Antalya’da 9 Kasım’da başlayan Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı’nda (COP31) planlanan kapanış günü 20 Kasım’da gözler genel kurula çevrildi. COP31 Başkanı Murat Kurum, “Antalya Mutabakatı”nı genel kurulda ilan etmeyi hedeflediklerini söyledi.
Cop31’in Kapanışı Öncesi Fosil Yakıtlardan Uzaklaşma İfadesi Taslaktan Çıkarıldı: Çıkış Takvimi Belirsizliği

Kapanış metni akşam saatleri itibarıyla henüz kabul edilmezken son taslaktan fosil yakıtlardan uzaklaşmaya ilişkin ifadeler ile gelişmekte olan ülkeler için yıllık 120 milyar dolarlık iklim uyum finansmanı hedefinin çıkarılması tartışma yarattı.
Antalya’daki iklim zirvesini izleyen sivil toplum kuruluşlarından Dünya Doğayı Koruma Vakfı (WWF)-Türkiye İklim ve Enerji Kıdemli Danışmanı Tanyeli Behiç Sabuncu, zirveyi değerlendirdi.
UYGULAMA ÖNEMLİ
Zirvenin başarısını kabul edilecek metnin somut adımlara dönüşüp dönüşmeyeceğinin belirleyeceğini söyledi. Sabuncu, küresel ısınmanın 1.5 derece eşiğini geçici olarak aşmasının sonuçlarına ve okyanuslara taslakta yer verilmesini, bilimsel çalışmaların ikinci Küresel Durum Değerlendirmesi’ndeki rolünün tanınmasını olumlu bulduğunu söyledi. Bu maddelerin bir bölümünün Brezilya’da alınan kararları yinelediğini belirten Sabuncu, Dubai’de üç yıl önce varılan fosil yakıtlardan uzaklaşma uzlaşısının uygulamaya geçirilmesini istedi.
ELEKTRİK HANGİ KAYNAKTAN?
Türkiye’nin elektriğin küresel nihai enerji tüketimindeki payını 2035’e kadar yüzde 35’e çıkarma yönündeki gönüllü çağrısına 30’dan fazla ülke katıldı. Sabuncu, ulaşım, sanayi ve ısınmada elektrik kullanımının yaygınlaşmasıyla artacak talebin yenilenebilir kaynaklardan karşılanmasını ve sürece fosil yakıtlardan uzaklaşma takviminin eşlik etmesini istedi.
Son taslakta karbon yakalama, kullanma ve depolama teknolojilerinin karbondioksit giderimiyle aynı başlık altında ele alınmasını eleştiren Sabuncu, bu teknolojilere aşırı ağırlık verilmesinin emisyonları kaynağında azaltacak yatırımlara ayrılan kaynakları sınırlayabileceğini söyledi.
YATIRIMA 26 MİLYAR DOLARI
Reuters’ın dün aktardığı bilançoya göre ise Türkiye’nin zirve boyunca duyurduğu anlaşma ve planların büyüklüğü 26 milyar doları aştı. Bu toplamda Çin’le yenilenebilir enerji alanındaki 15 milyar dolarlık ön anlaşma ve kalkınma bankalarıyla imzalanan 5.1 milyar dolarlık finansman anlaşmaları yer aldı. Akbank 2030’a kadar 2.5 trilyon TL, Yapı Kredi ise 1.5 trilyon TL sürdürülebilir finansman hedefi açıkladı. Halkbank KOBİ’ler için 100 milyar TL’lik paket duyurdu. Türk Eximbank da üç kalkınma kuruluşuyla toplam 459.2 milyon Avro ve 300 milyon dolar tutarında dört kredi sözleşmesi imzaladı.
AFRİKA TEPKİLİ
Küresel müzakerelerde yıllık 120 milyar dolarlık uyum finansmanı hedefi taslaktan çıkarılırken Afrika ülkelerinin temsilcileri, gelişmiş ülkelerin finansman konusundaki tutumuna tepki gösterdi.
Sabuncu, iklim afetlerinin yol açtığı kayıp ve zararların taslakta çok sınırlı yer bulduğunu söyledi.
İŞÇİLERİN GÜVENCESİ GÜNDEMDE
Brezilya’nın Belém kentindeki COP30’da kurulması öngörülen adil geçiş mekanizmasının nasıl işleyeceği de kapanış gününün gündemindeydi. Sabuncu, işçilerin ve yerel toplulukların karar süreçlerine katılmasını, dönüşümün maliyet ve faydalarının adil paylaşılmasını istedi.


