Başkent Tahran başta olmak üzere Tebriz, Meşhed, Ahvaz, İsfahan, Şiraz, Kum, Yezd, Kirmanşah, Kirman ve Kereç gibi birçok kentteki gösterilerde kamu kurumları ve polis araçları ateşe verildi. Tahran yönetimi, protestoların büyümesi üzerine ülke genelinde internet erişimini kesti.

AA muhabiri, İran'da halkın 2 haftadır sokaklarda rejim aleyhine düzenlediği gösterilere ilişkin gelişmeleri 5 soruda derledi.

1 - İran'da gösteriler nasıl başladı?
İran'da döviz kurunun ulusal para birimi karşısındaki yükselişi, ekonomik sorunları arttırdı. Piyasalarda belirsizlik ve durgunluk, ekonomik yönden zor günler geçiren Tahran esnafının protestolarına neden oldu. Bazı kentlerde esnaf kepenk kapatırken, esnafın da yer aldığı sokak gösterileri rejim karşıtı protestolara dönüştü. Birçok şehirde binlerce kişi sokaklara döküldü. İlk günlerde gösterilere müdahale etmeyen emniyet güçleri, eylemlerin artması üzerine göz yaşartıcı gaz ve saçma atan tüfeklerle sokaklara indi. Yer yer göstericilerle polis arasında çatışmalar yaşandı.

2 - İranlı siyasetçilerin tepkileri ne oldu?
İran lideri Ali Hamaney, protestoların başlamasından sonra 3 Ocak'taki ilk konuşmasında, ülkede protestolara yol açan ekonomik taleplerin meşru olduğunu ancak ülkeyi güvensiz hale getirmek isteyen gruplara karşı daha sert tedbirler alınması gerektiğini söyledi. Dövizdeki yükselişin "düşmanın işi" olduğunu öne süren Hamaney, düşmanlarının halkın ekonomik sorunlarından çıkar elde etmeye çalıştığını belirtti. Hamaney, "Protesto edenle konuşuruz fakat kaos çıkaranla konuşmanın bir anlamı yok. Kaosçulara hadleri bildirilmelidir." diye konuştu. İran lideri Hamaney, ABD Başkanı Donald Trump'ı gösterileri körüklemekle suçladığı 9 Ocak'taki konuşmasında ise "yabancı güçler tarafından desteklenen ajanlara müsamaha göstermeyeceğini" belirterek, göstericilere sert müdahale edileceğine işaret etti. Hamaney, "Herkes bilmelidir ki İslam Cumhuriyeti yüz binlerce şerefli insanın kanıyla iktidara geldi, sabotajcıların karşısında geri adım atmayacaktır." ifadelerini kullandı.

İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ise gösterilerin başlamasından 2 gün sonra yaptığı konuşmasında, protestocuların temsilcileriyle diyalog kurulması talimatı verdiğini söyledi. Pezeşkiyan, "İçişleri Bakanı’na, protestocuların temsilcileriyle diyalog yoluyla görüşmesini ve onların haklı taleplerini dinlemesi talimatını verdim. Hükümet, sorunların giderilmesi için harekete geçecektir." değerlendirmesinde bulundu. Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan, 1 Ocak'taki konuşmasında ülkede ekonominin kötüye gidişatından ABD'nin değil kendilerinin sorumlu olduğunu söyledi. Pezeşkiyan, "İnsanlar memnun değilse, bu bizim hatamızdır. Suçu ABD veya başkalarında aramayın. Sorumluluk bizdedir." dedi. Olayların şiddetinin arttığı bu günlerde, 11 Ocak'taki konuşmasında Pezeşkiyan, göstericilerin itirazlarını görmezden gelmediklerini, sorunları çözmek için çaba gösterdiklerini söyledi. Pezeşkiyan, "Bizim görevimiz halkın sorunlarını çözmek ve endişelerini gidermektir. Aynı zamanda kargaşa çıkaranların ülkeyi altüst etmesine izin vermemektir." diye konuştu.