Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Donald Trump, Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ve Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan'ı ağırlamaya hazırlanıyor. Kritik görüşme öncesinde Trump, sosyal medya platformu Truth Social üzerinden bir paylaşımda bulundu. Liderleri ağırlamayı dört gözle beklediğini belirten Trump, şu ifadeleri kullandı:

"Yönetimim, her iki tarafla da uzun süredir temas halinde. Ermenistan ve Azerbaycan halkları için doğru olanı yapan bu cesur liderlerle gurur duyuyorum. Bu, Ermenistan, Azerbaycan, ABD ve dünya için tarihi bir gün olacak."

Trump ayrıca, her iki ülkeyle de Güney Kafkasya'nın tüm potansiyelini ortaya çıkaracak ikili anlaşmalara imza atacaklarını vurguladı. Bugün Aliyev ve Paşinyan ile ayrı ayrı görüşmeler gerçekleştirecek olan Trump, daha sonra üç liderin katılımıyla ortak bir basın toplantısı düzenleyecek. Görüşmenin ardından duyurulacak kararlarla, Azerbaycan’ın askeri ve siyasi zaferlerinin uluslararası hukuk çerçevesinde resmileşmesi bekleniyor. Aliyev ve Paşinyan’ın, “ortak deklarasyon” metnine imza atması öngörülüyor.

Bu deklarasyon, iki ülkenin Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı (AGİT) Minsk Grubu’nun feshedilmesi için AGİT Genel Sekreteri’ne ortak başvuruda bulunacağını teyit edecek. Ayrıca, nihai barış anlaşmasının imzalanabilmesi için Ermenistan Anayasası'nda değişiklik yapılması gerekliliği de kabul edilecek. Deklarasyon, Azerbaycan'ı Nahçıvan’a bağlayacak olan Zengezur Koridoru'nda engelsiz geçişin sağlanmasını da garanti altına alacak.

Aliyev’in ABD ziyaretinde ele alınacak bir diğer önemli başlık ise, “Azerbaycan ile Ermenistan Arasında Devletlerarası İlişkiler ve Barışın Tesisi Anlaşması” metninin paraflanması olacak. Metnin, Azerbaycan’ın önerdiği şekliyle paraflanması durumunda, tam ve hukuken bağlayıcı bir barış anlaşması imzalanması yönünde önemli bir ilerleme sağlanmış olacak.

Ziyaret aynı zamanda Azerbaycan-ABD ilişkilerini, iş birliği düzeyinden stratejik ortaklık seviyesine taşıyacak. Bu kapsamda iki ülke arasında bir “Stratejik Çalışma Grubu” kurulmasına yönelik mutabakat muhtırası imzalanacak. Grup; enerji, ticaret ve transit alanlarında faaliyet gösterecek.

Azerbaycan, 2020 yılında İkinci Karabağ Zaferi ile 30 yıllık Ermeni işgaline son verdi ve bölgede yeni bir jeopolitik gerçeklik oluşturdu. Bu sürecin devamında, Eylül 2023'te gerçekleştirilen 24 saatlik antiterör operasyonuyla ülkenin tam egemenliği yeniden sağlandı. Tüm bu gelişmelerin ardından Azerbaycan, kalıcı barışın sağlanması yönünde istikrarlı ve kararlı bir diplomatik yol izlemeye başladı. Her zaman yapıcı diyaloga açık kaldı. Ermenistan da artık bölgedeki yeni gerçekliği kabul ediyor ve buna göre hareket ediyor.

Barış anlaşmasının metnine ilişkin müzakereler Mart ayında tamamlanmış olsa da, Erivan yönetiminin atması gereken somut adımlar bulunuyor. Özellikle, Ermenistan Anayasası’nda yer alan ve Azerbaycan’ın toprak bütünlüğü ile bağımsızlığını hedef alan maddelerin çıkarılması büyük önem taşıyor. Azerbaycan ayrıca, AGİT Minsk Grubu’nun tamamen feshedilmesini de talep ediyor.

Dünyanın gözü Beyaz Saray'daki Trump, Aliyev ve Paşinyan görüşmesinde!