Aliyev’in Ankara’daki Zirveye Katılması Bekleniyor

Cumhuriyet gazetesinden Batu Bozkürk’ün haberine göre Azerbaycan yönetiminin Türkiye’deki bazı isimlere yönelik adımları ve ülke basınında yayımlanan eleştirel yazılar, iki ülke arasındaki ilişkiler açısından gündeme geldi. Türkiye ve AK Parti’yi hedef alan yayınlar devam ederken Ankara’dan üst düzey bir açıklama yapılmadı. Tartışmalar sürerken gelecek hafta başkentte gerçekleştirilecek Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Zirvesi’nde Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev’in yer alıp almayacağı merak konusu oldu.

Azerbaycan’da alınan kararla, Türkiye’deki eylemlerde, haberlerde ve sosyal medya paylaşımlarında görüşlerini dile getiren 7 kişi hakkında gıyabi tutuklama ve uluslararası düzeyde arama kararı verildi. İlgililere, iktidarı zor kullanarak devirmeye ve anayasal sistemi değiştirmeye çağrı yapmak, dini gerekçelerle düşmanlığı körüklemek ve aşırılıkçı faaliyetleri destekleyen içerikler hazırlamak suçlamaları yöneltildi.

Kararda gazeteciler Fatih Tezcan, Rıdvan Kaya, Abdullah İmamoğlu adını kullanan Zekeriya Çaran, Ahmet Şanlı, Fahrettin Taşkaya Saral, Abdurrahman Tümer ve Alparslan Tanrıkulu’nun isimleri yer aldı. İlgililer, sosyal medya üzerinden yaptıkları paylaşımlarla karara tepki gösterdi. Kararın Türkiye’de uygulanmasının beklenmediği belirtilirken geçen hafta da başka bir gazeteci için yakalama kararı çıkarılmıştı.

İngiltere merkezli Middle East Eye’ın aktardığına göre Azerbaycan, başörtüsü meselesinde ülke yönetimine eleştiri yönelten Cumhurbaşkanı Başdanışmanı Oktay Saral’ın görevinden alınmasını da talep etti.

Azerbaycan’daki gelişmeler medya kuruluşlarının açıklamalarına da yansıdı. Azerbaycan Basın Konseyi, önceki gün yayımladığı duyuruda Türkiye’deki bazı medya kuruluşlarının eleştiri ve ifade özgürlüğünün kabul edilen sınırlarını geçtiğini ileri sürdü.

Konsey, iki ülke arasındaki kardeşlik bağlarının siyasi müdahaleye, toplumsal kutuplaşmaya veya dayanaksız ithamlara dayanak yapılamayacağını savundu. Açıklamada, “Tek millet, iki devlet” anlayışının bağımsız ülkeler arasındaki eşit ortaklığı ve kardeşliği temsil ettiği vurgulandı.

Azerbaycan basınında Türkiye ve AK Parti karşıtı yazılar yayımlanmaya devam ediyor. Cumhurbaşkanı İlham Aliyev’e yakınlığıyla bilinen Qafqazinfo, geçen hafta Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın Azerbaycan ziyaretinde bazı sivil toplum kuruluşlarına talimat verdiğini iddia etmişti. Haber sitesi bu kez Türkiye vatandaşlarına vize şartı getirilmesini öneren bir uzmanın değerlendirmelerini gündeme taşıdı.

Askeri uzman Adalat Verdiyev’in sosyal medya paylaşımına dayandırılan haberde, Süleymancılar ve İsmailağa Cemaati gibi geniş ekonomik ve toplumsal ağlara sahip dini yapıların Azerbaycan’da kapalı toplum düzenleri oluşturabileceği ileri sürüldü. Haberde, Türkiye’de faaliyet gösteren ve mali hareketleri şeffaf olmayan bazı dini kuruluşların oluşturabileceği riskleri önlemek için vize uygulamasının gerekli olduğu savunuldu.

Aynı yayın organında Türkiye ile Ermenistan arasındaki temasları konu alan bir köşe yazısı da yayımlandı. Ermenistan Dışişleri Bakanı Ararat Mirzoyan’ın iki ülke arasındaki sınır geçişlerinin kısa süre içinde açılabileceğine ilişkin sözleri yazının merkezinde yer aldı.

Yazıda, sınırların açılması durumunda Ermenistan’ın Türkiye pazarına doğrudan ulaşabileceği, ayrıca Türkiye üzerinden Avrupa’ya ve Batı Asya ile Körfez ülkelerine erişiminin kolaylaşacağı belirtildi. Bu gelişmenin, Erivan yönetiminin Azerbaycan’la barış anlaşması yapma ihtiyacını azaltabileceği öne sürüldü.

Ermenistan’ın 35. bağımsızlık yıl dönümü dolayısıyla Türkiye’de gerçekleştirilen kutlamaya da değinildi. Etkinlikte Ankara’yı Dışişleri Bakan Yardımcısı Berris Ekinci’nin temsil etmesi eleştirilerek bu adımın Ermenistan’ın siyasi konumunu güçlendirdiği ve barışın gecikmesine yol açtığı iddia edildi.

Ankara yönetimi, Azerbaycan’dan gelen eleştirilere ilişkin üst düzey bir karşılık vermedi. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, geçen pazar günü sosyal medya hesabından Azerbaycan’ın bağımsızlığının 35. yıl dönümünü kutladı. Mesajında Aliyev için “Gardaşım Aliyev” ifadesini kullanması dikkat çekti.

İki ülke arasında bu gelişmeler yaşanırken Ankara, TDT’nin 13. liderler toplantısına ev sahipliği yapmaya hazırlanıyor. Zirvenin gelecek hafta düzenlenmesi planlanırken Aliyev’in katılımı konusunda henüz Azerbaycan’ın Ankara Büyükelçiliği’nden açıklama gelmedi.

Cumhuriyet’in konuya ilişkin sorularını yanıtlayan Dışişleri kaynakları, Azerbaycan Cumhurbaşkanı’nın toplantıya katılmasının beklenip beklenmediği sorusuna tüm liderlerin davet edildiğini belirterek yanıt verdi. Azerbaycan’ın Ankara Büyükelçiliği ise Aliyev’in katılım durumuyla ilgili soruya karşılık vermedi.

Erdoğan, geçen hafta Bakû’de yapılan CICA 7. Devlet ve Hükümet Başkanları Toplantısı’na gitmemiş, Türkiye adına Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın katılımı sağlanmıştı.