Osmanlı Devleti 13. yüzyılın sonunda (1299) kurulmuştur. Bu tarihlerde tasavvufla ile birlikte tekke edebiyatının gelişmesi, Arapça ve Farsça kökenli kelimelerin daha sık kullanılmasını sağlamıştır. Arapça ve Farsça kökenli kelimeler sadece günlük hayatta ve edebi eserlerde değil, isim olarak da kullanılmıştır.
Osmanlı Kadın İsimleri ve Anlamları:
- Bergüzar - Birini sonradan kendisini hatırlaması için verilen hediye, yadigar.
- Benan - Çok güzel, alımlı, çekici kadın.
- Hürrem - Gülümseyen, neşeli, etrafa neşe saçan.
- Mihri - Farsça kökenli olan Mihri ismi, güneş anlamına gelir.
- Afitap - Günümüzde de kullanılmakta olan Afitap ismi de güneş ve mihri ile eş anlamlıdır.
- Adile - Adaletli davranan, hakkaniyetli.
- Ayşe - Arapçada "Ayş" yaşamak, Ayşe ise yaşayan anlamına gelir. Neşeli anlamına da gelen Ayşe ismini, günümüzde yaklaşık 960 bin kişi kullanmaktadır.
- Haseki - Padişahın gözde sultanı olup onun çocuğunu doğuran cariyelere Haseki denirdi. 16. yüzyıla kadar unvan olarak kullanılan Haseki sözcüğü, "Has" kelimesinden türetilmiştir.
- Gülsüm - Gül, hem divan edebiyatında hem de Osmanlı mimarisinde simge olarak kullanılır. Bununla birlikte gül kelimesinden türetilen birçok isim de Osmanlı döneminde yeni doğan kız çocuklarına isim olarak verilmiştir. Bu gelenek günümüzde de devam etmektedir.
- Banu - Dilimize Farsçadan geçen Banu ismi, kadın manasına gelir.
Osmanlı'da En Çok Kullanılan Kadın İsimleri:
- Fatma - Türkiye'de 1 milyon 225 bin kişinin taşıdığı Fatma ismi, ülkemizdeki en popüler kadın ismidir. Hz. Muhammed'in kızlarından birinin adı olan Fatma'nın orijinal hali Fatime'dir. Fatma, hem çocuğunu sütten kesen anne hem de cehennem ateşinden korunmuş olan kadın demektir.
- Rana - Rana ismi, güzel kadın anlamına gelir.
- Hatice - Peygamber efendimizin ilk eşinin adı olan Hatice, hem parlak hem de varlık demektir.
- Kübra - Kübra, Ekber isminin müennes halidir. Bu ismin sözlük anlamı ise en büyük, en yücedir.
- Saliha - Hayırlı ameller işleyen, günahtan uzak duran, takva sahibi mümin kullara Saliha denir.
- Nur - Birçok ayette de geçen nur kelimesi hem parlak hem de ışık manasına gelir. Bu isim farklı adlarla bir arada da kullanılmaktadır. Örneğin: Nur Banu.
- Rabia - Rabia isminin sözlük anlamı dördüncüdür. 8. yüzyılda Irak'ta doğan Rabia Adeviyye'den sonra bu ismin kullanım oranı Anadolu'da artmıştır.
- Melike - Melike, gücü elinde bulunduran ve otoriter anlamına gelir. Bazı beyliklerde ve devletlerde kadın hükümdarlara da melike denirdi.
- Hafsa - Hafsa da Hürrem gibi güler yüzlü demektir. Hz. Ebu Bekir'den sonra halife olan Hz. Ömer'in kızlarından birinin adı Hafsa'dır.
- Nisa - Arapça kökenli bir sözcük olan Nisa, Banu ve Zenne kelimeleriyle eş anlamlıdır.
- Alime - Bilgili ve kültürlü kadın anlamına gelir.
- Nigar - Divan şairlerinin de sık sık kullandığı bir kelime olan Nigar, yüzü, kalemle çizilmiş gibi güzel ve kusursuz olan kadın demektir.
- Şirin - Hem görünüşüyle hem de davranışlarıyla hoşa giden, tatlı ve latif demektir. Ülkemizde yaklaşık 24 bin kişi Şirin ismini kullanmaktadır.
- Muhterem - Arapça kökenli bir isim olan muhterem, saygıdeğer ve üstün nitelikli anlamına gelir.




