ABD ve İsrail’in İran’a saldırması ve İran’ın misillemeleri, Körfez ülkelerinde enerji üretimi, ticaret yolları, lojistik, finans ve turizm başta olmak üzere birçok sektörde ciddi ekonomik yavaşlamaya yol açtı. Savaşın ilk 3 haftalık günlük bilançosu, bölge ekonomilerinde oluşan tahribatı net biçimde ortaya koydu. Körfez bölgesi, günlük yaklaşık 30 milyon varillik petrol üretimiyle dünya arzının yaklaşık üçte birini temsil ederken, aynı zamanda küresel petrol ticaretinin yaklaşık yüzde 20’sinin geçtiği Hürmüz Boğazı’na da ev sahipliği yapıyor. Küresel LNG ihracatının yaklaşık yüzde 20’sini gerçekleştiren Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri’nin doğal gaz sevkiyatları ile Suudi Arabistan, Kuveyt ve Irak gibi ülkelerin petrol ihracatının büyük bölümü bu güzergâh üzerinden dünya pazarlarına açılıyor.

ABD-İsrail ve İran Savaşı’nın üçüncü haftasında Körfez ülkelerinin petrol ihracatı yüzde 60’tan fazla düşüşle günlük 25,1 milyon varilden 9,7 milyon varile geriledi. Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) verilerine göre, deniz yoluyla yapılan petrol sevkiyatının yüzde 25’i Hürmüz Boğazı’ndan geçiyor. Çin, Japonya, Güney Kore ve Hindistan gibi büyük Asya ekonomileri Körfez bölgesinden önemli miktarda petrol ithal ediyor. Buradan yola çıkan ham petrolün yüzde 44’ü Çin ve Hindistan’a ihraç ediliyor.

Modern tarihteki en büyük petrol arz kesintisi yaşanıyor. Yaklaşık 15 milyon varillik söz konusu kesinti, modern tarihteki en büyük petrol arz kesintilerinden biri olarak değerlendiriliyor. LNG ve petrokimya gelirleri hariç Körfez ülkelerinin petrol gelirlerinin son iki haftalık kaybı 25 milyar dolar olarak hesaplanırken, LNG ve diğer ürünlerin dahil edilmesiyle bu miktarın daha da yükselmesinden endişe ediliyor.

Türkiye Enerji Stratejileri ve Politikaları Araştırma Merkezi (TESPAM) Başkanı Oğuzhan Akyener, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Katar, Kuveyt, Umman, Bahreyn ve Irak’ın enerji krizinden kaynaklı toplam kaybının günlük yaklaşık 2,3 milyar dolar seviyesinde olduğunu tahmin etti. Akyener’in ifade ettiği tahmine göre, 21 gün önce kapanan Hürmüz Boğazı’nın Körfez ülkelerine faturası 48,3 milyar doları buldu.

Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), Orta Doğu’da artan gerilimin küresel petrol arzında tarihin en büyük kesintisine yol açtığı uyarısında bulunarak, petrol tüketimini hızla düşürecek radikal bir eylem planı çağrısı yaptı. IAE’nin açıklamasında, küresel petrol talebinin yüzde 45’ini oluşturan ulaşım sektörü başta olmak üzere, tüketimi kısa sürede azaltacak stratejik önlemler sıralandı.

Uluslararası Para Fonu (IMF) Sözcüsü Julie Kozack, Orta Doğu’daki gerilimin küresel ekonomiye etkisinin büyük ölçüde çatışmanın süresine ve şiddetine bağlı olacağını belirterek, petrol fiyatlarındaki artışın uzun sürmesi halinde küresel manşet enflasyonun yükselebileceğini ifade etti. ABD Başkanı Trump’ın İran’ın enerji altyapısını hedef alma tehdidinin hayata geçmesi halinde, saldırıların doğalgaz santrallerine yoğunlaşabileceği değerlendiriliyor. Uluslararası Enerji Ajansı verilerine göre, İran’da elektrik üretiminin yaklaşık yüzde 80’i doğalgazdan sağlanıyor.

Küresel enerji piyasalarında artan arz belirsizliği, kıta ülkesi Avustralya’yı vurdu. Son değerlendirmelere göre, 2026 yılına son derece düşük dizel stoku ile giren ülkede arz sıkıntısı madencilikten tarıma birçok sektörde üretim ve ticaret akışını sekteye uğratabilir.

G7 ülkeleri dışişleri bakanları ve AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas tarafından G7 ülkeleri adına Orta Doğu’daki mevcut bağlama ilişkin ortak açıklama yapıldı. IEA üyelerinin 11 Mart’ta petrol rezervlerinin kullanıma açılmasına karar verdiği hatırlatıldı. ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, denizde bekleyen İran petrolünün satışına izin veren, dar kapsamlı ve kısa süreli bir genel lisans yayımladıklarını bildirdi. Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ), Orta Doğu’da devam eden çatışmaların küresel ticaretin büyüme beklentileri üzerinde ciddi baskı oluşturduğunu ve 2026 yılı ticaret projeksiyonlarını aşağı yönlü tehdit ettiğini duyurdu. AB Konseyi Başkanı Antonio Costa, Orta Doğu’daki kriz nedeniyle fosil yakıt fiyatlarında yaşanan artışa çözüm bulunması gerektiğini belirterek, vatandaşları ve şirketleri korumak için acil önlemler alınacağını bildirdi.