Washington DC/Brüksel

Avrupa Birliği (AB) ve ABD başta olmak üzere son dönemde Suriye'ye yönelik Beşşar Esed rejiminden kalan yaptırımların kaldırılması yönünde adımlar atılması dikkati çekiyor. Suriye'deki siyasi ve toplumsal dönüşüm süreciyle birlikte bölgesel ve küresel aktörler de Suriye politikalarını yeniden şekillendiriyor. Ülkede 61 yıllık Baas rejiminin çökmesinin ve yeni bir hükümetin kurulmasının ardından Batılı ülkelerin uyguladığı yaptırımlar anlamını yitirirken, yaptırımların kaldırılması Suriye'nin yeniden inşası için büyük önem taşıyor.

ABD ve AB'den yaptırımların kaldırılacağına dair gelen açıklamalar Suriye'nin ekonomik toparlanma sürecinde önemli bir adım olarak görülüyor. AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, Suriye'ye yönelik ekonomik yaptırımların kaldırılmasına karar verildiğini bildirdi. "Bugün Suriye'ye uyguladığımız ekonomik yaptırımları kaldırma kararı aldık." mesajını paylaşan Kallas, "Suriye halkının yeni, kapsayıcı ve barışçıl bir Suriye inşa etmesine yardımcı olmak istiyoruz." ifadesini kullandı. Yeni adım kapsamında AB, üyesi ülkelerinin Suriye'nin savunma ve içişleri bakanlıklarına yeniden yapılanma, kapasite geliştirme, terörle mücadele ve göç gibi konularda işbirliği için fon sağlamalarına izin vermesi, Suriye Merkez Bankası'na yönelik yaptırımların da kalkması ve bankanın fonlarının serbest bırakılarak uluslararası faaliyetlere yeniden başlaması bekleniyor.

AB, Suriye'ye uygulanan yaptırımlar konusunda olumlu olarak nitelendirilebilecek yönde ilk adımı şubat ayında atmıştı. AB ülkelerinin dışişleri bakanları, Suriye'ye yönelik bankacılık, enerji ve ulaşım gibi sektörleri hedef alan yaptırımları askıya almaya karar vermişti. Yaptırımların kalkması konusunda nihai bir karar alınmazken her an geri dönülmesine açık kapı bırakan "askıya alma" teriminin kullanılması dikkati çekici olmuştu. AB'nin 14 yıllık Suriye yaptırımları, Baas rejiminin sivillere yönelik şiddet uygulamasını sonlandırmak amacıyla 2011'de başlatılmıştı.

ABD Başkanı Donald Trump da Suriye'ye yönelik yaptırımları kaldıracaklarını duyurdu. Trump, Suriye halkının büyük sıkıntılar yaşadığını belirterek, "Yeni hükümetle umarım ülkeyi istikrarlı ve barış içinde tutabiliriz" dedi. Ayrıca, Dünya Bankası'ndan Suriye'nin borcunun ödendiği haberi geldi. ABD Hazine Bakanlığı, Suriye'ye insani yardımların ulaştırılmasını kolaylaştırmak amacıyla bazı muafiyetler sağladıklarını açıkladı. ABD'nin Suriye'ye yönelik yaptırımları, dünyanın en kapsamlı ekonomik kısıtlamaları arasında yer alıyor.

İngiltere yönetimi de Suriye'de bazı kurum ve kuruluşlara yönelik yaptırımları kaldırdı. Hazine Bakanlığı'nın açıklamasına göre, ülkede 12 kurum ve kuruluşa yönelik yaptırımların kaldırılması kararı alındı.