Yeniçağ
Haber akışına dön

Ev Gençliği Ve Dijital Panoptikon

Ev Gençliği Ve Dijital Panoptikon

Türkiye’nin gençlik meselesini yalnızca işsizlik ve eğitim sorunları üzerinden değerlendirmek artık yeterli değil. Son yıllarda giderek daha fazla tartışılan ev gençliği, aslında çok daha derin bir toplumsal dönüşümün işareti. Eğitimde ve istihdamda bulunmayan, geleceğe yönelik plan yapmakta zorlanan gençlerin bir bölümü, hayatını ev ve dijital dünya arasına sıkıştırıyor.

Bu gençleri tembellikle suçlamak kolaydır. Ancak asıl sormamız gereken soru şudur: Gençlere nasıl bir gelecek sunuyoruz?

Üniversite bitirdiği hâlde iş bulamayan, çalıştığında bağımsız bir hayat kurmaya yetecek gelir elde edemeyen, barınma maliyetleri nedeniyle ailesinden ayrılamayan bir genci yalnızca motivasyon eksikliğiyle açıklayamayız. Burada bireysel sorumluluk kadar toplumsal ve ekonomik koşulları da sorgulamak gerekiyor.

Psikanalitik açıdan insanın geleceğe yatırım yapabilmesi için arzu kurabileceği, çaba gösterebileceği ve kendi varlığını anlamlandırabileceği bir alana ihtiyacı vardır. Geleceğin belirsizleşmesi, bireyin yalnızca ekonomik beklentilerini değil, arzusunu ve harekete geçme kapasitesini de etkileyebilir. Sürekli ertelenen hedefler, zamanla geri çekilmeye ve edilgenliğe dönüşebilir.

Tam bu noktada dijital dünya devreye giriyor.

Michel Foucault’nun panoptikon kavramı, gözetlenme ihtimalinin bireyin davranışlarını nasıl denetim altına alabildiğini açıklar. Bugünün dijital dünyasında birey yalnızca izlenmiyor; kendi hayatını sergiliyor, başkalarının hayatlarını takip ediyor ve çoğu zaman kendisini başkalarının bakışına göre biçimlendiriyor.

Sosyal medya, gençlere sürekli yeni başarı ölçütleri, tüketim alışkanlıkları ve kusursuz hayat imgeleri sunuyor. Beğeniler ve takipçiler, kişinin kendi değerini ölçtüğü araçlara dönüşebiliyor. Lacancı açıdan bakıldığında birey, kendi arzusundan çok Öteki’nin arzusunu takip etmeye başlayabiliyor. Nasıl yaşamak istediğinden ziyade nasıl görünmesi gerektiğiyle ilgileniyor.

Ortaya çarpıcı bir çelişki çıkıyor: Genç, gerçek hayatta üretimin dışında kalırken dijital tüketim ekonomisinin tam merkezinde bulunabiliyor. İş bulamıyor ama sürekli tüketmeye teşvik ediliyor. Gelecek kuramıyor ama her gün başkalarının kusursuz hayatlarını izliyor. Toplumsal hayata katılamıyor ama dijital dünyada sürekli görünür oluyor.

Elbette bu tabloyu gençliğin bireysel başarısızlığı olarak okumak büyük bir yanılgıdır. Atatürk’ün gençlik anlayışı; sorgulayan, düşünen, üreten ve ülkesinin geleceğinde sorumluluk üstlenen birey üzerine kuruludur. Cumhuriyet, gençliği yalnızca geleceği devralacak bir kuşak olarak değil, geleceği inşa edecek temel güç olarak görür.

Bu nedenle gençlere yalnızca dijital imkânlar sunmak yeterli değildir. Nitelikli eğitim, istihdam, ekonomik bağımsızlık, kültür, sanat, spor ve bilim alanlarında gerçek fırsatlar yaratılmalıdır. Gençlerin enerjisini tüketim ve dijital görünürlükten üretime, toplumsal katılıma ve bilimsel gelişime yönlendirmek zorundayız.

Dijital dünyayı bütünüyle reddetmek de çözüm değildir. Mesele teknolojiden uzaklaşmak değil, teknolojinin insanın hayatını yönetmesine izin vermemektir.

Türkiye’nin ihtiyacı, ekran başında başkalarının hayatını izleyen değil, kendi hayatını kurabilen bir gençliktir. Çünkü bir ülkenin geleceği, gençlerinin ekranlarda ne kadar zaman geçirdiğiyle değil, gerçek hayatta ne kadar değer üretebildiğiyle şekillenir.

Okumaya devam et

Pusholder

Senin gündemin

Okuma seçenekleri

Push AIÖzet

PusholderKaynakta oku
yenicaggazetesi.com