ABD Başkanı Trump, Beyaz Saray'da düzenlenen barış zirvesinde, Azerbaycan Cumhurbaşkanı Aliyev ve Ermenistan Başbakanı Paşinyan'ı ağırladı. Trump ile Aliyev ve Paşinyan, ikili görüşmelerinin ardından aynı masada yan yana oturarak ortak basın toplantısında kameraların karşısına çıktı.

Üçlü zirvede Azerbaycan Cumhurbaşkanı Aliyev ile Ermenistan Başbakanı Paşinyan, iki ülke arasında "barış için yol haritası" olarak tanımlanan ortak deklarasyona imza attı. Zirveyi değerlendiren ABD Başkanı Trump, Aliyev ile Paşinyan'a bu önemli deklarasyona imza atmak üzere Washington'a geldikleri için teşekkür ederek, imzalanan belgenin son derece önemli olduğuna vurgu yaptı. Söz konusu ortak deklarasyonla birlikte Azerbaycan ile Ermenistan arasındaki ilişkilerin her anlamda ciddi şekilde gelişeceğine dikkati çeken Trump, ayrıca ABD-Azerbaycan ve ABD-Ermenistan ilişkilerinin de özellikle ticari ve ekonomik anlamda büyük mesafe katedeceğini belirtti.

Deklarasyonda, Trump, Aliyev ve Paşinyan'ın, "Azerbaycan ile Ermenistan Arasında Barışın ve Devletlerarası İlişkilerin Tesis Edilmesi Hakkında Anlaşma" metninin, iki ülkenin dışişleri bakanlarınca paraflanmasına tanıklık ettikleri bildirildi. Tarafların, anlaşmanın imzalanması ve nihai olarak onaylanması için ek adımların atılmasının devam ettirilmesinin gerekliliğini kabul ettikleri, iki ülke arasında barışın sağlanması ve güçlendirilmesinin önemini vurguladıkları kaydedildi.

ABD Başkanı, açıklamasında, "Ermenistan ve Azerbaycan, çatışmaları durdurmayı, ticari ve diplomatik ilişkileri başlatmayı ve birbirlerinin toprak bütünlüğüne saygı duymayı taahhüt ediyor." ifadelerini kullandı. Söz konusu ortak deklarasyonun bölge için önemli bir barış fırsatı olduğunu dile getiren Trump, "Savunma alanında Azerbaycan'a uygulanan yaptırımları kaldırıyoruz. Bu, Azerbaycan için çok önemli." dedi.

Trump, Azerbaycan'a yaptırımların kaldırılmasının iki ülke arasındaki işbirliğini daha da derinleştireceğini dile getirdi. Zengezur Koridoru'nun geliştirilmesi konusunda Ermenistan ile 99 yıla kadar uzayabilecek bir anlaşmaya vardıklarını, Azerbaycan'ın Ermenistan'ın egemenliğine saygı gösterirken, Nahçıvan'a tam erişim sağlayacağını aktardı.

Deklarasyonda ayrıca liderlerin AGİT Minsk Grubu ve onunla ilgili yapıların kapatılmasına dair AGİT'e yapılacak ortak başvurunun Azerbaycan ve Ermenistan dışişleri bakanları tarafından imzalanmasına tanıklık ettikleri belirtildi. Tarafların ulaşım hatlarının açılmasının önemini bir kez daha teyit ettiklerinin belirtildiği deklarasyonda, "Bu çabalar, Azerbaycan'ın ana kısmı ile onun Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti arasında engelsiz bağlantıyı ve Ermenistan için uluslararası ve ülke içi bağlantılar açısından karşılıklı faydaları içermektedir. Ermenistan, kendi topraklarında Uluslararası Barış ve Refah için Trump Rotası (TRIPP) bağlantı projesi için çerçevenin belirlenmesi amacıyla ABD ve karşılıklı olarak belirlenecek üçüncü taraflarla işbirliği yapacaktır. Bu amaca en kısa sürede ulaşmak için iyi niyetle çaba gösterme kararlılığımızı teyit ediyoruz." ifadeleri yer aldı.

Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, Azerbaycan ile imzalanan ortak deklarasyonla önemli bir dönüm noktasına ulaşıldığını ve iki ülke arasında yeni bir tarihin temelinin atıldığını söyledi. Paşinyan, ortak deklarasyonun iki ülke arasındaki onlarca yıllık çatışmayı sona erdirecek yolu açacağını ve karşılıklı egemenlik ile toprak bütünlüğüne tam saygı temelinde yeni bir dönemin kapılarını aralayacağını ifade etti. Bu sürecin altyapı yatırımlarını teşvik edeceğini, bölgesel bağlantıları güçlendireceğini ve ABD’nin çatışma çözümünde öncü liderliğini daha da pekiştireceğini dile getirdi.

Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, bugünü, "yeni bir tarihin yazıldığı gün" olarak nitelendirdi. Trump'ın Asya, Afrika ve Güney Kafkasya'daki çatışmaları kısa sürede sona erdirdiğini söyleyen Aliyev, imzalanan ortak bildirinin yeni bağlantı hatları oluşturacağını, yatırımlar, refah ve istikrar için çok sayıda ülkeye yeni fırsatlar sunacağını vurguladı. Aliyev, "Gerçekten tarihi bir gün, bugün Kafkaslar'da barışı tesis ediyoruz. Bu sadece bizim için değil bölge için muazzam fırsatlar yaratacak." ifadelerini kullandı.

Aliyev, ABD ile stratejik ortaklık sürecini başlattıklarını belirterek, bunun, ülke açısından tarihi kazanım olduğunu ifade etti. ABD ile Azerbaycan arasındaki ikili ve devletler arası ilişkilerde "yeni tarih yazdıklarını" belirten Aliyev, "Dünyanın en büyük ülkesiyle stratejik ortaklık formatında olmak büyük fırsat ve aynı zamanda çok büyük bir sorumluluk." dedi. Aliyev, birkaç ay içinde stratejik ortaklık sürecine ilişkin detayların netleşeceğini ve bu formatın karşılıklı yatırım, ticaret, enerji, ulaştırma, transit, yapay zeka, savunma sanayi, silah satışı ve terörle mücadele gibi birçok önemli alanı kapsadığını kaydetti.

Azerbaycan Cumhurbaşkanlığı, Trump ve Aliyev'in iki ülke arasında mutabakat zaptının imzalandığını bildirdi. Aliyev ile Paşinyan, Trump'ı "Nobel Barış Ödülü'ne" aday göstereceklerini belirtti.