Güney Kore'de 3 Aralık 2024'te sıkıyönetim kararı alan eski cumhurbaşkanı Yoon Suk Yeol'un idamı isteniyor. Sıkıyönetim girişimi sadece birkaç saat sürmüştü ancak ülkeyi siyasi kargaşaya sürükledi. Yoon bunun ardından parlamento tarafından görevden alındı ve gözaltına alındı.

Yoon'a yöneltilen en ciddi suçlama ayaklanmaya önderlik etmek. Bu, ülke yasalarına göre, ölüm cezası veya ömür boyu hapis cezası gerektiriyor. 13 Ocak'ta hakim karşısına çıkan Yoon, suçlamaları reddederek, sıkıyönetimin muhalefet partisinin yanlışlarını kamuoyunun dikkatine sunmak için sembolik bir jest olduğunu savundu.

Güney Kore'de son 30 yıldır idam cezası uygulanmadı. 1996'da, eski askeri diktatör Chun Doo-hwan, 1979'da askeri darbeyle iktidarı ele geçirdiği için ölüm cezasına çarptırılmıştı ancak cezası daha sonra ömür boyu hapse çevrildi.

Anayasa Mahkemesi, 4 Nisan 2025'te Yoon Suk Yeol'un azledilmesini oybirliğiyle onayladı. Yoon, görevden alındıktan sonra, ülkenin görevdeyken gözaltına alınan ilk cumhurbaşkanı oldu. Mevcut cumhurbaşkanı Lee Jae Myung, Yoon'un görevden alınmasının ardından yapılan erken seçimle Haziran ayında göreve geldi.

Mahkemenin kararına Yoon yanlıları büyük bir öfkeyle tepki gösterdi. Destekçileri, kararı "kesinlikle kabul edilemez" olarak nitelendirirken, bazı protestocular mahkemenin önünde yargıya yönelik sert eleştirilerde bulundu. Diğer yandan, Yoon'un azlini isteyen muhalif protestocular büyük bir coşku içinde kutlamalara başladı.

Yoon'un azil sürecinde ilk adım 14 Aralık 2024'te atıldı. Parlamentoda yapılan oylamada 204 milletvekili Yoon'un azledilmesi için oy kullandı. Bu, Anayasa Mahkemesi'nde bir yargılama sürecinin başlamasına yol açtı. Yoon, Ocak ayında tutuklanmış, ancak Mart ayında teknik gerekçelerle serbest bırakılmıştı.

Anayasa Mahkemesi, Yoon'un görevden kalıcı olarak uzaklaştırılmasını onaylayarak, Güney Kore'yi siyasi geleceğini belirleyecek yeni bir seçim sürecine soktu. Ancak Yoon ve destekçileri mahkemelerle savaşa devam ediyor. Yoon'un kabul etmemesi durumunda, Güney Kore'nin siyasi krizi daha da karmaşık bir hale gelebilir. Ülke şu an endişe verici derecede bölünmüş durumda ve çalkantılı bir seçime doğru ilerliyor.

Kamuoyunda, Yoon'un sıkıyönetim ilanının sistemin zayıf noktalarını ortaya çıkardığı düşünülüyor. 3 Aralık, Güney Kore'yi kökten değiştirdi. Sıkıyönetim artık ülkenin karanlık diktatörlük geçmişine ait gizli bir olgu değil; hırslı politikacıların kullanabileceği bir tehdit haline geldi. Şimdi, Güney Kore anayasasının değiştirilmesi yönünde ciddi çağrılar yapılıyor. Bunun arkasında yatan sebepler ise kurumları güçlendirmek, başkanın yetkilerini sınırlamak ve bir daha böyle durumların yaşanmamasını sağlamak.