Dünyada Diyabet Ve Obezite Yükseliyor: Her 10 Kişiden Biri Diyabetli

14 Kasım Dünya Diyabet Günü kapsamında değerlendirmelerde bulunan Dr. M. Emin Dinççağ, diyabet ve obezitenin dünya genelinde giderek büyüyen bir sağlık sorunu haline geldiğini belirtti. Samsun Diyabet Derneği Başkanı, Halk Sağlığı ve İç Hastalıkları Uzmanı Dinççağ, dünyada her 10 kişiden birinin diyabet, her 8 kişiden birinin ise obeziteyle yaşadığını söyledi.

Diyabet ve obeziteyle mücadele için yapılan harcamalara rağmen hastalıkların artmaya devam ettiğini kaydeden Dinççağ, hareketsiz yaşam ile hazır gıdalar ve şekerli içecek tüketiminin bu artışta önemli rol oynadığını ifade etti. Dünya ülkelerinin gayrisafi milli hasılalarının yaklaşık yüzde 2’sini her yıl diyabet ve obeziteyle mücadeleye ayırdığını belirten Dinççağ, hastalıkların yaygınlaşmasını küresel bir çelişki olarak nitelendirdi.

Diyabetin dünya genelinde ulaştığı boyutu anlatan Dinççağ, “Bugün dünyada 635 milyon tip 2 diyabetli var. En az bu kadar gizli şeker hastası var. Küresel bir salgından söz ediliyor. Bunlara bulaşıcı olmayan hastalıklar deniliyor ve önemli ölçüde ölüm nedenleri arasında yer alıyor. Her yıl milyonlarca insan obezite, tip 2 diyabet ve ilişkili hastalıklar nedeniyle ölüyor” dedi.

Tip 2 diyabetin önlenmesinde hareketli yaşam ve sağlıklı beslenmenin önemine değinen Dinççağ, şöyle konuştu: “Tip 2 diyabetin önlenmesinde hareketli bir yaşam ve sağlıklı beslenme konusunda öğütler veren dünya, insanları daha az hareket etmeye zorlayan araç gereç sayısının artmasına tanıklık ediyor. Günlük yaşamımızda otomasyon, uzaktan kumanda, asansör, home ofis çalışmalar, bilgisayar başında çalışma ve gençlerin ve çocukların bilgisayar bağımlılığı, yürüyüş yerine otomobil veya motorlu araçların kullanılmasını teşvik ediyor. Bu durum insanlığın daha az hareket etmesine ve obezite gibi ciddi sağlık problemlerine yol açıyor” diye konuştu.

Şehirleşme ve kentlerdeki yeşil alanların azalmasının hareketsiz yaşamı artırdığını aktaran Dinççağ, dünya genelindeki motorlu araç sayısının 1,5 milyarı aştığını ve yıllık 100 milyon adet seviyesine ulaştığını belirtti.

Hazır gıda, fast food beslenme ve paketli ürünlerin sağlıklı beslenmenin önündeki engeller arasında yer aldığını belirten Dinççağ, nişasta bazlı şekerlerin kullanımına ilişkin olarak, “Kota uygulamalarına rağmen nişasta bazlı şekerlerin, özellikle gençlerin, çocukların sevdiği şekerleme ve atıştırmalık ürünlerde kullanılması ve bunların tüketiminin artması da bir diğer çelişkidir” diye konuştu.

Fruktoz bazlı şekerlerin üretiminin ucuz ve kullanımının kolay olmasının bu tercihte etkili olduğunu söyleyen Dinççağ, Asya ve Latin Amerika gibi ülkelerde paketli gıda ve gazlı içecek sektörünün hızla büyüdüğünü kaydetti. Yüksek fruktozlu mısır şurubu üretiminin 1970 ve 2000’li yıllarda logaritmik şekilde artış gösterdiğini de belirtti.

Paketli ürünlerde bulunan fruktoz bazlı şekerlerin sağlık üzerindeki etkilerine değinen Dinççağ, “Paketli ürünler (kek, bisküvi, soslar, gazlı içecekler) içeriğindeki fruktoz bazlı şekerler nedeniyle önemli ölçüde karaciğer yağlanması, obezite ve tip 2 diyabet nedeni olabileceği araştırmalarda ortaya konulmuştur” ifadelerini kullandı.

Dinççağ, tip 2 diyabet ve obezitenin önlenmesi için yoğun çaba gösterilirken otomasyonun, motorlu araçların ve fruktoz bazlı şekerlerin üretiminin teşvik edilmesinin küresel çelişki oluşturduğunu belirtti. Diyabet ve obeziteyle mücadele çalışmalarının dünyanın her yerinde hızla sürdürülmesi gerektiğini sözlerine ekledi.