Orkide aramak için ölümü göze alan bitki avcısı
Kaynak, Tom Hart Dyke
Panama ve Kolombiya arasındaki tehlikeli bir ormanda esaret altında geçirdiği üçüncü ayda Tom Hart Dyke, onu dehşete düşüren sözleri hatırladı: "Kelleni uçurmadan önce beş saatin var dostum."
İngiltere'den gelen bitki avcısı, 2000 yılında Panama ve Kolombiya arasında yer alan dünyanın en tehlikeli geçitlerinden biri olan kötü şöhretli Darien Boşluğu'nda, büyükannesinin adını vermek üzere keşfedilmemiş bir orkide ararken silah zoruyla kaçırılmıştı.
Tom, seyahatleri sırasında tanıştığı bir başka İngiliz gezgin olan Paul Winder ile kaçırıldı. Kendisine hiç tahmin edemeyeceği orkidelere götüren şaşırtıcı yolculuğu BBC'ye anlattı.
Bitki avcısının çocukluğu
Tom, İngiltere'nin güneyinde, 1361'den beri ailesi tarafından nesilden nesile aktarılan bir şatoda büyüdü. Bitkilere duyduğu hayranlığın etrafındaki "olağanüstü doğal güzellik" ve botanik sanatçısı olan büyükannesinden kaynaklandığını söylüyor.
Büyükannesinin onu genç yaşta bitkilerle ilgilenmeye teşvik ettiğini, yeni iklimlerde bitki yetiştirmenin zorluğunu sevdiğini ve bunun ona ilham verdiğini söylüyor. O kadar ki, Tom sonunda bir bitki avcısı olacaktı.
Bitki avcıları, henüz keşfedilmemiş olanlar da dahil olmak üzere türler aramak için yurtdışına seyahat ediyor. Yeni bitkilerin farklı ülkelerde yetiştirilmesinde kilit rol oynuyorlar.
Tom'un ilk bitki avcılığı macerası
Tom tek başına gerçekleştirdiği ilk macerasına 20 yaşındayken atıldı: 1996 yılında İngiltere'den Portekiz'e bir bisiklet yolculuğu yaptı. Bu onu birkaç yıl sonraki ilk bitki avı gezisine hazırladı.
Bir yılını Güneydoğu Asya'da orkideler üzerine çalışarak, sonraki yılını da Avustralya'da geçirdi. Tom bulduğu bitkilerin tohumlarını, tuttuğu günlük notları ve çektiği fotoğrafları eve gönderiyordu.
İki yıl sonra, devasa boyutlarıyla bilinen California sekoya ağaçlarını görmek için ABD'ye gitti. Oradan da Kasım 1999'da Meksika'daki Bakır Kanyonu'na gitti.
Darien Boşluğu
Tom "anında kaynaştıklarını" söylüyor ve kendisini dışa dönük, Paul'u ise içe dönük olarak tanımlıyor. Tom, Paul sayesinde o zamanlar hiç bilmediği bir bölge olan Darien Boşluğu hakkında bilgi sahibi oldu.
Darien Boşluğu, Panama ile Kolombiya arasındaki sınırda yer alır; her iki ülkeyi ve Orta ve Güney Amerika'yı birbirine bağlayan tek kara yoludur. En güzel doğa manzaralarından bazıları burada yer alır ama aynı zamanda dünyanın en tehlikeli geçitlerinden de biridir.
Bu bölge, 2000 yılında solcu bir gerilla grubu olan Kolombiya Devrimci Silahlı Güçleri (FARC) tarafından saklanma yeri olarak kullanılıyordu.
Ama Tom yeni bir orkide bulmak istiyordu.
Silahlı orkide devriyeleri
Onları esir alanlar FARC mensubu olduklarını söylemişler. Esaretin ilk altı haftasında Tom, kendisini kaçıranların para istediğini, hatta Paul ya da kendisinin eve gidip parayı getirmesini önerdiklerini anlatıyor. Ancak geride kalan kişinin öldürüleceğinden korkan ikili bunu reddetmiş.
Tom, "Hayatta kalma içgüdümüz devreye girdi" diyor.
Sonunda bir bulut ormanına götürülmüşler ve Tom burada daha önce hiç görmediği "olağanüstü" orkideler görmüş. Bu süre zarfında Tom, kendisini esir alanların "silahlı orkide devriyelerine" çıkmasına izin verdiklerini söyledi.
Ani gelen özgürlük
Bir gün, sorumlu kişiler beklenmedik bir şekilde değişmiş. Sonra - birdenbire - sekiz ay sonra, ikili kaçırıldıkları yere yakın bir bölgeye geri götürülmüş ve gitmekte özgür oldukları söylenmiş.
Tom ve Paul, tam Noel öncesi, 21 Aralık'ta evlerine döndüler. Ancak böylesine uzun ve travmatik bir deneyimden sonra Tom'un yeniden uyum sağlaması biraz zaman aldı.
"İki haftamı yatağımda terleyerek geçirdim" diye hatırlıyor.
Sonunda, İngiltere'nin Kent bölgesindeki aile evinin arazisinde dünya haritası şeklinde bir bahçe tasarlamak için çalışmaya başladı.
Beş yıl sonra, Tom'un hayal ettiği bahçe, Dünya Bahçesi, halka açıldı.
Tom çocukken ilhamı büyükannesinden almıştı ve 2010 yılında vefat etmeden önce dokuz yıl daha birlikte zaman geçirdiler.
Sonuç
Tom, büyükannesinin takma adını verebileceği bilinmeyen bir orkide keşfetmedi. Ancak Meksika'da farklı bir bitkinin yeni bir türünü buldu. Tom bunu aslanağzına benzer bir bitki olarak tanımlıyor ve ona büyükannesinin adını vermiş.





