Otomotiv sektörü tüm dünyada olduğu gibi Türkiye’de de farklı bir noktaya doğru gidiyor. Yeni nesil bir araç sahibi olmaktan çok otomobili günlük rutin işler için kullanıyor. Hal böyle olunca kısa süreli kiralamalar öne çıkıyor. Kiralama sektörü hakkında DÜNYA’ya açıklamalarda bulunan Enterprise Türkiye CEO’su Özarslan Tangün, otomotiv sektörünün çok verimsiz olduğunu söyledi.
Teknik olarak birkaç yılda sadece motorların değiştiğini ifade eden Tangün, “Şimdi o da değişiyor. Çünkü değişmek zorunda. Verimsizlik şuradan kaynaklanıyor. Ortalama bir araç zamanının yüzde 90’ını otoparkta geçiriyor. Aracınıza biniyorsunuz işinize gidiyorsunuz. Otoparkta yatıyor. Akşam tekrar evinize dönüyorsunuz yine otoparkta yatıyor. Günde ortalama 2 saat araç kullanmış oluyorsunuz. Bu yüzden bireysel kullanım çok verimsiz” dedi.
Sahiplik ekonomisinden kullanım ekonomisine
Ana trendin artık sahiplikten kullanım ekonomisine geçtiğini söyleyen Özarslan Tangün, “İnsanlar kiralamayı özellikle yeni nesil kiralamayı tercih ediyor. Arabanın maliyeti çok arttı, bakım maliyeti var, hasarı var. Yani bunlarla uğraşmak hem zaman hem de maliyet açısından ciddi bir sıkıntı. Türkiye'de de öyle. Dünyada da öyle. İkincisi de mesela gelişmiş ülkelerde sahiplik oranları gittikçe düşüyor” diye konuştu.
Günümüzde bunun örneklerini görmeye başladıklarını anlatan Tangün şöyle devam etti: “Metro istasyonuna scooter veya bisikletle gidiyorsunuz. Oradan iniyorsunuz, araba kiralayıp bir yere gidiyorsunuz. Oradan iniyorsunuz, vapura biniyorsunuz. Böylece çok daha verimli bir seyahat formülü ortaya çıkıyor. Hatta bir noktadan sonra da mecburiyet haline geliyor.”
Türkiye’de araç tam bir yatırım modeline dönüştü
Türkiye’de araçların tam bir yatırım modeline dönüştüğünü ifade eden Özarslan Tangün, global olarak bakıldığında bunun aslında değer kaybeden model olduğunu anlattı. Tangün, “Eskiden bizde de aracı 30’a alırdın 25’e satardın. Ama zamanla bu değişti. Avrupa’da model hala bu yönde” diye konuştu.
Şimdi Çin baskısının da olduğunu vurgulayan Tangün, “Çinliler bunu çok daha beter edecek. Çünkü müthiş bir üretim kapasiteleri var. Neredeyse 10 milyonluk fazla bir üretim var. Bunlar satılacak. Bir fabrika yapılıyor, kalıp yapılıyor. 100 milyon dolar harcanıyor. O kalıptan ne kadar çok araba yaparsan, araba başı maliyetin o kadar düşüyor.”
Müşteri memnuniyetinde Amerika’yı bile geçtik
2014 yılından beri neredeyse 10’uncu yılını tamamladıklarını ifade eden Özarslan Tangün, Türkiye’de dolar bazında 29 kat büyüdüklerini anlattı. İşe ilk başladıklarında 400 araçlık bir filonun olduğunu belirten Tangün, şimdi neredeyse 11 bin aracı geçtiklerini söyledi.
Elektrikli araçta tercihleri fiyat belirliyor
Otomobil fiyatlarının Türkiye’de çok oynak olduğunun altını çizen Özarslan Tangün, kur artışının fiyatları etkilediğine değindi. Talepte de artış olduğunu vurgulayan Tangün, “Rekor satışlar geliyor evet. Bu dinamiklerimizin değiştiğinin bir göstergesi. İnsanlar tükettiler, zam gelecek almam lazım korkusu oluştu.”
Trafikte geçirilen zaman daha değerli hale gelecek
Mobilite ekosisteminin çok büyük bir değişim yaşadığını aktaran Özarslan Tangün, “Araçlar artık değişiyor. Yazılım, pil, teknoloji odaklı bir hale geliyor. Eskiden önemli olan motor şanzımandı. Şimdi içindeki yazılımı ve pil bunlar önemli.”
Yüksek faiz ortamında bilanço yönetimi çok önemli
“Türkiye’de yatırım kararları çok hızlı alınıyor” diyen Özarslan Tangün, tahminleme yaparak işi yönettiklerini aktardı. Tangün, “Enterprise bu işi dünyada en iyi yapanlardan. 2.4 milyon adet aracı var. Ve bu araçları en verimli bir şekilde kullanmak şart.”
Turizmin çok önemli bir etken olduğunu vurgulayan Tangün, bu sene 60 milyon turistin beklendiğini anlattı. Türkiye’nin dinamik bir ülke olduğunu ifade eden Tangün, şartlara bakıldığında kısa dönem kiralama potansiyelinin bugüne göre en az 5 kat büyümesi gerektiğini aktardı.


