Hürmüz Boğazı'nı ablukaya alacaklarını duyurdu. Daha sonra yaptığı bir açıklamada ablukanın İran limanlarını hedef alacağını belirtti. ABD'nin Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) da yaptığı yazılı açıklamada, 13 Nisan Pazartesi Türkiye saatiyle 17.00'den itibaren İran limanlarına giren ve çıkan tüm deniz trafiğini ablukaya alacaklarını ilan etti.
CENTCOM açıklamasında, ablukanın İran'ın Basra Körfezi ve Umman Denizi'nde bulunan limanları ve kıyı bölgelerine giren ve çıkan tüm gemilere uygulanacağı belirtildi. Ancak ABD güçlerinin İran limanlarına gitmeyen gemilerin Hürmüz Boğazı'ndan geçişine engel olmayacağı vurgulandı.
BBC'nin doğrulama servisi BBC Verify'a göre, Pazartesi günü ABD'nin ablukası başlamadan önce Hürmüz Boğazı'ndan dört gemi geçti. Geçen gemilerin hiçbirinin İran ile bağlantılı olduğu ya da İran'a girip çıktığına dair bilgiye rastlanmadı. Pazar günü müzakerelerin sona ermesinden bu yana boğazdan 23 gemi geçti; bunların 16'sı İran limanlarından ayrılan veya İran bayrağı taşıyan gemilerdi.
ABD ve İsrail'in 28 Şubat'ta İran'a yönelik başlattığı saldırılardan önce Hürmüz Boğazı'ndan günde ortalama 138 gemi geçiyordu. Hürmüz Boğazı, enerji tedariği bakımından dünyanın en önemli su yollarından biri. Küresel petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz sevkiyatının yaklaşık %20'si buradan geçiyor. Hürmüz Boğazı'ndan çıkan petrolün %86'sı Asya ülkelerine gidiyor. Burada en büyük pay %31 ile Çin'de. Bunun ardından %14'lük ithalat ile Hindistan geliyor. Ham petrol fiyatları, abluka beklentisi ile Pazartesi %7 artarak 100 dolar seviyesinin üzerine çıktı.
İran Devrim Muhafızları Donanması, boğazdan güvenli geçiş rotalarını belirttiği bir harita paylaşmıştı. Boğazın orta kısmındaki bir bölgeyi "tehlikeli" ilan eden İran güçleri, Hürmüz'den geçecek gemilerin deniz mayınlarından kaçınmak için İran'ın belirlediği rotayı kullanmasını tavsiye ediyor. ABD Başkanı Donald Trump, ABD ve İran'ın Hürmüz'den geçen gemilerden ücret talep edebileceği bir "iş ortaklığı" önermişti. Ancak Trump daha sonra İran'ın gemilerden ücret tahsil etmeye başladığına dair duyumlar aldığını belirtmiş, Tahran'ın bu uygulamayı derhal durdurması gerektiğini ifade etmiştir.
Hürmüz Boğazı, enerji tedariği bakımından dünyanın en önemli su yollarından biri olup, ABD Enerji Bilgi İdaresi'nin (EIA) tahminlerine göre 2025 yılında Hürmüz Boğazı'ndan günde yaklaşık 20 milyon varil petrol ve petrol ürünü geçmektedir. Ancak ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırılarının ardından gemi trafiği neredeyse tamamen durmuştur.




