İstanbul, Roma, Bizans ve Osmanlı olmak üzere üç imparatorluğa başkentlik yapmış, tarih boyunca birçok ordu tarafından 30 kez kuşatılmıştır. Şehir, tapınaklar, resmi binalar, saraylar, hamamlar ve hipodrom ile donatılmıştır. Ortodoks Hristiyanların önemli merkezi haline gelen İstanbul, milattan sonra 4'üncü yüzyılda Büyük Konstantin tarafından yeni imparatorluğun başkenti yapılmıştır.

Hazreti Muhammed'in hadisi ile İslam dünyası için önemli bir yer haline gelen İstanbul, 1204'te Haçlı Seferi'ne uğramıştır. Emeviler döneminde Konstantiniyye'ye düzenlenen seferler, İslam dünyası için büyük bir motivasyon kaynağı olmuştur. İstanbul, 1453 yılında Sultan 2. Mehmed tarafından fethedilmiştir. Sultan, kuşatma öncesinde Anadolu Hisarı'nın karşısına Rumeli Hisarı'nı inşa ettirmiştir. Kuşatma, 6 Nisan 1453 tarihinde başlamış, Osmanlı ordusu kenti karadan ve denizden kuşatma altına almıştır.

Osmanlı donanmasının Haliç'e girişinde yaşanan zorluklar, Sultan 2. Mehmed'in gemileri karadan yürütmesi ile aşılmıştır. 29 Mayıs 1453'te İstanbul fethedilmiş, Sultan 2. Mehmed, "Fatih" unvanını almıştır. Fetih, dünya tarihi açısından önemli bir kırılma noktasıdır. Tarihçi Zafer Bilgi, İstanbul'un fethinin Avrupa'da Doğu'nun hakimiyeti sürecini başlattığını belirtmektedir. Fetih sonrası İstanbul, dini, kültürel ve sosyal yapı açısından gelişmeye başlamış ve Fatih, şehri dünyanın en gözde merkezi haline getirmeyi hedeflemiştir.

İstanbul'un fethi, Osmanlı İmparatorluğu'nun kuruluşu açısından da kritik bir öneme sahiptir.