Akdeniz Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Kültür Varlıklarını Koruma ve Onarım Bölümü Başkanı ve kazının bilimsel danışmanı Doç. Dr. Hakan Öniz ve 20 kişilik dalış ekibi, Akdeniz açıklarında su altı kazısı yapıyor. Kültür ve Turizm Bakanlığının "Geleceğe Miras Projesi" kapsamında Antalya Müzesi adına çalışma yürüten ekip, Kaş ilçesi Besmi Adası'nda denizin metrelerce derinliğinde robotlar yardımıyla kazı gerçekleştirdi.

Özenle sürdürülen kazı sonucunda yaklaşık 45-50 metre derinlikteki gemi batığından ağzı kapalı amfora çıkarmayı başaran ekip, büyük heyecan yaşadı. Direk karaya çıkarılmadan belirli aşamalardan geçirildikten sonra Kemer'deki Akdeniz Üniversitesi Sualtı Arkeolojisi Laboratuvarına götürülen amfora, önce mikroskop ve özel büyüteçler yardımıyla incelendi. Ardından, Antalya Bölge Kurulu uzmanları ve laboratuvar restoratörleri tarafından keski, çekiç ve küçük aparatlar yardımıyla bir saat süren titiz çalışmayla amforanın ağzı açıldı. Uzmanlar, amfora içindeki malzemeden numuneler alarak, çıkarılanların ne olduğunun belirlenmesi için analiz çalışmasına başladı. Amforanın ağzı açılırken heyecanlı anlar yaşayan bilim insanları, malzemenin dokusuna, içeriğine, kokusuna bakarak ne olduğunu anlamaya çalıştı. Amforanın ağzının açılmasını ve çıkarılanları Anadolu Ajansı ekibi görüntüledi.

Kazı heyeti başkanı Doç. Dr. Hakan Öniz, muhtemel bir fırtınayla Akdeniz kıyılarında batan ticaret gemisinin 1100 sene önce Filistin'in Gazze kıyılarından çıktığını tahmin ettiklerini belirtti. O dönemde Gazze'nin önemli ihraç ürününün zeytinyağı olduğunu, Tekirdağ Şarköy-Gaziköy'den de muhtemelen şarap ihraç edildiğini ifade etti. Öniz, bu ticaret gemisinin birden fazla limana uğrayan bir gemi olduğunu ve gemideki muhtemel şarap taşıyan amforalar sayesinde bölgede Hristiyan hacıların veya Kudüs'ü ziyarete gelenlere hediye olarak yollanan malzeme olabileceğini düşündüklerini aktardı.

Amforanın ağzının bin küsur sene boyunca kapalı olarak beklemiş olmasının ünik bir durum olduğunu belirten Öniz, içeriğin ne olabileceği konusunda heyecanlı bir sürecin yaşandığını ifade etti.

Akdeniz Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Malzeme Bilimi ve Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Meltem Asiltürk Ersoy, meslek hayatında ilk kez kapalı amforanın içindeki malzemeyi inceleyeceğini söyledi. 1100 yıllık süreçte deniz ortamında, basınç altında ve sıcaklık değişimlerine bağlı olarak neler olduğunu anlamaya çalışacaklarını belirtti.

Amforanın tuzdan arındırma ve kapağının açılma işlemlerini gerçekleştiren restoratör konservatör Rabia Nur Akyüz, amforanın sürekli ıslak kalmasını sağlayarak, üzerindeki oluşumların kurumaması için hassas çalışma yaptıklarını anlattı.