Kuraklıkla boğuşan Türkiye'de tarım alanlarında yaşanan sulama krizi ürün bolluğunu vurdu. Geçen yıla oranla tarımsal rekoltenin yarı yarıya düştüğü belirtilirken Batı Anadolu'da özellikle pamukla ilgili endişe verici bir tablo ortaya çıktı. Toprakta artan tuz oranının verimliliği etkilediğini belirten uzmanlar, Gediz ve Menderes'teki sanayi kuruluşlarının arıtmadan nehirlere verdiği suyun rekolte üzerinde etkili olduğunu belirtirken atık suyun kaynağının mutlaka bulanması gerektiğini vurguladılar. Türkiye Bilimler Akademisi (TÜBA) Çevre, Biyo-çeşitlilik ve İklim Değişikliği Çalışma Grubu Üyesi Prof. Dr. Doğan Yaşar, Batı Anadolu'da sahada yaptığı çalışmalarla verimlilik düşüşünü yerinde gözlemledi.
Deniz suyunun yer altı sularına karışması nedeniyle tuzlanma riski arttı.
BATI ANADOLU ZORDA
Ege Bölgesi’nin pamuk rekoltesi açıklanırken rekolte sayılarının kritik bir seviyeye gerilemesi sektörü endişelendiriyor. Tarım sanayiinin dünyanın bir numaralı endüstrisi olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Yaşar şu tespitleri yapıyor: "Tarım her zaman da bir numara olacaktır. Batı Anadolu olağanüstü tarım alanlarını kapsıyor. Ancak son yıllarda bütün sanayimiz Batı Anadolu'ya kurulmaya başladı. Hiç arıtmadan sularını sulama kanallarına veriyorlar. Ya da olduğu gibi nehirlere boşaltıyorlar. Sonuçta ciddi sorunlarla karşılamaya başladık. Bu yıl Gediz Ovası'nda ciddi bir tuzlanma vardı. Tarımsal verimliliğin de yarı yarıya oranında düştüğünü söylediler."
VERİMLİLİK DÜŞTÜ
Sahada yaptığı araştırmaları aktaran Prof. Dr. Yaşar şunları söyledi: "Ciddi bir verimlilik düşüşü var. Sadece orası da değil Menderes ovalarının tümünde ciddi miktarda kirlenme başladı. 2020'den sonra gelen kurak dönemde bütün Denizli sanayisinin arıtmadan sulama alanlarına verdiği atık sular nedeniyle yavaş yavaş tarım alanları kirlenmeye başladı. Zaten oradaki barajların da suyu verilemediği için Denizli sanayisinin hiç arıtılmayan suları tarım alanlarına verildi. Sonuçta bırakın pamuğu ot çıkmadı."
ACİL MÜDAHALE ÇAĞRISI
Tamamen zehirli suların aktarıldığını kaydeden Prof. Dr. Yaşar şu bilgileri verdi: "Ciddi anlamda tarlalarda düşük var. Geçen yıl dönüm başına 600 kilograma kadar çıkan pamuk bu yıl 150 kilogramlarda kalmış. Burada Tarım Bakanlığı'nın devreye girmesi gerekiyor. Su isteyen mısır ekimi Orta Anadolu'da yasaklandı. Başka yapılması gereken bir şey de bütün tarım alanlarında kirli su sorununu çözmek olmalı. Tarım İl müdürlüklerinin gereken ilgiyi göstermesi gerekiyor. Toprakta kendi yaptıkları analizlerde müthiş bir tuzlanma olduğu ortaya çıktı. Ben de bizzat örnek aldım ve sonuçlar maalesef bu şekilde. Önce su kanallarından örnek alacaklar ve analiz yapacaklar. Bunun nereden geldiğinin bulunması gerekiyor. Hangi fabrikadan çıktığı araştırınca bulunur. Enerji pahalı ama arıtmanın çalıştırılması için gerekirse sübvanse edilmesi gerekiyor. Çünkü bir ülkenin bekası tarımdır."
Menderes ovalarının tümünde ciddi oranda kirlenme başladı.
Öte yandan sorunun merkezinde kuraklık yer alıyor. DSİ'nin barajlar dolmadığı için daha az suyu tarım alanlarına aktırdığı belirtilirken kuraklığın devam etmesi nedeniyle sulamada atık su kullanımının ne zaman son bulacağı konusunda net bir takvim ortaya konulamıyor. Sulamada yer altı sularının çekilmesi de deniz suyunun yer altı sularına karışması nedeniyle tuzlanma riskini artırıyor.






