Gkry'de İsrail Paniği! Al Jazeera Ortaya Çıkardı: Su, Enerji Ve Savunmada 5.1 Milyar Euroluk 'Sessiz' Kuşatma

Al Jazeera'nın Güney Kıbrıs Merkez Bankası verilerine dayandırdığı araştırma, İsrail kaynaklı yatırım stokunun 2024 yılı sonunda 5.1 milyar euroya ulaştığını ortaya koydu. Söz konusu tutar, 2017 yılındaki seviyenin 6 katından fazlasına tekabül ediyor. Araştırmada, farklı ülkelerde yaşayan İsraillilerin bireysel yatırımları ile dolaylı şirket ortaklıklarının bu rakama tam olarak yansımadığına dikkat çekildi.

Tel Aviv Borsası'nın özelleştirilmesi gündemdeki Kıbrıs Borsası için teklif vermeyi değerlendirdiği, sermayenin ise su, enerji, sağlık, gayrimenkul ve finans sektörlerinde yoğunlaştığı kaydedildi.

Rum Su Geliştirme Dairesi verilerine göre Güney Kıbrıs'taki içme suyunun yaklaşık yüzde 80'i deniz suyunun arıtılmasıyla elde ediliyor. İsrail devletine ait Mekorot şirketi, Netcom firmasıyla ortaklıkları üzerinden Larnaka ve Episkopi'deki deniz suyu arıtma tesislerinde faaliyet gösteriyor. Adadaki 5 kalıcı tesisten 2'sinin işletilmesinde rol alan şirket, toplam arıtma kapasitesinin yaklaşık yüzde 40'ının yönetimine katılıyor.

Mekorot'un Ağustos ayında Lefkoşa Bölge Su Kurulu ile su ve kanalizasyon yönetimi konusunda iş birliği mutabakatı imzaladığı belirtildi. Al Jazeera, Birleşmiş Milletler'in işgal altındaki Batı Şeria'daki yasa dışı İsrail yerleşimleriyle bağlantılı şirketler listesinde Mekorot'un da yer aldığına dikkat çekti.

Güney Kıbrıs açıklarındaki Afrodit doğal gaz sahasında İsrail merkezli NewMed Energy şirketinin yüzde 30 ortaklık payı bulunuyor. Sahadaki diğer ortaklar yüzde 35'er hisseyle Chevron Cyprus Limited ve BG Cyprus Limited olarak kayıtlı. İsrail ile Rum yönetimi arasında doğal gaz kaynaklarının geliştirilmesi ve deniz yetki alanlarına ilişkin görüşmeler sürüyor.

Savunma alanında Rum yönetimi, Rus yapımı hava savunma sistemlerinin yerine İsrail Aerospace Industries üretimi Barak MX sistemlerini tedarik etmeye başladı. Teslimatların 2024 yılının sonlarında başladığı, Aralık 2025'te ise 2026 yılını kapsayan askeri iş birliği planının imzalandığı kaydedildi. İsrail basınında 20 Ekim'de yer alan haberlerde, Rum yönetiminin Israel Shipyards ve Rafael şirketleriyle yaklaşık 150 milyon euro değerinde silahlı deniz aracı tedariki için görüşmeler yürüttüğü ileri sürüldü.

Sağlık sektöründe ise İsrail merkezli Hadassah kuruluşunun Limasol'da açtığı ve Temmuz ayında hasta kabulüne başlayan merkez, kuruluşun Avrupa'daki ilk sağlık yatırımı olarak kayıtlara geçti.

Rum Meclisi'nde Israel Allies Foundation tarafından desteklenen İsrail yanlısı parlamenter grup, 3 siyasi partiden 6 milletvekilinin katılımıyla oluşturuldu. Kuruluşun Başkanı Josh Reinstein'ın Rum lider Nikos Hristodulidis ile görüşmesinin ardından Türkiye'yi İsrail ve Rum yönetimi açısından ortak rakip olarak nitelendirdiği belirtildi.

Araştırmaya yansıyan görüşlerde, Kıbrıslı Rum vatandaşlar İsrail şirketlerinin stratejik alanlardaki faaliyetlerinin genişlemesinden duydukları endişeyi dile getirdi. Christos Achniotis, İsrail'in adada arazi, şirketler, siyaset ve askeri alanlarda mümkün olduğunca geniş bir etki oluşturmaya çalıştığını savundu. Oyuncu ve sunucu Melani Steliou ise İsrailli yatırımcıların arazi edinimlerinin uzun vadeli sonuçlarına dikkat çekti.

Al Jazeera'nın video dosyasında, Siyonist hareketin 1902 yılında Kıbrıs'a yönelik yerleşim girişimi de hatırlatıldı. Dönemin İngiliz Sömürgeler Bakanı'nın, adanın hâlihazırda bir nüfusa sahip olduğu gerekçesiyle bu talebi reddettiği aktarıldı. Rum basınından Politis gazetesi de araştırmaya geniş yer vererek İsrail yatırımlarının adanın stratejik sektörlerindeki yoğunlaşmasını okuyucularına duyurdu.