31 Mart 2024 yerel seçimlerinde ikinci partiye gerileyen AKP, sandıkta kazanamadığı belediyeleri transferler ve başkanvekilliği seçimleriyle bünyesine katmayı sürdürüyor. AKP’ye seçimden bu yana 117 belediye başkanı ve başkanvekili katıldı. Partinin toplam belediye sayısının 669’a ulaştı. Cumhuriyet’in önceki çalışmasıyla son dört buçuk ayın verileri bir araya geldiğinde, transferler ve meclis seçimleriyle yönetimi değişen belediyeleri 31 Mart’ta kazanan adayların oy toplamı 6 milyonu aşıyor.
AKP’nin ‘Oy Gaspı’ Sürüyor: 117 Transfer, 6 Milyonu Aşan Oy

31 Mart 2024 yerel seçimlerinde ikinci partiye gerileyen AKP, sandıkta kazanamadığı belediyeleri başkan ve başkanvekili transferleriyle bünyesine katmayı sürdürüyor. Bazı belediyelerde ise seçilmiş başkanların tutuklanıp görevden uzaklaştırılmasının ardından belediye meclisleri AKP’li isimleri başkanvekili seçti.
Son dört buçuk ayda 30 belediye başkanı ve üç başkanvekili AKP’ye katıldı. Dört belediyede de meclis seçimiyle başkanvekilliği AKP’ye geçti. Böylece bu dönemde toplam 37 belediyede başkanlık ya da başkanvekilliği AKP’li isimlere geçti.
31 Mart’ta CHP, 15 milyon 406 bin oy ve yüzde 35,80 oy oranıyla birinci parti oldu. CHP, 14’ü büyükşehir ve 21’i il olmak üzere toplam 395 belediye kazandı. AKP ise 14 milyon 224 bin oy ve yüzde 33,05’le ikinci sıraya geriledi. Parti, 12’si büyükşehir ve 12’si il olmak üzere toplam 526 belediyeyi kazandı. Yeniden Refah Partisi yüzde 6,79 oyla Şanlıurfa Büyükşehir ve Yozgat belediye başkanlıklarını aldı. DEM Parti yüzde 5,51 oyla üç büyükşehir ve yedi il belediyesi, İYİ Parti ise yüzde 4,61 oyla bir il belediyesi kazandı.
AKP’NİN BELEDİYE SAYISI 669’A ÇIKTI
31 Mart 2024 yerel seçimlerinden bu yana 117 belediye başkanı ve başkanvekili AKP’ye katıldı. CHP’den 45, Yeniden Refah Partisi’nden 42, İYİ Parti’den 11, DEM Parti ve DEVA Partisi’nden üçer, Demokrat Parti ve Saadet Partisi’nden ikişer, BBP ve YENİ Parti’den birer katılım yer aldı. Yedi isim ise bağımsız olarak kaydedildi.
CHP ve Yeniden Refah Partisi’nden gelen 87 isim, toplam katılımların yaklaşık dörtte üçünü oluşturdu. Cumhuriyet’in temmuz ayında yayımladığı haberde transfer sayısı 84 olarak kayda geçmişti. Son dört buçuk ayda 30 belediye başkanı ve üç başkanvekilinin daha katılmasıyla bu sayı 117’ye ulaştı. AKP, 19 Kasım’daki dokuz katılımın ardından toplam belediye sayısını 669 olarak bildirdi.
AĞUSTOS VE EYLÜLDE 23 KATILIM
1 Ağustos’ta İstanbul’un Tuzla ve Çekmeköy belediye başkanları ile Şile belediye başkanvekili AKP’ye katıldı. 14 Ağustos’ta Ankara’nın Gölbaşı ve Kahramankazan, Kütahya’nın Domaniç ve Tavşanlı, Tekirdağ’ın Hayrabolu, Çanakkale’nin Eceabat ve Şırnak’ın İdil belediye başkanları AKP rozeti taktı. Ağustosta başkanı ya da başkanvekili parti değiştiren bu 10 belediyenin 31 Mart’taki kazanan adayları toplam 280 bin 336 oy almıştı.
Eylülde Foça, Akkışla, Felahiye ve Sungu belediye başkanlarının ardından Çerkezköy, Çiğli, Elmalı, Şenkaya, Marmara, Dulkadiroğlu, Türkoğlu, Palu ve Koyulhisar belediye başkanları AKP’ye katıldı. Bu 13 belediyeyi 31 Mart’ta kazanan adayların oy toplamı 221 bin 791 oldu. 7 Ekim’de ise CHP’den ayrıldıktan sonra bir süre bağımsız kalan İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay AKP’ye katıldı. Tugay, 31 Mart’ta İzmir’i CHP adayı olarak 1 milyon 293 bin 470 oyla kazanmıştı.
BİR GÜNDE DOKUZ ROZET, 1 MİLYON 132 BİN OY
Son toplu katılım, 19 Kasım’da AKP’nin Genişletilmiş İl Başkanları Toplantısı’nda gerçekleşti. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Tekirdağ Büyükşehir Belediye Başkanı Candan Yüceer ile CHP’den ayrılan Antalya Büyükşehir Belediye Başkanvekili Büşra Özdemir’e rozet taktı. Özdemir, Antalya Büyükşehir Belediye Başkanı Muhittin Böcek’in tutuklanmasının ardından belediye meclisinde başkanvekili seçilmişti.
