Jeoloji yüksek mühendisi Prof. Dr. Okan Tüysüz, yaşanan depremin Büyük Marmara Depremi olmadığını vurgulayarak, fayın tamamının kırılmadığını, tamamının kırılması durumunda 7'nin üzerinde bir deprem yaşanabileceğini ifade etti. Deprem öncesi bazı cep telefonlarına gelen erken uyarı bildirimlerine dikkat çeken Tüysüz, "Birincisi geldiği zaman bazı cihazlar bunu algılar. Onu algıladığı zaman ikincisinin geleceği bellidir ve size haber verir." dedi.

İstanbul'da meydana gelen 6,2 büyüklüğündeki depremde bazı akıllı telefon kullanıcıları, sarsıntı başlamadan saniyeler önce erken uyarı bildirimi aldı. Google tarafından sunulan bu özellikle birçok kişi, Marmara Denizi Silivri açıklarındaki deprem esnasında hızlı kaçma imkanı buldu.

Uzmanlar, erken uyarı sisteminin işleyişi ve güvenilirliğiyle ilgili değerlendirmelerde bulundu. Tüysüz, artçıların en az 1 hafta, sonrasında belki 1 ay, belki daha uzun süre devam edeceğini dile getirdi. Marmara Denizi içinde deprem oluşturmasını beklediğimiz, kırılmamış büyük bir fay olduğunu ve onun ne zaman kırılacağının belli olmadığını uyarısında bulundu.

Tüysüz, Kandilli Rasathanesinin üzerinde çalıştığı erken uyarı sisteminin işleyişini açıklayarak, "Depremlerde 'P' ve 'S' dalgası olmak üzere iki dalga çıkar. Birinci dalga, deprem olduktan sonra saniyede 7 kilometre hızla, ikinci dalga da 4 kilometre hızla ilerler. Aralarında bir zaman farkı vardır. Birincisi geldiği zaman bazı cihazlar bunu algılar. Onu algıladığı zaman ikincisinin geleceği bellidir ve size haber verir." diye konuştu.

Sistemin, deprem öncesi elektriği kesmesi, metroları durdurması ve doğal gazı kesmesi üzerine kurulu olduğunu söyleyen Tüysüz, "Bu sistem çalışıyor ama insanların kullanacağı seviyede güvenilir bir biçimde henüz gelişmedi." bilgisini verdi. Ayrıca, gelen bildirimlerin bazen ters durumlara da neden olabileceğini belirtti.

Bilişim uzmanı Osman Demircan, erken uyarı bildirimlerinin yalnızca Android işletim sistemli telefonlarda olduğunu ifade ederek, "Telefonlar, yapısı gereği elimize aldığımız zaman o harekete tepki verebiliyorlar. Eğer telefonunuz hareketsiz duruyorsa, yer hafif sallanmaya başladığında aldığı titreşimleri doğrudan deprem olma potansiyeli olarak değerlendiriyor ve mesaj göndermeye başlıyor." dedi.

Demircan, alınan verilerin güvenilir olduğunu belirterek, "Bu özelliği açmış ve verilerin toplanmasına izin veren telefonların tamamından aldığı için gayet güvenilir bir veri." şeklinde konuştu. İnternet bağlantısının bu sistem için şart olduğunu da vurgulayan Demircan, "Android telefonu olanlar, deprem uyarı sistemi özelliğini açanlar ve konum bilgisini aktif hale getirenler direkt bu bilgiyi alabiliyorlar." dedi.

Demircan, depremden sonra 5 saniye içinde evini terk etmeyi başaran ailelerin olduğunu belirterek, "Bu tarz sistemler birçok aile için daha yıkıcı ve büyük depremlerde hayat kurtarıcı olabilir." ifadesini kullandı.