ABD, İran ve İsrail hattındaki tansiyon kritik bir aşamaya taşındı. Diplomasi trafiğinin hız kazandığı bu dönemde, taraflardan birbirini teyit etmeyen mesajlar gelmeye devam ediyor. Hem Washington’un hem de bölgedeki ülkelerin, görüşmelerin seyrine göre farklı senaryolara hazırlık yaptığı dikkat çekiyor.
ABD’nin İran’daki rejim karşıtı gösterilerin şiddetle bastırılması sonrası bu ülkeye yönelik müdahale ihtimali, başlayan müzakerelere rağmen sürüyor. Bu hafta, müzakerelerin geleceği konusunda önemli temaslar gerçekleşirken, diplomatik olarak kritik dönemece girildi.
İran Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi Sekreteri Ali Laricani, dün, geçen hafta İran ile ABD arasındaki müzakerelere ev sahipliği yapan Umman’a gitti. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, ABD ile Umman’da gerçekleştirilen dolaylı müzakerelere ilişkin, “Diplomatik sürecin devamı konusunda bir anlayış ve fikir birliği olduğunu hissettik. Bunun önemli olduğunu düşünüyorum. Ancak bizim için asıl belirleyici olan, sahadaki adımlardır” dedi.
Bekayi, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun ABD ziyaretine ve bu ziyaretin müzakereleri sabote etmeye yönelik olduğuna ilişkin iddialara değinerek, “Bizim müzakerelerdeki muhatabımız ABD’dir” açıklamasında bulundu. Bekayi, ‘ABD’nin bağımsız hareket etmesi ve bölgeye zarar verebilecek yıkıcı baskılardan ziyade Amerikan çıkarlarını koruması gerektiğini’ vurguladı.
İran Devrim Muhafızları Ordusu Siyasi İşlerden Sorumlu Komutan Yardımcısı Vekili Aziz Gazenferi, ABD’nin, Umman’daki müzakerelerden önce kendilerine 4 şart sunduğunu ve kabul edilmemesi halinde saldırı düzenleme tehdidinde bulunduğunu açıkladı. Gazenferi, ABD’nin, balistik füze programı, bölgesel vekil gruplara destek, zenginleştirilmiş uranyum ve nükleer meseleyi müzakere konusu yapmak istediğini belirtti.
ABD’nin İsrail Büyükelçisi Mike Huckabee, ülkesiyle Tel Aviv yönetiminin İran konusundaki “kırmızı çizgilerinin aynı” olduğunu savundu. Müzakerelerin ilerleyişiyle ilgili iki taraftan da karışık sinyaller gelirken, ABD Başkanı Trump, görüşmenin bu hafta olacağını belirtti.
Yüksek çözünürlüklü uydu fotoğrafları, İran’ın İsfahan kentindeki nükleer tesisinin tünel girişlerinin toprakla kapatıldığını gösterdi. Bu adımın, olası bir ABD veya İsrail hava saldırısına karşı tedbir niteliği taşıdığı değerlendiriliyor.
ABD Başkanı Donald Trump, İran’a yönelik tehditlerini sürdürerek, müzakerelerin başarısız olması durumunda askeri harekata hazırlık olarak Ortadoğu’ya ikinci uçak gemisi saldırı grubunu göndermeyi düşündüğünü aktardı. Trump, “Ya bir anlaşma yapacağız ya da geçen seferki gibi çok sert bir önlem almak zorunda kalacağız” dedi.
ABD Denizcilik İdaresi, Amerikan bandıralı gemilere İran karasularından “mümkün olduğunca uzak durulması” çağrısında bulundu. Gemi kaptanlarının İran güçlerinin gemiye çıkmasına izin vermemeleri, ancak olası bir müdahalede zor kullanarak direnmekten kaçınmaları tavsiye edildi.




