Aziz Sancar Ödülleri Ve Beyin Kanserinde Gelişmeler

Aziz Hoca iki haftaya yakın burada. Önce Mersin Üniversitesi’nde yeni öğrenim yılının açılış konuşmasını yaptı. Hoca orada henüz yayınlanmamış yeni buluşunu anlattı. Bunu ayrıca yazacağım, çok önemli bir çalışma. Şu kadarını söyleyeyim, arkeler üzerine (en ilkel canlılar) ve 35 yıldır bir yandan da bunun üzerinde çalışıyordu. Noktayı koydu.

Dicle Üniversitesi’nde öğrencilerle buluştu. Savur’da doğduğu ev Aziz Sancar Müzesi’ne dönüştürüldü, onun açılışına katıldı. Koşuşturdu, sonunda İstanbul’a geldi, yine koşuşturma, Bahçeşehir Üniversitesi’nde öğrencilerle buluştu.

İki saat kadar sohbet ettik.

Aziz Sancar ve Nobel’in Öyküsü kitabının genişletilmiş 10. baskısının ön baskısı üzerine konuştuk (yakında yayımlanacak). Kitap Nobel’den sonra hocanın yeni çalışmalarını, düşüncelerini ve kitabın ilk baskısını da içeriyor.

Üç gündür TÜSEB toplantısına (Türkiye Sağlık Enstitüleri Başkanlığı) katılıyor. Her yıl bu zamanlarda “Türk Tıp Dünyası Kurultayı ve TÜSEB Aziz Sancar Bilim, Hizmet ve Teşvik Ödülleri Töreni” yapılıyor. Bu 12.si. Bu yılki Aziz Sancar Bilim Ödülü, küresel sağlığa sundukları katkılar nedeniyle BioNTech kurucu ortakları Özlem Türeci ve Uğur Şahin’e verildi. Pandemide üstün bir gayretle mRNA aşısını üreten ve insanlığa büyük hizmet eden Türk kökenli iki bilim insanına hak ettikleri ödülü Sancar verdi. Teşvik ödülleri de verildi, yazıyı yazarken o ödüller yeni açıklanmaya başlanmıştı.

Hepsini tebrik ederim.

Gelelim TÜSEB’e.

Sancar bildiğiniz gibi beyni kanseri glioblastoma’yı tedavi edecek bir yöntem geliştirdi. Burada epey yazdım. 10. baskıda da ayrıntılı öyküsünü anlatıyorum.

Sancar farelerde yüzde yüze başarı elde ettiği ve ayrıntılarıyla da bilimsel makalesini yayımladığı çalışmasını, insanlarda klinik araştırma düzeyine kadar getirmişti. ABD’de Trump bilime verilen fonları büyük ölçüde budadığı için Nobel ödüllü ve bugüne kadar aldığı bütün fonları büyük bir başarıyla hakkıyla bilimsel başarıya ulaştıran Sancar, gerekli 2 milyon doları bulmakta zorlandı.

Bizim Sağlık Bakanlığı ve TÜSEB de Sancar’ın bu çalışmasını yakından izliyordu ve klinik çalışmaların Türkiye’de yapılması için projeye sahip çıktılar. Sancar patent haklarını TÜSEB’e bağışladı.

Sordum, altyapıyı büyük bir özenle hazırlıyorlar. Bu onlar için de çok önemli bir prestij projesi olacak. Evrensel standartları gözetiyorlar. Sonuçta üretilen sonuç, uygulamaya yönelik olarak tüm dünyanın hizmetine sunulacak. Projenin en önemli girdisi EdU molekülü, bundan çok miktarda üretilmesi gerekiyor. Klinik deneyler bu molekül ile gerçekleştirilecek. İlginç bir bilgi öğrendim, molekülü de burada ilaç sanayisi üretmeye başladı. Bu yetkinlikte kuruluşlar var. Yoksa Hindistan’dan almak zorunda kalacaklardı.

Denek bulmak zor değil. Sancar’ın bu başarısını açıklayınca yüzlerce glioblastomalı hasta gönüllü çıktı. Klinik çalışmalar kanser altyapısı bakımından çok gelişmiş Bilkent Şehir Hastanesi ve Çam Sakura’da yapılacak.

Henüz başlamış değiller, yazdığım gibi altyapı hazırlıkları ve molekül üretimi yeterli düzeyde olmalı.

Ben bu projenin burada olumlu sonuçlanacağını düşünüyorum. Sancar da izliyor ve uzaktan da olsa yardımcı oluyor. Farelerde yüzde yüz iyileşme. Ama insanlarda denenmedikçe bu konuda kesin bir şey söylemek olası değil. Bekleyip göreceğiz.

Evet, hiç olmazsa sağlıkta iyi şeyler olacağa benziyor.

Cumhurbaşkanı dünkü törende, sağlıkta da savunma sanayisindeki başarıyı yakalayacağız dedi. Bazı noktalara değindi: “Sağlık ekipmanlarını dışarıdan almak yerine artık biz üreteceğiz. Şimdiki hedefimiz kendi ultrason cihazımızı üretmek. Önümüzdeki iki senenin sonunda en az yüzde 71 yerlilik oranına sahip yıllık 700 ultrason cihazı üreteceğiz. Dünyada çok az ülkenin üretebildiği kalp akciğer makinesini tamamen öz kaynaklarımızla geliştirdik ve kullanıma sunduk.”

TÜSEB iddialı. Şüphesiz başarısı, ülkenin başarısı olacak.