ABD Başkanı Donald Trump, Körfez'in kuzeyindeki İran'ın kritik petrol ihracat terminali Hark Adası'nın kontrolünü ele geçirmek için asker gönderebileceğini belirtti. Trump'ın açıklaması pek çok soruyu da beraberinde getirdi: Böyle bir harekât mümkün mü, nasıl yapılabilir, ne gibi riskler barındırıyor?

Hark Adası uzun süredir İran'ın petrol ihracatı için ana çıkış noktası. Ada, iki milyon varil taşıyabilen çok büyük ham petrol taşıyıcısı VLCC tipi tankerlere yükleme yapılabilecek kadar derin sulara sahip. İran'ın petrol ihracatının yaklaşık yüzde 90'ı bu ada üzerinden geçiyor. 1980'lerdeki İran-Irak Savaşı sırasında Irak Hava Kuvvetleri tarafından sık sık bombalanan ada, 13 Mart'ta ABD'nin hedefi oldu. Trump'ın 'alabiliriz' dediği İran'ın Hark Adası neden önemli?

Eğer ABD, Hark Adası'nı işgal etmeye karar verirse bunun İran'ın yakıt ihracatını keserek Tahran yönetimini Hürmüz Boğazı'ndaki baskısını sonlandırmaya ve Washington'un taleplerini kabul etmeye zorlamak için geçici bir adım olması muhtemel. Ancak İran'ın dayanıklılığı ve kararlılığı göz önüne alındığında bunun işe yarayıp yaramayacağı oldukça tartışmalı. İran Parlamentosu Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, ABD'nin işgal girişiminde bulunması halinde İran güçlerinin "ateş yağdıracağını" söyledi. İran'ın, ada üzerindeki savunmalarını karadan-havaya füze bataryalarıyla güçlendirdiğine inanılıyor.

ABD, bölgeye yaklaşık 5 bin deniz piyadesi ile 82'nci Hava İndirme Tümeni'nden yaklaşık 2 bin paraşütçüden oluşan birlik konuşlandırdı. Teorik olarak birlik içindeki paraşütçilerin, büyüklüğü yalnızca 20 km kare ölçülen bu küçük adada kilit noktaları ele geçirmek için gece vakti hava indirme harekâtı düzenleyebilme kabiliyetine sahip olduğu belirtiliyor. Ancak bu harekât, ağır kayıplara yol açabilir.

ABD'nin sonrasında karşılaşacağı sorun ise, İran ana karasından gelebilecek bombardımanın gölgesinde adayı belirsiz bir süre elinde tutmak olacaktır. Ayrıca, Hark'a olası bir ABD kara harekâtı hakkında bunca gürültü kopmasının bir aldatma planının da parçası olabileceği düşünülüyor. Ada, İran ve Devrim Muhafızları için stratejik değere sahip olsa da Körfez'de ABD'nin hedefinde olabilecek başka adalar da var.

ABD, bölgeye daha fazla asker gönderirken ve kara harekâtı ihtimalini işaret ederken, Trump yeniden İran'la "ciddi görüşmeler" yürüttüklerini ve bunun "askeri operasyonları sonlandırabileceğini" söyledi. Ancak Trump'ın İran'dan daha fazla ihtiyaç duyduğu yönünde yaygın bir kanı olan bir "anlaşma", ABD ve İran'ın mevcut pozisyonları arasındaki büyük uçurumun aşılmasını gerektiriyor.