"Basit Bir Üşütme Deyip Geçmeyin!" Prof. Dr. Oğuz Uzun'dan Zatürre Uyarısı: Ateş Olmadan Da İlerleyebiliyor

Dünya Zatürre Günü kapsamında kritik uyarılarda bulunan Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Oğuz Uzun, her yıl milyonlarca can alan zatürrenin sanılanın aksine her zaman yüksek ateşle ortaya çıkmadığına dikkat çekti. Uzun süren öksürük ve nefes darlığının basit bir soğuk algınlığı sanılarak ihmal edilmemesi gerektiğini vurgulayan uzman isim, yoğun bakıma yatan vakalarda ölüm oranının yüzde 50'ye kadar tırmanabildiğini belirtti.

Gelişen tıp teknolojileri, güçlü antibiyotikler ve yaygın aşılama çalışmalarına rağmen zatürre (pnömoni), küresel ölçekte en önemli ölüm nedenleri arasında üst sıralardaki yerini koruyor. Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre bir yılda yaklaşık 2,7 milyon kişinin alt solunum yolu enfeksiyonları sebebiyle yaşamını yitirdiğini hatırlatan Ondokuz Mayıs Üniversitesi (OMÜ) Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Oğuz Uzun, soğuk havaların etkisiyle kapalı alanlarda geçirilen sürenin artmasının riski tırmandırdığını ifade etti.

Hastalığın her yaş grubunda görülebileceğini ancak 65 yaş üstü bireylerde, küçük çocuklarda, kronik kalp, akciğer, böbrek yetmezliği ve diyabet hastalarında çok daha ölümcül seyredebileceğini belirten Prof. Dr. Uzun, tablonun ciddiyetini şu sözlerle ortaya koydu:

"Evde tedavi edilebilen hafif zatürre vakalarında ölüm riski yüzde 1’in altındayken, hastaneye yatış gerektiren durumlarda bu oran yüzde 5 ila 15’e, yoğun bakıma kaldırılan ağır tablolarda ise yüzde 20 ila 50 bandına kadar fırlayabiliyor."

Zatürrenin tipik belirtilerinin ateş, titreme, balgamlı öksürük, göğüs ağrısı ve halsizlik olduğunu kaydeden Prof. Dr. Uzun, özellikle yaşlı bireylerde hastalığın farklı bir maskeyle ortaya çıkabileceğini söyledi:

"Her hastada klasik olarak ateş ya da balgam görülmek zorunda değil. İleri yaştaki kişilerde zatürre; yalnızca ani gelişen halsizlik, iştahsızlık, genel durumda bozulma veya bilinç bulanıklığı ile kendini hissettirebilir. Bu nedenle uzayan öksürüğü, nefes darlığını ve halsizliği 'basit bir üşütmedir' diyerek geçiştirmemek gerekir."

Hastalığın sonbahar ve kış aylarında sıçrama yapmasının en büyük nedeninin kapalı ortamlardaki virüs dolaşımı olduğunu aktaran uzman isim; grip ve RSV gibi solunum yolu virüslerinin doğrudan akciğeri vurabildiği gibi bağışıklığı düşürerek sonrasında ölümcül bakteriyel zatürrelerin gelişimine de kapı araladığını kaydetti.

Tedavinin mutlaka mikroorganizmanın türüne göre hekim tarafından belirlenmesi gerektiğini hatırlatan Prof. Dr. Uzun, virüs kaynaklı enfeksiyonlarda bilinçsiz antibiyotik kullanımının fayda sağlamadığını vurguladı.

Zatürreden korunmada grip ve pnömokok (zatürre) aşılarının hayati bir kalkan sunduğunu belirten Prof. Dr. Oğuz Uzun, şu alarm belirtilerinde acil tıbbi yardım alınması gerektiğini bildirdi:

Belirgin ve giderek artan nefes darlığı,

Dudaklarda ve parmak uçlarında morarma,

Bilinç bulanıklığı, uykuya meyil veya çevreye ilgisizlik,

Nefes alıp verirken batan şiddetli göğüs ağrısı.