Dünyada gıda israfı kritik seviyelere çıkarken, Birleşmiş Milletler raporlarına göre, yıllık üretilen gıdanın yaklaşık üçte biri israf ediliyor. Bu oran, dünya genelinde 1,3 milyar ton yiyeceğin çöpe gitmesi anlamına geliyor. Gıda israfının bu kadar büyük bir boyuta ulaşmasının nedenleri arasında, üretim fazlası, lojistik sorunlar, ambalajlama hataları ve tüketici alışkanlıkları geliyor.

Türkiye’de ise her gün yaklaşık 12 milyon ekmek çöpe gidiyor. Yıllık bazda bu rakam 4 milyar 380 milyon ekmeğe ulaşıyor. Toplumsal hassasiyetin yüksek olduğu bu temel gıda maddesinde dahi böylesine büyük bir kaybın yaşanması, israfın boyutunu gözler önüne seriyor. Sorunun ekonomik tarafı da oldukça dikkat çekici. Gıda israfının yıllık tahmini maliyeti 214 milyar lira seviyesinde. Bu tutar, birçok ülkenin yıllık tarım bütçesini aşacak büyüklükte. Hem milli gelir hem de aile bütçeleri üzerinde ciddi bir yük oluşturan bu tablo, israfla mücadele politikalarının ve farkındalık çalışmalarının önemini bir kez daha hatırlatıyor.

Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü verileri de 828 milyon insanın açlıkla mücadele ettiğini belirtiyor.

Türkiye Gıda Sanayi İşverenleri Sendikası Başkanı Kaan Sidar, “Ülkemizde her yıl 23 milyon ton gıdanın israf edildiğine ve kişi başına yıllık 102 kilogram yiyeceğin çöpe gittiğine ilişkin veriler endişe verici. Özellikle, üretilen meyve ve sebzelerin yüzde 35’inin sofraya ulaşamadan israf olması, tedarik zincirindeki süreçleri yeniden gözden geçirmemiz gerektiğini ortaya koyuyor” diyor.

Gıda israfıyla mücadelede atılacak somut adımlar arasında üretim, depolama ve lojistik süreçlerinde kayıpları en aza indirecek akıllı teknolojilerin teşvikinin önemli olduğunun altını çizen Sidar, “Hane halkı düzeyinde israfın önlenmesine yönelik eğitim ve bilgilendirme kampanyalarının desteklenmesi, mevcut gıda kaynaklarının daha verimli kullanılması ve tüketim alışkanlıklarımızın gözden geçirilmesi gerekiyor” uyarılarını da sıralıyor.

İsraf sorununa ilişkin konuşan Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Gastronomi Mutfak Sanatları Bölümü öğretim üyesi Doç. Dr. Emre Hastaoğlu, “Dünyada en çok ekmek israf eden 3. ülke haline gelmemizin en büyük nedeni bilinçsiz olmamız. Gıda israfını azaltmanın bir yolu da planlı ve bilinçli alışveriş yapmaktır. Bu listeyi yaparken de bütçemize uygun ihtiyacımız olan şeyleri ihtiyacımız kadar almamız gerekir. 2050 yılında nüfus artışıyla gıda ihtiyacımız yüzde 60 oranında artacağı öngörülmekte.”

Gıdaya kolay ulaşmanın, gıda israfına neden olduğunu belirten Hastaoğlu ayrıca “Eskiden bu kadar gıda çeşitlerine ve miktarına kolay ulaşım sağlayamıyorduk. İsrafı azaltma yolunun en başında bilinçli tüketim yer alıyor.” dedi.