ABD’de Mayo Clinic tarafından yapılan yeni bir çalışma, özellikle kadınlarda, 65 yaş altındaki kalp krizlerinin çoğunun arter tıkanıklığına bağlı olmayan nedenlerden kaynaklandığını ortaya koyuyor. Çalışma, “Rochester Epidemiyoloji Projesi” kapsamında 15 yılı aşkın veriyi değerlendirmiş; bu alanda en kapsamlı nüfus temelli analizlerden biri.

Geleneksel Olmayan Sebepler
Kadınlarda kalp krizlerinin %50’sinden fazlası, arterlerdeki plak tıkanıklığı dışındaki sebeplerden (örneğin koroner arterin spontan disseksiyonu — SCAD, emboli, vs.) kaynaklanıyor. Arter plaklarının tıkanmasına bağlı kriz, her iki cinsiyette de en yaygın sebep, fakat kadınlarda bu oran %47 iken erkeklerde %75’e kadar çıkıyor. Bazı durumlarda stres, anemi ya da enfeksiyon gibi tetikleyiciler kalp krizine yol açan ikinci en yaygın grup. Bunlarda beş yıllık ölüm oranı neredeyse %33’e ulaşıyor.

Tanı ve Tedavide Dikkat Edilmesi Gerekenler
SCAD (koroner arterin spontan olarak yırtılması) gibi nedenler sık sık gözden kaçıyor; genellikle plak tıkanıklığı şeklinde yanlış teşhis ediliyor. Yanlış teşhis edilen bu durumlar bazen gereksiz stent yerleştirme gibi gereksiz ya da zararlı müdahalelere yol açabiliyor. Doğru tanı, uygun tedavi ve izlem ile uzun dönemde daha iyi sonuçlar elde edilebiliyor. Genç yetişkinlerde kalp krizleri sadece arterdeki plak tıkanıklığıyla açıklanamaz; kadınlarda plak dışı sebepler özellikle yaygın. Doktorlar bu alternatif nedenlere daha dikkat etmeli; hastalar da kalp sağlığıyla ilgili şüphelerinde bilinçli olup gerekirse ikinci görüş almalı.