Pekin/İstanbul

ABD Başkanı Donald Trump ile Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, ikili görüşme için Güney Kore'nin Busan şehrinde bir araya geldi. Xinhua'nın haberine göre Çin Devlet Başkanı Şi, bu sabah hareket ettiği Güney Kore'de ABD'li mevkidaşı Trump ile buluştu. Bu, ABD Başkanı Trump'ın bu yılın başında yeniden iktidara gelmesinin ardından iki liderin ilk yüz yüze buluşması oldu. Şi, görüşmenin başlangıcında yaptığı açıklamada, Çin ve ABD'nin dost ve ortak olması gerektiğini, bunun tarihin öğrettiği bir ders ve gerçekliğin bir gereği olduğunu belirterek, "Çin'in kalkınması, ABD'nin 'Amerika'yı yeniden büyük yapma' vizyonuyla çelişmiyor." dedi.

Dünyanın en büyük ekonomileri arasında zaman zaman sürtüşmelerin olmasının normal olduğunu ifade eden Şi, iki ülke liderinin ilişkileri doğru rotada ilerlemesine rehberlik etmesi gerektiğini vurguladı. Çin-ABD ilişkilerinin sağlam bir temelde yürütmek ve her iki ülkenin kalkınmasına uygun bir atmosfer yaratmak için Trump ile birlikte çalışmaya hazır olduğunu dile getiren Şi, "Çin ve ABD, iki ülkenin ve dünyanın yararına somut ve güzel işler yapmak için birlikte çalışabilir." ifadesini kullandı. Trump da Çin lideri ile halihazırda pek çok konuda uzlaştıklarını, bu görüşmede de daha fazla konuda uzlaşmayı umduklarını belirtti.

Görüşmede Çin heyetinde, Devlet Başkanı Şi'nin yanı sıra Dışişleri Bakanı Vang Yi, Başbakan Yardımcısı Hı Lifıng, Ulusal Reform ve Kalkınma Komisyonu Başkanı Cıng Şancie, Ticaret Bakanı Vang Vıntao yer alırken ABD heyetinde Başkan Trump'ın yanı sıra Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Hazine Bakanı Scott Bessent ve Ticaret Bakanı Howard Lutnick yer aldı.

ABD ile Çin arasındaki ilişkiler, son aylarda bir tarafta Washington yönetiminin tarife artışları ve teknoloji alanındaki kısıtlamaları ile diğer tarafta Çin'in küresel tedarikin büyük bölümünü karşıladığı nadir toprak elementlerinin kontrolüne yönelik attığı adımlarla genişleyen bir dizi anlaşmazlıkta düğümlenmiş durumda. Trump ve Şi'nin buluşmasında anlaşmazlık konularında nasıl bir mutabakata varılacağı, dünyanın en büyük ekonomilerine sahip iki ülkesi arası ilişkilerin yönünün belirlenmesi açısından kritik önem taşıyor.

Trump, görüşmede fentanil ve öncül maddelerinin kontrolü konusunda Çin tarafının sıkı çalışmayı taahhüt ettiğine dikkati çekerek, "Fentanil girişinden dolayı Çin'e yüzde 20 gümrük vergisi uygulamıştım. Bugünkü açıklamalarına dayanarak bunu yüzde 10 düşürdüm." açıklamasında bulundu.

Görüşme sonrası nadir toprak elementleri konusunda hiçbir engelin kalmadığını dile getiren Trump, "Sanırım bunun sadece ABD'de değil dünya çapında bir durum olduğunu söyleyebiliriz yani nadir toprak elementleri üretmeye ve diğer ülkelerden gördüğünüz gibi nadir toprak elementlerini ve diğer her şeyi satın almaya devam ediyoruz." ifadelerini kullandı.

Trump, Çin ile tarifeler konusunda çok yakında anlaşmaya varmak üzere olduklarını, arada çok fazla engelin kalmadığını, yıl sonuna kadar müzakerelerin süreceğini ve kalıcı anlaşmaya varmayı umduklarını belirtti.

Çin’in küresel tedarikinin büyük bölümünü karşıladığı nadir toprak elementlerinin kontrolüne dair aldığı tedbirler nedeniyle yaşanan anlaşmazlığın çözüldüğünü kaydeden Trump, bu sorunun da artık engel olmaktan çıktığını söyledi.

Trump, Çin tarafının nadir toprak elementlerinin kontrolüne yönelik tedbirleri bir yıllığına askıya alacağını ve varılan anlaşmanın süresinin uzatılabileceğini dile getirdi.

ABD Başkanı Trump, Nisan 2026’da Çin’i ziyaret edeceğini ve Çin liderinin de bundan sonraki tarihte ABD’ye geleceğini bildirdi.

Trump, görüşmede Ukrayna konusunun da gündeme geldiğini, Çin’in ABD’nin savaşı durdurma çabalarına destek vermeyi taahhüt ettiğini ancak petrol konusunu ele almadıklarını belirterek, "Savaşı sonlandırmak üzere birlikte çalışacağız." dedi.

ABD lideri Trump, ayrıca görüşmede Tayvan'ın gündeme gelmediğini ve tartışılmadığını söyledi. Trump, "Genel olarak 0’dan 10’a, bir ölçeğe tabi tutmak gerekirse görüşme, 10 üzerinden 12 değerindeydi." ifadesini kullandı.

Trump, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, "Diğer ülkelerin test programları nedeniyle Savunma Bakanlığı'na nükleer silahlarımızı test etmeye başlaması talimatını verdim. Bu süreç hemen başlayacak." ifadelerini kullandı.

Trump, Çin'in soya fasulyesi ve diğer ürünleri satın alması gibi birçok konuda Şi ile anlaştıklarını ifade ederek, Pekin'in nadir toprak elementleri ve kritik mineraller gibi kaynakların serbest akışının devam etmesini kabul ettiğini aktardı.

Çin Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamaya göre Şi, ABD Başkanı Donald Trump ile Güney Kore'nin Busan şehrinde gerçekleştirdiği görüşmede iki ülkenin dost ve ortak olması gerektiğini, bunun tarihin öğrettiği ders ve gerçekliğin gereği olduğunu belirtti.

İki lider, görüşmede ekonomi, ticaret, enerji ve diğer alanlarda işbirliğinin geliştirilmesi, iki ülke halkları arasında etkileşimin artırılmasının teşvik edilmesinde mutabık kaldı.