Devlet Tiyatroları'nda Güvencesizlik: Sanatçılar Kadro Bekliyor

Devlet Tiyatroları sahnelerinde oyunların alkışlarla karşılanan görünmeyen emekçileri, kuliste güvencesizlik ve geçim sıkıntısıyla mücadele ediyor. Kurumda figüran statüsünde, günlük ücretle çalışan yaklaşık 350 kadar sanat emekçisi düzensiz gelir, sosyal güvence ve gelecek kaygısıyla karşı karşıya. Oyuncular, dansçılar ve müzisyenlerin de benzer çalışma koşullarında olduğunu belirten emekçiler, daha önce kurumda uygulanan 4B sözleşmeli çalışma sisteminin kendileri için de hayata geçirilmesini istedi.

Devlet Tiyatroları bünyesinde çalışan ve sayılarının 350’ye yakın olduğu belirtilen sanatçılar, yevmiyeli çalışma sistemi nedeniyle düzenli bir gelire sahip değil. Ücretleri, görev aldıkları oyunların prova ve temsil sayısına göre belirleniyor. Bir ay boyunca yoğun çalışan sanatçıların geliri 30-40 bin TL’ye ulaşabilirken oyun programındaki boşluklar nedeniyle bu tutar 5 bin ya da 10 bin TL’ye kadar düşebiliyor. Sanatçılar, aynı kurumda emek vermelerine karşın gelirlerinin her ay değiştiğini, bu durumun barınma ve temel ihtiyaçlarını karşılamayı zorlaştırdığını söylüyor,

Sanatçıların temel taleplerinden biri, daha önce kurumda uygulanan 4B sözleşmeli çalışma sistemine geçirilmek. 2019 ve 2022 yıllarında benzer çalışma koşullarındaki personelin önce 4B statüsüne alındığını, üç yıllık sürenin ardından memur kadrosuna geçirildiğini belirten sanatçılar, aynı uygulamanın kendileri için de hayata geçirilmesini istiyor. Kurumda uzun yıllardır emek veren sanatçıların tamamını kapsayacak bir istihdam düzenlemesine ihtiyaç olduğunu vurgulayan çalışanlar, yalnızca sınırlı kontenjanla açılan sınavların sorunu çözmeyeceğine dikkat çekiyor. Devlet Tiyatroları’nın sınavlarının yıllar arayla açıldığını belirten sanatçılar, 2023 yılında yaklaşık 20 kişilik alım yapıldığını, yıllarca bekleyen yüzlerce çalışanın ise güvencesiz koşullarda çalışmayı sürdürdüğünü anlatıyor.

∗∗∗

Sanatçılar, yarın saat 10.00’da yapılacak TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu toplantısında Kültür ve Turizm Bakanlığı ile Devlet Tiyatroları bütçesi görüşülürken çalışma koşullarının da gündeme alınmasını istiyor. Taleplerinin bütçede karşılık bulmasını isteyen çalışanlar, güvenceli istihdam için kaynak ayrılması çağrısı yapıyor. Çalıştıkları kuruma ve tiyatroya bağlılıklarının altını çizen sanatçılar ancak gelir belirsizliği nedeniyle geleceklerini planlayamadıklarını vurguluyorlar. Sanatçılar, ekonomik kaygılardan uzak sanatlarını üretmek istediklerini belirterek, "Maddi koşullar ve gelir düzensizliği ortadan kalksın, tek kaygımız sanatımız ve daha iyi eserler üretmek olsun" diyor.