İstanbul

AA muhabirinin derlediği bilgiye göre, Trump'ın açıkladığı tarifeler belirsizlik kaynağı olmaya devam ederken, bu yönde atılan ve atılacak karşı misilleme adımları risk algısının yüksek kalmasına neden oluyor. Avrupa borsalarında sert satış dalgası etkili oluyor. Trump'ın aldığı kararlar birçok tartışmayı beraberinde getirdi. İş dünyası Trump'ın gümrük tarifeleri sonrası Türkiye için fırsatları değerlendirdi. Bitcoin tarife belirsizliğiyle 75 bin doların altına indi. "Trump'ın gümrük vergisi" Avro Bölgesi'nde yatırımcı güvenini çökertti. Trump'ın başlattığı tarife restleşmeleri dünya borsalarında çöküşe neden oldu.

Haftanın ilk gününde küresel pay piyasalarında derin bir satış baskısı etkili olurken, Asya tarafından başlayan satış baskısı etkisi diğer borsalarda da devam etti. Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 7,7 düşüşle 31.187 puandan, Güney Kore'de Kospi endeksi yüzde 5,6 azalışla 2.328 puandan, Çin'de Şanghay Bileşik Endeksi yüzde 7,3 kayıpla 3.096 puandan, Hong Kong'da Hang Seng endeksi ise yüzde 13,2 değer kaybıyla 19.828 puandan kapandı. Asya borsalarına paralel Avrupa borsaları da güne satıcılı başladı. Avrupa'da Stoxx 600'da yer alan şirketlerin yaklaşık yüzde 97'sinin hisse fiyatları geriledi. Almanya'da DAX 40 endeksindeki kayıp açılışın ardından yüzde 7,1'e ulaşırken, Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 6,3, İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 5,1 ve İtalya'da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 7,4 değer kaybetti.

Söz konusu satışlara neden olan tarife belirsizliğine ilişkin merak edilen 5 soru ve cevapları şöyle:

1- Donald Trump'ın göreve gelmesiyle ne değişti? Trump'ın 5 Kasım 2024'teki ABD Başkanlık seçimlerinde seçilmesinin ardından 20 Ocak 2025'te göreve başlamasıyla ABD'nin küresel ticaret stratejisi daha korumacı bir hal aldı. Yatırımcılar için sık sık tekrarlanan tarife söylemleri piyasaların ve varlık fiyatlamalarının ana gündem maddesi oldu.

2- Tarife piyasalar için ne demek? ABD Başkanı Trump'ın tarife söylemi, ürünlerde ek fiyat artışını gündeme getirdi. Bu fiyat hareketi ülkelerin ve şirketlerin imalat ve ticaret stratejilerini temelden etkiliyor.

3- Geçen hafta açıklanan karşılıklılık esaslı tarifeler neleri değiştirecek? ABD'nin dış ticaret açığının önemli ölçüde azaltılması hedefleniyor. Trump'ın imzaladığı kararname kapsamında birçok ticaret partnerinden ithal edilen mallara yüzde 10 ile yüzde 50 arasında değişen oranlarda tarife uygulanmaya başlandı.

4- Küresel piyasalarda risk algısı neden yükseliyor? ABD'nin üst üste gelen tarife açıklamaları küresel ekonomi üzerindeki tahminleri zorlaştırırken, ticaret savaşlarının şiddetlenebileceğine yönelik öngörüleri güçlendiriyor.

5- Tarifeler ve satış baskısı sonrası ne oldu? Piyasaların yeni haftaya başlamasıyla birlikte satıcılı seyir derinleşerek tüm büyük endekslere yayıldı. Yatırımcıların güvenli liman varlıklara yönelmesiyle küresel tahvil talebi artış kaydetti. Dünya genelinde tahvil faizleri ciddi şekilde azaldı.