Evrenin Sonu İçin Hesaplanan Olası Süre

Cornell Üniversitesi'nden fizikçilerin modeline göre evrenin sonu Büyük Çöküş ile gelebilir. Genişleme yaklaşık 11 milyar yıl sonra tersine dönebilir.

Cornell Üniversitesi'nden Henry Tye'ın ekibi, evrenin genişlemesinin bir gün sıkışmaya dönebileceğini öne süren teorik bir model geliştirdi.

Modele göre sıkışma yaklaşık 11 milyar yıl sonra başlayabilir, Büyük Çöküş ise bundan yaklaşık 8 milyar yıl sonra gerçekleşebilir.

Rakamlar kesin bir tarih değil, henüz kanıtlanmamış aksiyon parçacıklarına dayanan bir modelin öngörüsü.

Evrenin sonu, sanılandan farklı bir biçimde gelebilir. Çünkü Henry Tye liderliğindeki Cornell Üniversitesi fizikçileri, genişlemenin bir gün sıkışmaya dönüşebileceğini öne süren teorik bir model geliştirdi. Üstelik bu sıkışma süreci Büyük Çöküş ile sona erecek.

Ayrıca bilim insanları, çöküşün ardından yeni bir Büyük Patlama yaşanma ihtimalini de ele alıyor. Böylece evren yeni bir döngüye girebilir.

Güncel anlayışa göre evren yaklaşık 13,8 milyar yıl önce oluştu. Üstelik o günden beri genişliyor. Ancak 1990'ların sonunda astronomlar şaşırtıcı bir şey buldu. Çünkü genişleme kütle çekimi yüzünden yavaşlamıyor, aksine hızlanıyor.

Bu etkiyi açıklamak için karanlık enerji kavramı ortaya atıldı. Üstelik tahmine göre günümüz evreninin yaklaşık %70'i bundan oluşuyor. Ancak doğası hâlâ bilinmiyor. Ayrıca standart modellerde etkisi genellikle kozmolojik sabitle tanımlanıyor.

Yeni gözlemler ise bu varsayımı sorguluyor. Örneğin karanlık enerjinin tüm kozmik tarih boyunca aynı şekilde etki ettiği artık kesin sayılmıyor. Ayrıca Dark Energy Survey (DES) ve Dark Energy Spectroscopic Instrument (DESI) milyonlarca galaksinin üç boyutlu haritasını çıkardı. Bu nedenle veriler, özelliklerinin zamanla değişebileceğine dair işaretler veriyor.

Tye'ın ekibi bu sonuçlardan yararlandı. Çünkü modelde evrenin genişlemesini yalnızca kozmolojik sabit değil, varsayımsal parçacıklar olan aksiyonlar da etkiliyor. Ancak varlıkları henüz kanıtlanmadı. Üstelik sıradan maddeyle çok zayıf etkileşime girdikleri düşünüldüğü için deneyle yakalamak zor.

Çöküş modelinde kozmolojik sabit negatif değer taşıyor ve genişlemeyi yavaşlatmaya çalışıyor. Aksiyonlar ise evrenin erken dönemlerinde daha belirleyici bir rol oynamış. Ancak evren genişledikçe etkileri zayıflıyor. Buna karşın negatif kozmolojik sabitin çekici etkisi zamanla baskın hâle gelebilir.

Yaklaşık bir hesaba göre sıkışmaya geçiş yaklaşık 11 milyar yıl sonra başlayabilir. Büyük Çöküş ise bundan yaklaşık 8 milyar yıl sonra gerçekleşecek. Yine de bu rakamlar belirli bir teorik modelin öngörüsü. Dolayısıyla evrenin sonu için kesinleşmiş bir tarih değil.

Olası sıkışma ayrıca yeni bir soruyu getiriyor. Çöküşten sonra yeni bir genişleme döngüsü başlayabilir mi? Öte yandan Büyük Sıçrama hipotezine göre evren art arda genişleme ve sıkışma dönemlerinden geçiyor. Üstelik her çöküşün ardından yeni bir Büyük Patlama geliyor.

Fakat bu senaryoyu sınamak kolay değil. Öncelikle fizikçilerin aşırı sıkışma anında olanları anlaması gerekiyor. Çünkü o noktada genel görelilik ve kuantum mekaniği aynı anda önem kazanıyor. Ancak ikisini bu koşullarda birleştiren tam bir kuram henüz yok.

Sonraki gözlemler ve model testleri, bu açıklamanın evrenin genişleme verileriyle uyuşup uyuşmadığını gösterecek. Ancak hesaplar evrenin sonu hakkında bir fikir verse bile, bizim Büyük Patlamamızdan önce neler olduğu sorusu cevapsız kalacak.

Haberde hata mı var?Bize bildirin

Senin fikrin ne?

Bu gelişme hakkında sen ne düşünüyorsun?

İlk yorumu siz yazın.