Azerbaycan ve Ermenistan liderleri, Beyaz Saray'da Trump'ın ev sahipliğinde barış deklarasyonuna imza attı. Anlaşma ile kurulacak Zengezur Koridoru'nun işletmesi 99 yıllığına ABD'ye devredildi. Zengezur Koridoru’nun açılması, Orta Koridor’u kısaltarak Türkiye’nin transit yük hacmini ve demiryolu payını artıracak. Bu da Türkiye’yi, Asya ve Avrupa arasındaki ticarette daha stratejik bir konuma taşıyacak.

Türkiye’nin Avrupa-Asya arası transit merkezi olma hedefi

Türkiye için sağlanan somut faydalar arasında transit sürelerin ve maliyetlerin azalması bulunuyor. Orta Koridor’un bazı kısımlarının Zengezur ile kısalması, lojistik süreçleri hızlandıracak ve Türkiye’nin Avrupa-Asya arası transit merkezi olma hedefini pekiştirecek. Ayrıca, Zengezur sayesinde Türkiye’nin Rusya güzergahına olan bağımlılığı da azalacak.

Türk lojistik şirketlerine fırsatlar doğacak

Zengezur ile Türk lojistik şirketlerine artan transit hacmi, demir-kara terminal yatırımı ve hızlı gümrük entegrasyonu gibi doğrudan etkiler ve fırsatlar doğacak. Sürat Lojistik Genel Müdürü Tarkan Türkel, Zengezur Koridoru’nun açılmasının ekonomik katma değer açısından Türkiye’ye önemli avantajlar sağlayacağını belirtti. Türkiye’nin Azerbaycan ve oradan Orta Asya’ya doğrudan kara yolu bağlantısını sağlamasıyla Türk lojistik sektörünün rekabet gücünün önemli ölçüde artacağı ifade edildi.

Çin–Avrupa taşıma süresi yaklaşık iki hafta kısalabilir

Türk Cumhuriyetleri, Rusya veya İran üzerinden geçmeden Avrupa pazarına Türkiye üzerinden direkt ulaşma imkânı kazanacak. Bu hat, Kuşak ve Yol Girişimi kapsamında güvenilir ve hızlı bir alternatif oluşturacak, Çin–Avrupa arasındaki taşıma süresini yaklaşık iki hafta kısaltabilecek.

Uluslararası Nakliyeciler Derneği değerlendirmesi

Zengezur koridorunun açılmasının DÜNYA’ya değerlendirilmesiyle Türkiye’nin Azerbaycan ve oradan Orta Asya’ya doğrudan kara yolu bağlantısını sağlamasıyla Türk lojistik sektörünün rekabet gücünün önemli ölçüde artacağı belirtildi.

Dilucu Sınır Kapısı

Zengezur Koridoru’nun giriş noktası olacak Dilucu Sınır Kapısı’nın beklenen yüksek trafik hacmini karşılayamayacağı değerlendirilmiştir. Kısa vadede fiziki kapasitenin artırılması ve modern gümrük teknolojilerinin entegrasyonu zorunlu olacaktır.

Siyasi ve ekonomik ilişkiler pekişecek

Türkiye’nin Orta Asya ve Türk devletleriyle kara bağlantısı kurmasıyla siyasi ve ekonomik ilişkiler pekiştirilecektir. Bu sayede Türkiye, ekonomik kazancın yanında stratejik transit merkez olma konumunu güçlendirecek; Azerbaycan ise Nahçıvan üzerinden Türkiye’ye bağlanarak jeopolitik önemini artıracaktır.

Türk lojistik firmalarının 6 önceliği

  1. Intermodal terminallere ve antrepo ağlarına yatırım planı hazırlanması.
  2. Bakü-Tiflis-Kars ve Azerbaycan/Georgia operatörleriyle stratejik ortaklık kurulması.
  3. Dijital gümrük/evrak akışı çözümlerine yatırım yapılması.
  4. Politika/operasyonel risk sigortaları ve alternatif rota planları.
  5. Fiyatlandırma stratejisinin düzenli karşılaştırmalarla optimize edilmesi.

Zengezur koridorunun en büyük faydası

En büyük faydayı Türkiye ve Azerbaycan görecektir. Türkiye, Orta Asya’ya doğrudan kara yolu bağlantısı ile ihracat ve transit ticarette yeni fırsatlar yakalayacaktır. Azerbaycan ise Nahçıvan ile ana kara arasındaki kesintisiz ulaşımı sağlayacaktır.

Hangi ülkelerin dış politikalarını etkileyecek?

  • Azerbaycan: Kara bağlantısı güçlenerek bölgesel etkisi artacak.
  • Ermenistan: Koridorun kendi topraklarından geçmesi dış politikasında yeni stratejik dengeler yaratacak.
  • Rusya: Güney Kafkasya’daki denge politikalarını yeniden gözden geçirmek zorunda kalabilir.
  • Çin ve AB ülkeleri: Orta Asya–Avrupa ticareti için daha güvenli ve kısa bir hat kazanacak.