Azerbaycan'ın Sovyetler Birliği'nden bağımsızlığını kazanmasının ardından, 14 Ocak 1992'de Bakü'deki Türkiye Cumhuriyeti Başkonsolosluğunun büyükelçilik statüsüne yükseltilmesiyle başlayan diplomatik ilişkiler, geçen 34 yılda "bir millet, iki devlet" ilkesi temelinde istikrarlı biçimde geliştirilerek müttefiklik düzeyine taşındı. Türkiye ile Azerbaycan arasındaki ilişkilerin temelleri, Azerbaycan'ın 1918'deki ilk bağımsızlık dönemine uzanıyor. Osmanlı İmparatorluğu'nun Azerbaycan'ı tanıması ve Kafkas İslam Ordusu'nun Bakü'nün kurtuluşundaki rolü, iki ülke arasındaki tarihi bağları pekiştirdi.
Sovyet döneminde ilişkiler sınırlı kalsa da Azerbaycan, Kurtuluş Savaşı'na destek verdi. Sovyetler Birliği'nin dağılmasıyla birlikte iki ülke yaklaşık 70 yıl sonra yeniden yakın ilişkiler kurarken, Türkiye 1991'de Azerbaycan'ın bağımsızlığını tanıyan ilk ülke oldu.
Haydar Aliyev döneminde ivme kazanan ilişkiler, "bir millet, iki devlet" anlayışıyla stratejik bir çerçeveye oturdu. Cumhurbaşkanı İlham Aliyev döneminde de bu politika sürdürülerek işbirliği tüm alanlarda derinleştirildi.

Ortak enerji ve ulaştırma projeleri
Türkiye ile Azerbaycan, kardeşlik ilişkilerini stratejik enerji ve ulaştırma projeleriyle daha da pekiştirdi. Azerbaycan petrolünü dünya piyasalarına ulaştıran Bakü-Tiflis-Ceyhan Petrol Boru Hattı, Türkiye ve Avrupa'ya doğal gaz akışını sağlayan TANAP ile Bakü-Tiflis-Kars demir yolu hattı, iki ülke arasındaki işbirliğinin somut örnekleri arasında yer aldı. Türkiye ve Azerbaycan'ın enerji alanındaki işbirliği, bölgenin enerji güvenliğine katkı sağladı. Bugün TANAP üzerinden 10 Avrupa ülkesine, yine Türkiye üzerinden Suriye'ye Azerbaycan gazı sevk ediliyor.

İki ülkenin yeni hedefi ise Türkiye ile Azerbaycan'ı Ermenistan üzerinden kara ve demir yoluyla birbirine bağlaması planlanan Zengezur Koridoru'nun hayata geçirilmesi olarak öne çıkıyor.

Karşılıklı yatırımlar
Karşılıklı yatırımlar da ekonomik ilişkilerin güçlenmesinde önemli rol oynadı. Azerbaycan, Türkiye'ye 20 milyar doların üzerinde yatırım yaparak en büyük yurt dışı yatırımını bu ülkeye gerçekleştirdi. Türkiye de yaklaşık 18 milyar dolar yatırımla Azerbaycan'da petrol dışı sektörlere en fazla yatırım yapan ülke oldu. Türkiye'de yaklaşık 3 bin Azerbaycan şirketi, Azerbaycan'da ise 4 bin 600'den fazla Türk şirketi faaliyet gösteriyor.

Askeri işbirliği
Türkiye, askeri alanda da Azerbaycan'a kapsamlı destek sağladı. 1992'den bu yana iki ülke arasında askeri konuları kapsayan 100'den fazla anlaşma ve protokol imzalandı. Bu kapsamda Türkiye, Azerbaycan'ın savunma sanayisinin geliştirilmesi ve askeri personelin eğitilmesi süreçlerine katkı sundu.

Şuşa Beyannamesi
Türkiye ile Azerbaycan arasındaki ilişkiler, 2021'de imzalanan Şuşa Beyannamesi ile resmen müttefiklik düzeyine yükseltildi. Cumhurbaşkanı Erdoğan, 15 Haziran 2021'de Karabağ'ın sembol kenti Şuşa'yı ziyaret ederek Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ile bir araya geldi.

Azerbaycan'ın Türkiye'ye desteği
Azerbaycan, 6 Şubat 2023'te Kahramanmaraş merkezli meydana gelen depremlerin ardından Türkiye'ye kapsamlı insani yardım desteği sağladı. Azerbaycanlı ekipler, arama kurtarma ve sağlık çalışmalarında aktif görev aldı.

Erdoğan-Aliyev dostluğu
Türkiye ile Azerbaycan arasındaki yoğun karşılıklı üst düzey ziyaretler, ilişkilerin gelişmesinde önemli rol oynuyor. Devlet yetkililerinin göreve başladıktan sonra veya sembolik önemi bulunan gelişmelerin ardından karşı ülkeyi öncelikli ziyaret etmeleri bir gelenek haline geldi.