Vücudunuzun detoks olmasını nasıl sağlayabilirsiniz?

Yeni yıldan önce o alışıldık aşırılıklara kaçmışsanız, artık birkaç hafta vücudunuzu temizlemek için bir detoks diyetini denemek isteyebilirsiniz. Taze sıkılmış meyve suyu alternatiflerinde, enerji ya da protein kısıtlamalı detoks diyetlerine, genellikle bütün bunların gerçekten işe yaradığına dair pek bir yanıt yok. Hatta genelde organizmaları zehirleyen maddelere verilen "toksin" kelimesi de bu diyetler teşvik edilirken, bulanık ve belirsiz bir şekilde kullanılıyor. Çevremizde kesinlikle bize zarar verebilecek maddeler bulunurken, vücudumuz bunlardan doğal bir şekilde kurtulabilecek, müthiş etkili yöntemlere sahip. İşte bu sürece yardımcı olabileceğiniz bazı yöntemler.

Daha fazla lifli gıda tüketin

Çok büyük çoğunluğumuz çok az lifli gıda tüketiyor. ABD'de erkeklerin % 97'si, kadınların da % 90'ı önerilen düzeyde lifli gıda tüketmiyor. Aslında, Amerikalıların çoğunluğu, önerileni yarısını bile yemiyor. Lifin sağlığımız üzerinde büyük bir etkisi var. Enflamasyonun azaltılmasına yardımcı oluyor, bağışıklık sistemini güçlendiriyor ve beyin fonksiyonlarını, moralimizi ve bilişsel yeteneklerimizi etkileyebiliyor. Ayrıca, kalp damar hastalıkları, Tip 2 diyabet, bağırsak kanseri ve enflamasyon da dahil birçok riski azalttığı da kanıtlanmış durumda.

Liflerin vücudumuzu temizlemeye yardımcı olma yöntemi de tüm bu yararlı etkilerin bir nedeni. Öncelikle lifler dışkının boyutunu ve ağırlığını artırıyor. Daha yumuşak hale getiriyor ve dışkılamayı kolaylaştırıyor, zararlı maddelerin bağırsakla temas halinde olduğu süreyi kısıtlıyor. Araştırmalar ayrıca, lifin bir mıknatıs gibi davranabileceğini de gösteriyor. Toksinleri ve diğer maddeleri bir araya getirip, vücuttan atılmasına yardımcı oluyor. Örneğin, 2015'te yapılan bir araştırmada, liflerin bir araya getirdiği kitlelerde, kurşun, arsenik ve bakır gibi toksik maddeler tespit edildi ve bunların atılmasına yardımcı olduğu görüldü. Liflerin aynı zamanda, vücudun safra asitlerini atmasına yardımcı olduğu, kolesterolü düşürdüğü ve böylece kalp damar hastalıkları riskini azalttığı görülüyor. Araştırmalar ayrıca bazı liflerin kanserojen maddelerin vücuttan atılmasını doğrudan güçlendirdiğini ve kanser hücrelerinin büyümesini engellediğini tespit etti. Ancak bu çalışmalar hala erken aşamalarda.

Dahası lifler vücudumuzda "daima şekilde bulunan" kimyasallardan kurtulmamıza da yardımcı olabilir. Fareler ve insanlar üzerindeki küçük ölçekli araştırmalarda yiyeceklerle lifli ek gıda almanın bu tür zararlı kimyasalların düzeyini azalttığı görüldü ama bu çalışmalar da henüz erken aşamalarda.

Daha fazla su için

Su, böbreklerin ve karaciğerin atıkları işlemesine yardımcı oluyor. Örneğin böbrekler, sodyum ve üre gibi toksinleri atmak için su kullanıyor. Susuz kalmak, atıkların birikmesine neden olabiliyor. Zamanla, orta derecedeki bir susuzluk bire böbrek hasarı riskini gündeme getirebiliyor ve bu organların atık temizleme işlemini daha az etkin hale getirebiliyor. Yeterli su içmek aynı zamanda böbreklerin uzun vadede korunmasına yardımcı olabiliyor. 18 randomize kontrollü araştırmanın değerlendirildiği bir çalışmada daha çok su içmenin, diğer yararlarının dışında böbrek taşı riskini azalttığı tespit edildi. Peki, ne kadar su içmek vücudunuzun bu önemli görevleri yerine getirmesine yardımcı olmaya yetiyor? Günde sekiz bardak su içilmesi (iki litre civarında) gerektiğini söyleyen tavsiye artık eski. Bunun yerine günde 1,5 ila 1,8 litre (günde altı ila yedi buçuk bardak) su çoğu insan için yeterli.

Akciğerlerinize yardımcı olun

Akciğerlerinizi bazen günler içinde temizlediğini iddia eden ürünlerde bir artış var. Amerikan Akciğer Vakfı (ALA) bu tür "hızlı çözümlere" karşı uyarıyor ve bu detoks reçetelerinin bazılarının tehlikeli olabileceğini vurguluyor. Ancak akciğerinizin doğal kendisini temizleme kapasitesini harekete geçirmek için yapabileceğiniz bazı şeyler var. Öncelikle kirleticilerden uzak durun. Tütün ürünleri ya da elektronik sigara kullanıyorsanız, bunları bırakmak atabileceğiniz en önemli adım. Ayrıca, duman altı kalmaktan da kaçının.

Amerikan Akciğer Vakfı (ALA) ayrıca, kapalı mekanlardaki havayı da mümkün olduğunca temiz tutmaya teşvik ediyor. Uçucu organik bileşikler (VOC'lar) bulunduran temizlik ürünleri ve kokulardan uzak durmayı, aynı zamanda mumlardan, şöminelerden ve doğalgazdan uzak kalmayı tavsiye ediyorlar.

Kardiyovasküler egzersiz de genel akciğer sağlığınızı etkiliyor. Hava yolları enflamasyonunu azaltıyor ve nefes almakta kullanılan kasların gücünü ve dayanıklılığını geliştiriyor. Akciğer sağlığınız için, üflemeli bir çalgı çalmak gibi akciğerlerinizi doğrudan çalıştıran egzersizler de yapabilirsiniz.

İyi uyuyun

Her gece, bir sıvı beyin atık temizlemek için hücrelerimiz arasındaki kanallarda akıyor. Alzheimer hastalığında rol oynayan beta amiloid gibi fazla moleküller ve proteinler, gün içinde çalışan beyin hücrelerimiz tarafından üretiliyor ve birikiyor. Bazı bilim insanları omurilik sıvısındaki uyku hormonu melatoninin aynı zamanda daha zararlı atıkları temizleyen bir deterjan görevi yaptığına inanıyor. Ancak ek melatonin almanın bu süreci iyileştirdiğine dair bir kanıt yok. Uykusuzluğun, kan ve beyin bariyerinin işlevini olumsuz etkilediği görüldü. Bu da beynimizin kendisini potansiyel olarak toksik yan ürünleri temizleme kabiliyetini etkileyebiliyor.