5G ile teorik olarak 10 Gbps hıza ulaşılabiliyor ancak gerçek kullanımda çok daha düşük hızlar görülüyor. Onlarca ülkede 5 yıla yakın süredir 5G hizmeti sunuluyor. 5G ilk olarak 2019 yılında Güney Kore’de, 2020 yılında ise ABD ve Avrupa kullanıma sunuldu. Günümüzde ise 74 ülkede 169 operatör tarafından 5G hizmeti veriliyor. 5G’nin ne kadar hız sunacağı konusunda elimizde epey veri mevcut. Türkiye’de ihaleye açılacak 700 Mhz ve 3.5 GHz frekansları ile gerçek kullanımda ne kadar hız elde edeceğiz? En hızlı frekans neden ihaleye açılmadı? Gelin yakından bakalım.

5G ihalesine açılacak frekanslar ve bant genişlikleri

5G frekansları ve bant genişlikleri karşılaştırması.
Operatörler arasında ne kadar hız farkı olacak? Kırsal alanlarda kullanılacak 700 MHz frekansında ise yalnızca 2x10 bantgenişliği seçeneğini görüyoruz. Bu da üç operatörün kırsal alanlarda 700 MHz ile aynı hızları vereceği anlamına geliyor. Kullanıcılar 40-80 Mbps hız alacak. Kırsal alanda operatörler arasında bariz hız farkı olmayacak fakat kentsel alanda 500 Mbps’e varan hız farkları yaşanabilecek.

5G ile kentsel bölgelerde ne kadar hız alınacak?

3.5 Ghz frekansı 5G’nin ana frekansı olacak. Kentsel alanlarda yaşayanlar bu frekanstan internete bağlanacak. Bu frekans ile teoride 1.4 Gbps hızlara ulaşılabiliyor. Gerçekte ise 300-1.000 Mbps (1 Gbps) hızlar elde ediliyor. Baz istasyonuna çok yakın mesafelerde ve bağlanan kişi sayısının az olması durumlarında 1.2 Gbps hız görülebilecek. Upload hızı ise ortalama 40-150 Mbps hızında olacak.

5G ile kırsal alanlarda ne kadar hız alınacak?

En hızlı 5G frekansı olan mmWave frekansı neden ihaleye açılmadı? 26 GHz ve üzeri frekanslar (diğer adıyla mmWave) teorik olarak 5-10 Gbps hızlarda internet sunuyor. Gerçek kullanımda ise 3 Gbps’e varan hızlar görülüyor. mmWave’in dezavantajlı yanı ise kapsama alanı çok düşük. Yalnızca birkaç yüz metrelik alanda sinyal iletebiliyor. Kalın duvarlardan ve yağmur, sis gibi atmosferik koşullardan etkileniyor. mmWave frekansını evlerde kullanabilmek için her 100 metrede bir baz istasyonu yerleştirilmesi gerekiyor. Bu da şehirlerde görüntü kirliliği ve radyasyon seviyesinde artışlara neden olacak. Operatörler için büyük maliyet artışına neden olacak. Günümüzde mmWave frekansı yalnızca stadyum, konser alanı, havaalanı gibi yerlerde kullanılıyor.

mmWave frekansına bağlanabilmek için telefonda mmWave desteği bulunması gerekiyor. Ülkemizdeki 5G’li modellerin yüzde 90’ında bu destek mevcut değil. ABD’de satılan iPhone modellerinde mmWave desteği bulunsa da ülkemizde satılan versiyonlarda mmWave desteği bulunmuyor.

Gerçek 5G ilerleyen yıllarda sunulacak

5G'nin çift bağlantı teknolojisi ile gerçek 5G hızları alabiliyoruz ancak saf 5G’ye göre bazı dezavantajları var. Örneğin saf 5G’de 10 ms civarı gecikme (latency) değerleri alınırken çift bağlantılı 5G’de 20-30 ms civarı gecikme yaşanıyor. Telefonun 4G ve 5G modemi aynı anda aktif tutulduğu için daha çok şarj harcıyor. Otonom araçlar, fabrikalar, uzaktan araç kontrolü, uzaktan ameliyat gibi ultra düşük gecikme ihtiyacı duyulan senaryolarda kullanılamıyor. 5G'nin ilk yıllarında 5G hızları elde edeceğiz ancak ultra düşük gecikmeli 5G için birkaç yıl daha beklememiz gerekecek.