Nasıl sağlıklı yaşlanabiliriz? 71 yaşındaki Eric Topol "Hepimiz daha fazla hareket etmeliyiz. Bunu ne kadar söylesem az" diyor. 99 yaşındaki bir hastası kliniğine geldiğinde, kardiyoloji uzmanı Dr. Eric Topol'un dikkatini çeken bir şey oldu. Topol hastasına, yanında bir yakını olmadığını gördüğünde, kliniğe nasıl geldiğini sordu. Kendi aracıyla gelmişti. Geniş bir sosyal çevresi olan ama yalnız kalmaktan da keyif alan bu capcanlı, sağlıklı müstesna kadın hakkında kısa sürede daha fazlasını öğrendim. Dr. Topol, bazılarımızın neden diğerlerinden daha uzun ve sağlıklı yaşadığını araştıran bir bilim insanı ve yazar. En yakın tarihli çalışmasında, "hakkında bir veri olmayan ve herhangi bir bilimsel temel olmadan satılan prosedürler ve tedavileri gibi yaşlanma karşıtı ürünler" gibi mitlere ve sözde bilime inanmaya karşı uyarıyor. Peki bilim, sağlıklı yaşlanma için neler öneriyor? Genetiğin rolü: Dr. Topol ve ekibi 2007'de ABD'de 80 yaş ve üzerindeki büyük sağlık sorunları olmayan yaklaşık 1400 kişinin genetik kodunu çıkartmak için altı yıl harcadı. "Süper yaşlananlar" diye bilinen grubu incelediklerinde ekip neden bu kadar sağlıklı olduklarını açıklamak adına genetiklerinde pek bir şey bulamadı. Dr. Topol çalışmasındaki bulgularla "süper yaşlananların" genelde yaş bağlantılı hastalıklarda görülen kronik enflamasyonla daha az karşılaştıkları teorisini geliştirdi. Enflamasyon, vücudun enfeksiyon, yaralanma ve zehirlenme gibi zararlı durumlara karşı verdiği doğal ve sağlıklı bir tepki. Dr. Topol, "Her gece beynimizde gerçekten toksik ve enflamasyonu teşvik edebilecek atık maddeler, metabolitler oluşur. Bunları beynimizde son yıllarda keşfedilen glimfatik kanal aracılığıyla atmalıyız" diyor. Dr. Topol'un tavsiyelerinin büyük kısmı sağlıklı yaşam kuralları çerçevesinde. Bitki bazlı, çok fazla sebze ve meyve tüketilen Akdeniz diyeti tarzı beslenme öneriyor. Yeterli, kaliteli uyku da önemli. Sosyal etkileşim ve izolasyondan uzak durmak da bunama riskinin azaltılmasıyla ilişkilendiriliyor. Araştırmalar, aile ve arkadaşlarla sık etkileşimlerin bunama riskini azalttığını göstermektedir.