Sağlıklı yaşam alanındaki internet ünlülerinin yükselişiyle birlikte, yağ yaktığı ya da karın yağını erittiği iddia edilen yiyeceklerle ilgili önerilerden de kaçınmak gittikçe zorlaşıyor. 2023'te yayınlanan bir araştırmaya göre, TikTok'taki kilo verme içerikleri o kadar çok ki bu konudaki videolar toplamda 58 milyardan fazla kez izlendi. Peki, yağ yakma önerilerine küresel düzeydeki iştah göz önüne alındığında, hangilerine kulak vermeli? Yağ yakmanın en iyi yöntemi gerçekten spor yapmak mı?

'Yağ yakıcı' besinler gerçekten işe yarıyor mu?
Diyetisyen ve İngiliz Diyetisyenler Birliği (BDA) Sözcüsü Aisling Pigott'a göre "yağ yakan yiyecek" terimi yalnızca sorunlu değil, aynı zamanda mantıksız da. Sosyal medyadaki ünlüler belirli bir yiyeceğin yağ yaktığını iddia ettiklerinde, bu yiyeceklerin yağ depolarını tüketmek için ekstra kalori kullandığını ima ediyorlar. Pigott durumu "metabolizma açısından bakıldığında, 'yağ yakmak' basitçe yağı enerjiye dönüştürmek anlamına geliyor bu da vücudumuzun çoğu zaman yaptığı şey" diye açıklıyor.

Elma sirkesi ve orman meyveleri
Pigott'a göre, sirkenin kilo vermeye yardımcı olabileceği fikri en az 1800'lerden beri var. Ancak, sirkenin glikoz metabolizması ve kilo kontrolü için faydaları olabileceğini öne süren bazı araştırmalar olsa da, bu sonuçlar büyük ölçekli çalışmalarda tekrarlanmadı. Yağ yakan orman meyveleri vaadine de aldanmayın. Pigott'a göre "Bunlar gerçekten iyi bir C vitamini ve lif kaynağı ama zayıflatmazlar. Bunlar sadece orman meyveleri."

Kahve ve baharatlar
1,7 milyondan fazla izlenmeye sahip bir "yağ yakan kahve" tarifi videosunda, öğütülmüş zerdeçal, acı biber ve zencefilin karıştırılması öneriliyor. Pigott "Bu malzemelerin her birine ayrı ayrı bakarsanız, termogenez veya kalori harcaması üzerinde bir miktar etkiye sahip olduklarını gösteren çalışmalar bulacaksınız" diyor. Ancak bu etki önemli veya ölçülebilir değil. Gerçek hayatta işe yaramayacak; belki de toplam kalori harcamanızı bir veya iki kalori artırabilir ama kilo vermeye neden olmak için yeterli değil.

Yeşil çay ve kafein
Yeşil çay, sağlıklı yaşam alanında çokça konuşulan bir diğer içecek. Bir Instagram kullanıcısı, yeşil çayın GLP-1'in üretimini artırdığı için "doğanın Ozempic'i" olduğunu iddia etti. Ancak aynı etki insanlar üzerinde görülmedi. Kafein sıklıkla "yağ yakıcı" olarak tanıtılıyor. Ancak Pigott, kafeinin kendi başına kilo vermenizi sağlamayacağını belirtiyor.

Sonuç
Diyetisyen ayrıca, sosyal medyada popüler hale gelen kahveye tereyağı veya limon eklemenin işe yaramayacağını ekliyor. Tek başına yağ yakıcı bir besin yok. Kalıcı olarak kilo vermenin yolu egzersiz ve beslenmeden geçiyor. Tükettiğimiz enerji miktarı ile harcadığımız enerji miktarı arasındaki oran ve bireysel genetiğimiz, vücut kompozisyonumuzu değiştirmekte belirleyici faktörlerdir. Akdeniz tipi beslenmenin temel özelliklerini takip etmek bunun bir örneğidir. Sosyal medyadaki iddiaları sorgulamak önemlidir. "Bilgiler sizi cezbetmek için çekici görünecektir. Kendinize 'Size bilgiyi kim veriyor ve kulağa gerçek olamayacak kadar iyi geliyor mu?' diye sorun. Öyleyse, muhtemelen öyledir."