Türkiye'de yangınlar nedeniyle her yıl binlerce hektar ormanlık alan kül oluyor. Antalya, İzmir ve Muğla son on yılda Türkiye'de hem en çok yangın çıkan hem de yangınlarda en çok ormanın kaybedildiği üç bölge oldu. Türkiye Ormancılık Derneği'nin resmi verilerden derlediği istatistiklere göre, 2014-2024 arasında Türkiye genelinde çıkan yangınların yaklaşık yarısı bu üç bölgede meydana geldi. Türkiye'de orman genel müdürlüklerinin bölge sınıflandırmasına göre Antalya ve Muğla illeri kendi başlarına birer bölge olarak kayda geçiyor. İzmir bölgesinde ise hem İzmir hem Manisa var.

Tarım ve Orman Bakanlığı verilerine göre İzmir, Türkiye'de tüm zamanların en çok orman yangınının yaşandığı 2024 yılında, en fazla alanın kaybedildiği ikinci kent oldu. Türkiye Ormancılar Derneği'nin resmi verilerden derlediği rakamlara göre son on yılda İzmir'de, Antalya'dan daha fazla yangın yaşandı. Ancak yanan alan açısından üçüncü sırada yer aldı. BBC Türkçe'ye konuşan İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi'nden Prof. Dr. Doğanay Tolunay, bu sonucun İzmir'deki ormanların "parçalı olmasıyla" bağlantılı olduğunu belirtiyor.

Tolunay, Türkiye'nin en büyük şehirlerinden biri olan İzmir'de ormanların, tarım, yerleşim, turizm gibi farklı insan faaliyetleri nedeniyle bölünmüş olduğunu vurguluyor. Türkiye'nin yangın riski en yüksek kentleri arasında yer alan İzmir'in iklim riskleri açısından da kırılgan olduğu düşünülüyor. İstanbul Teknik Üniversitesi'nden (İTÜ) iklim bilimci Prof. Dr. Barış Önol'un ortak yazarı olduğu 2021 tarihli yayımlanan bir araştırmaya göre İzmir, Avrupa ve Akdeniz bölgesinde iklim riskleri açısından en hızlı yükselen ikinci şehir. Çalışma için aşırı sıcaklar, aşırı yağışlar, kuraklık gibi on farklı iklim riskini bir araya getiren bilim insanları Doğu Avrupa, İzlanda, Rusya'nın batısı, Türkiye'nin batısı ve Irak'ın batısının en kırılgan bölgeler olduklarını tespit etti.

Prof. Önol, BBC Türkçe'ye yaptığı değerlendirmede bunda, öncelikle Akdeniz'in küresel iklim değişikliğinden çok daha şiddetli bir şekilde etkilenmesinin önemli bir faktör olduğunun altını çiziyor. Diğer yandan "İzmir hem aşırı sıcaklardan hem kuraklıktan, zaman zaman da sellerden ve hortumlardan etkileniyor. Bunların hepsini ortak bir havuzda değerlendirdiğimizde risk seviyesi yükseliyor" diye ekliyor.

Dünya genelinde yangınları izleyen Global Forest Watch'a göre Türkiye'nin yangın sezonu genellikle Haziran sonunda başlıyor ve yaklaşık 17 hafta sürüyor. BBC Türkçe'ye konuşan İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Orman Fakültesi'nde Doç. Dr. Cihan Erdönmez, bu sezonda Antalya, Muğla, İzmir'in popüler tatil destinasyonları arasında olduğuna dikkat çekiyor. Bu bölgelerde "turizm beldelerinin arttığını ve ormana doğru genişlediğini" söyleyen Erdönmez, yangın sezonunda "insan-orman etkileşiminin en yüksek seviyelere" çıktığını vurguluyor.

Erdönmez, özellikle tabiata büyük hasar veren orman yangınlarının "neredeyse tamamının insan etkisiyle, uygun ekolojik koşulların bulunduğu alanlarda çıktığını" belirtiyor. Son 10 yılın verileri Türkiye'deki orman yangınlarının en yaygın sebebinin ihmal ve dikkatsizlik olduğunu söylüyor.

Tarım ve Orman Bakanlığı, yangınla mücadele konusunda Türkiye'nin son yıllarda "Cumhuriyet tarihinin en iyi hava, kara ve personel gücüne" ulaştığını söylüyor. Resmi verilere göre 2002'de 75 ton olan havadan su atma kapasitesi 20 yıldan uzun sürede yaklaşık altı katına çıktı.

Buna karşın resmi verilere göre Türkiye'de yangın sayıları yıllara göre artmaya devam ediyor. Yangın sayısını azaltma en önemli stratejimiz olmalı. Türkiye genelinde özellikle yangın sezonuna hazırlık kapsamında bazı önlemler alınıyor. Uzmanlar ormanlarda imar izinlerinin verilmemesi, enerji nakil hatlarının onarımlarının yapılması gibi önlemlerin önemli olduğunu vurguluyorlar.