Cumhuriyet
Haber akışına dön

Bağırsak Florasında Ezber Bozan Keşif: Dünya Nüfusunun Yüzde 1'i Gizemli 'Dev Virüs' Taşıyor

Bağırsak Florasında Ezber Bozan Keşif: Dünya Nüfusunun Yüzde 1'i Gizemli 'Dev Virüs' Taşıyor

Mikrobiyoloji ve evrimsel viroloji dünyasında insan bağırsak florasının gizemli sakinlerine dair çarpıcı bir keşfe imza atıldı.

İnsan bağırsağında trilyonlarca bakteri, mantar ve virüsün oluşturduğu mikrobiyom ekosistemi üzerine yürütülen genetik araştırmalarda bugüne kadar hiç bilinmeyen yeni bir virüs grubu tespit edildi. Fransa Ulusal Bilimsel Araştırma Merkezi'nden (CNRS) mikrobiyal ekolog Tom Delmont ve uluslararası araştırma ekibinin imza attığı, Nature’da yayımlanan çalışma, yaklaşık 180 milyon insanın bağırsaklarında "egovirüs" olarak adlandırılan dev DNA virüslerinin yaşadığını belgeledi.

Işık mikroskobuyla dahi görülebilecek boyutlara ulaşabilen Nucleocytoviricota şubesine ait bu yeni virüslerin, doğada tek hücreli canlıları enfekte eden dev virüsler ile insanlarda çiçek hastalığı ve mpox (maymun çiçeği) gibi ağır enfeksiyonlara yol açan poksvirüsler arasındaki "kayıp evrimsel halka" olabileceği belirtildi.

TANZANYA'DAN AVRUPA VE AMERİKA'YA KADAR TÜM İNSAN POPÜLASYONLARINDA BULUNDU

Araştırma ekibi, laboratuvarda virüs üretmek yerine çevrim içi küresel metagenom veri tabanlarındaki milyonlarca genetik dizilimi tarayarak egovirüslerin izine ulaştı. İnsanların yanı sıra manda, keçi, tavuk, geyik ve domuzların bağırsak örneklerinde de tespit edilen bu virüslerin altı farklı alt soy hattının yalnızca insanlara özgü olduğu saptandı.

Analizlerde, Tanzanya’daki avcı-toplayıcı Hadza topluluğundan Avrupa, Kuzey ve Güney Amerika’daki modern kent nüfuslarına kadar geniş bir coğrafyada bu virüs proteinlerine rastlandı. Küresel nüfusun yaklaşık yüzde 1’inde bu virüslerin aktif olarak bulunduğu tahmin edilirken, coğrafi yayılımın genişliği egovirüslerin binlerce yıldır insan bağırsağının doğal bir parçası olduğunu gösterdi.

TEK HÜCRELİLERDEN MEMELİLERE SIÇRAYAN EVRİMSEL KÖPRÜ

Bilim insanları, egovirüslerin protein yapılarını ve genomlarını diğer dev virüslerle karşılaştırdıklarında, bu mikroorganizmaların poksvirüslerle en yakın genetik akrabalığa sahip olduğunu belirledi. Bağırsaktaki genetik örtüşme analizleri, egovirüslerin doğrudan insan hücrelerini değil, sindirim sisteminde yaşayan tek hücreli mikroorganizmaları enfekte ettiğini gösterdi.

Araştırmacılar, evrimsel süreçte egovirüslerin bir atasının hayvan bağırsaklarındaki tek hücreli canlıları enfekte etmekten doğrudan memeli hücrelerini enfekte etme yeteneğine geçiş yaparak hastalık yapıcı poksvirüslere evrildiğini öne sürdü.

HASTALIK YAPICI ETKİLERİ LABORATUVAR ORTAMINDA İNCELENECEK

James Cook Üniversitesi moleküler virologlarından Subir Sarker ve Avustralya Ulusal Üniversitesi araştırmacısı Anjali Gowripalan, elde edilen bulguların dev virüslerin çeşitliliğine dair bilimsel sınırları genişlettiğini vurguladı.

Uzmanlar, şu aşamada yalnızca genetik dizilimler üzerinden tanımlanan egovirüslerin insan sağlığı üzerinde doğrudan bir hastalığa yol açıp açmadığının henüz bilinmediğini belirterek, virüslerin laboratuvar ortamında izole edilerek hücre etkileşimlerinin ve mikroskobik yapılarının inceleneceğini bildirdi.

Okumaya devam et

Pusholder

Senin gündemin

Okuma seçenekleri

Push AIÖzet

PusholderKaynakta oku
cumhuriyet.com.tr