Trump yönetimi göç politikalarından dış siyasete, ekonomik yeniden yapılanmadan iç yönetime uzanan geniş bir ajandayı hayata geçirdi. Bununla birlikte ABD artan federal güç kullanımı, derinleşen siyasi kutuplaşma ve büyüyen toplumsal gerilimlerin yaşandığı bir döneme giriyor. Demokratik yönetimlerin olduğu bazı eyaletlerde federal güvenlik operasyonları arttı. Bu sürecin merkezinde, yürütme yetkisinin sınırlarına dair son derece geniş bir bakış açısı yer alıyor. Başkan Donald Trump, New York Times’a verdiği son röportajda, uluslararası hukuka tamamen bağlı olduğu fikrini reddederek kendisini esas olarak “kendi ahlakının” yönlendirdiğini vurguladı. Bu açıklamalar, çok taraflı kurallar yerine ulusal gücü önceleyen bir yaklaşımın şimdiye kadarki en net ifadesi.
Bu dünya görüşü, en görünür biçimde göçmenlik uygulamalarında kendini gösteriyor. Federal operasyonlar hızla genişletilirken, Göçmenlik ve Gümrük Muhafaza (ICE) birçok eyalette daha sert ve agresif bir tutum benimsiyor. Minneapolis’te 37 yaşındaki Renee Nicole Good’un bir ICE görevlisi tarafından vurularak öldürülmesi bir kırılma noktası haline geldi. Olayda karışan görevli ICE Uygulama Operasyonları Görevlisi Jonathan Ross. Sicili temiz. Federal bir ajanı Minnesota’da yargılamak hukuken karmaşık bir süreç. Anayasa’daki Üstünlük (Supremacy) Maddesi uyarınca, federal görevliler resmî görevlerini yürütürken eyalet düzeyinde cezai kovuşturmadan muaf tutulabilir. Uzmanlara göre, devletin, ICE ajanını suçlaması için, ajanın resmî görev yetkileri dışında hareket ettiğini açıkça kanıtlaması gerekir ki bu çok zor.
Minnesota yetkilileri ise FBI’ın kendilerine, artık “dosya materyallerine, olay yeri delillerine ve soruşturma kapsamında yapılan mülakatlara” erişemeyeceklerini bildirdiğini açıkladı. Bu karar, federal makamların şeffaflığı ve hesap verebilirliği konusunda ciddi eleştirilere neden oldu. Ülkenin farklı şehirlerinden yerel yöneticiler sert tepkiler verdi. Philadelphia Bölge Savcısı Larry Krasner, kentte suç işleyen herhangi bir federal ajanın yerel yasalar kapsamında tutuklanıp yargılanacağını söyledi. Oregon’un Portland kentinde ise, bu hafta federal ajanların karıştığı ayrı bir silahlı olayda iki kişinin yaralanmasının ardından, şehir yetkilileri ICE operasyonlarının soruşturma tamamlanana kadar askıya alınması çağrısında bulundu.
Kent yetkilileri ve bazı yerel savunucular, Renee Nicole Good’un mahalledeki ICE faaliyetlerini izleyen bir “hukuki gözlemci” olarak hareket ettiğini söyledi. Federal yetkililer, Good’un ICE operasyonlarına müdahale ettiğini ve aracını tehditkâr şekilde kullandığını öne sürüyor. Buna karşılık ailesi ve yerel liderler bu iddiaları reddediyor. Eski eşine göre Good, olaydan kısa süre önce 6 yaşındaki çocuğunu okula bırakmış, partneriyle birlikte eve dönerken sokakta ICE ajanlarıyla karşılaştı. Ailesi ve yerel yetkililer, organize bir protestoya katılmadığını ve resmî bir görevde olmadığını vurguluyor.
Buna karşın Başkan Yardımcısı JD Vance, göçmenlik uygulamalarındaki sertleşmenin henüz başlangıç aşamasında olduğunu belirterek, “göçmenlik denetimlerinin daha yeni başladığını” söyledi. Vance ayrıca, vergi mükelleflerinin paralarının kötüye kullanılmasına yönelik dolandırıcılıkla mücadele için ülke genelinde yetkiye sahip yeni bir Yardımcı Adalet Bakanı pozisyonu oluşturulduğunu duyurdu. Yönetim, dış politikada da sert söylemi somut adımlarla destekliyor. ABD’nin askeri müdahalesinin ardından Nicolás Maduro’nun iktidardan uzaklaştırıldığı Venezuela’da, Başkan Trump’ın Beyaz Saray’da petrol şirketlerinin yöneticileriyle bir araya geldi.
İçeride ise Beyaz Saray, gümrük tarifeleri ve vergi indirimlerini ekonomik başarının kanıtı olarak sunuyor. Hazine Bakanı Scott Bessent, son bir yılı “tarihi bir ekonomik dönüşüm” olarak nitelendirirken; daha güçlü büyüme, daralan ticaret açığı ve artan verimliliği örnek gösteriyor. Ancak tüm bu makroekonomik göstergelere rağmen, düşük ve orta gelirli Amerikalıların yaşam maliyetlerine dair endişeleri devam ediyor. Bu tartışmalar sürerken, ABD Yüksek Mahkemesi’nin Washington’da bugün açıklaması beklenen kararları arasında, Trump yönetiminin “acil durum” gerekçesiyle uygulamaya koyduğu gümrük tarifelerine ilişkin kritik bir hüküm de bekleniyor. Bu sert güvenlik ve güç odaklı tabloya karşılık, bazı eyalet ve yerel yönetimler bambaşka sosyal öncelikler izliyor.
Yeni federal beslenme politikası, işlenmiş gıdalar ve ilave şekerlerden uzak durmayı teşvik ederken, protein, meyve, sebze, sağlıklı yağlar ve tam tahılları “gerçek gıda” olarak ön plana çıkarıyor. Uzmanlar, sağlık derneklerinin bu rehberlerin hazırlanmasında gıda devlerinin etkisinden uzak durması gerektiğini vurguluyor.