Antalya Korkuteli Belediye Başkanı Saniye Caran ve Demre Belediye Başkanı Fahri Duran, İstanbul Beyoğlu Belediye Başkanvekili Sefer Karaahmetoğlu, Adana Yumurtalık Belediye Başkanı Erdinç Altıok, Edirne Enez Belediye Başkanı Özkan Günenç, Uşak Karahallı Belediye Başkanı Ramazan Karakaya ve Giresun Tirebolu Belediye Başkanı Bülent Kara da aynı törende AKP’ye katıldı.
Bir günde rozet takan yedi başkan ve iki başkanvekilinin görev yaptığı dokuz belediyeyi 31 Mart’ta kazanan adaylar toplam 1 milyon 132 bin 458 oy almıştı.
DÖRT BELEDİYEDE BAŞKANVEKİLLİĞİ MECLİS SEÇİMİYLE DEĞİŞTİ
Son dört buçuk ayda Menderes, Üsküdar, Adalar ve Ataşehir belediye meclisleri AKP’li üyeleri başkanvekili seçti. Menderes’te 17 Ağustos’ta Asuman Şen, Üsküdar’da 8 Eylül’de Dündar Ziya Gültekin, Adalar’da 23 Eylül’de Kemal Türkyılmaz, Ataşehir’de 10 Ekim’de Serdar Orhan göreve geldi. Gültekin’in yaşamını yitirmesinin ardından Üsküdar’da 20 Ekim’de yapılan seçimi de AKP’li Muhammed Emin Sarıoğlu kazandı.
Dört belediyeyi de 31 Mart’ta CHP kazanmış, partinin adayları toplam 333 bin 254 oy almıştı.
TUTUKLAMALAR, KAYYIMLAR VE BAŞKANVEKİLLERİ
Cumhuriyet’in ilk çalışmasının kapsadığı dönemde 36 belediye başkanı ve bir belediye başkanvekili hakkında tutuklama kararı verilmişti.
Çalışmaya göre hakkında tutuklama kararı verilen 36 belediye başkanının 35’i muhalefet partilerinden seçilmişti. Soruşturmalar İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin yanı sıra Esenyurt, Beşiktaş, Beykoz, Beylikdüzü, Şişli, Büyükçekmece, Avcılar, Gaziosmanpaşa, Şile, Beyoğlu, Bayrampaşa, Ataşehir, Silivri ve Adalar’a uzandı. Adana, Antalya, Bursa ve İzmir’de de belediye başkanları görevden uzaklaştırıldı.
İlk çalışmada ele alınan kayyım atamaları arasında DEM Parti’nin kazandığı Hakkari, Akdeniz ve Kağızman ile CHP’nin kazandığı Esenyurt ve Şişli yer aldı. Aynı çalışmada yönetimi AKP’li isimlere geçen Beykoz, Gaziosmanpaşa, Bursa Büyükşehir, Akçakoca ve Bayrampaşa belediyelerini 31 Mart’ta kazanan adayların oy toplamı 1 milyon 116 bin 560 olarak hesaplanmıştı. Beykoz’da meclisin başkanvekili seçtiği Özlem Vural Gürzel, daha sonra AKP’ye katılmıştı.
SON DÖRT BUÇUK AYDA 3 MİLYON 261 BİN OY
Son dört buçuk ayda başkan veya başkanvekilinin AKP’ye katıldığı 33 belediyeyi 31 Mart’ta kazanan adaylar 2 milyon 928 bin 55 oy almıştı. Mecliste başkanvekilliğinin AKP’ye geçtiği dört belediyenin 333 bin 254 oyu da eklendiğinde toplam 3 milyon 261 bin 309’a ulaşıyor.
Bu oyların 3 milyon 154 bin 346’sı CHP, 93 bin 764’ü Yeniden Refah Partisi, 7 bin 909’u DEM Parti ve 5 bin 290’ı İYİ Parti adaylarına verilmişti.
Üç büyükşehir son dönemdeki toplamın yaklaşık yüzde 71’ini oluşturdu. CHP’nin kazanan adaylarına İzmir’de 1 milyon 293 bin 470, Antalya’da 706 bin 854, Tekirdağ’da 328 bin 633 olmak üzere toplam 2 milyon 328 bin 957 oy verilmişti. Candan Yüceer, AKP’nin katılım dökümünde YENİ Parti hanesinde yer alıyor. Tekirdağ’ı 31 Mart’ta CHP adayı olarak kazandığı için aldığı oylar seçim hesabında CHP hanesine yazıldı.
İLK HESAP YAKLAŞIK 3 MİLYONDU, TOPLAM 6 MİLYONU AŞTI
Cumhuriyet’in temmuz ayındaki çalışmasında 84 transferin kapsadığı belediyeleri 31 Mart’ta kazanan adayların oy toplamı 1 milyon 858 bin 8 olarak hesaplanmıştı. Bu oyların 1 milyon 32 bin 622’si CHP, 682 bin 941’i Yeniden Refah Partisi, 77 bin 846’sı İYİ Parti ve 59 bin 728’i bağımsız adayların oyuydu. Demokrat Parti’nin 2 bin 379, Saadet Partisi’nin bin 383 ve DEVA Partisi’nin bin 109 oyu da bu toplama dahildi. Yönetimi değişen beş belediyenin 1 milyon 116 bin 560 oyu eklendiğinde ilk çalışmanın toplamı 2 milyon 974 bin 568’e ulaşmıştı. Son dört buçuk ayın verileri de hesaba katıldığında, 31 Mart’tan bu yana yönetimi değişen belediyeleri kazanan adaylara verilen oyların toplamı 6 milyonu, CHP adaylarına verilen oylar ise 5 milyonu aştı.


