Türkiye ile Avrupa Birliği (AB) arasında uzun süredir gündemde bulunan Gümrük Birliği'nin güncellenmesi konusu, Ankara'daki üst düzey görüşmede yeniden ele alındı. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Avrupa Komisyonunun Uyum ve Reformlardan Sorumlu Kıdemli Başkan Yardımcısı Raffaele Fitto ile bir araya geldi.
Hakan Fidan'dan AB'ye Gümrük Birliği Mesajı: Kıbrıs'a Bağlanmamalı

Görüşmede Türkiye-AB ilişkilerinin geleceği, ekonomik iş birliğinin geliştirilmesi ve Kıbrıs meselesi öne çıktı. Ankara, Gümrük Birliği'nin modernizasyonunun siyasi anlaşmazlıklardan bağımsız değerlendirilmesi gerektiğini savunurken Avrupa Komisyonu, Kıbrıs sorununda ilerleme sağlanmasının ilişkiler açısından olumlu bir ortam oluşturacağı görüşünü yineledi.
FİDAN'DAN GÜMRÜK BİRLİĞİ İÇİN KIBRIS UYARISI
Dışişleri Bakanlığı kaynaklarından aktarılan bilgilere göre Fidan, Türkiye ile AB arasındaki Gümrük Birliği'nin güncellenmesinin her iki tarafın ekonomik çıkarlarına hizmet edeceğini vurguladı.
Bu sürecin Kıbrıs meselesiyle ilişkilendirilmemesi gerektiğini belirten Fidan, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi'nin (GKRY) Türkiye-AB ilişkilerinin geleceği üzerinde belirleyici olmasına karşı çıktı.
Fitto'nun iki taraf arasındaki iş birliğini güçlendirmeye yönelik girişimlerini ve yapıcı yaklaşımını olumlu karşıladığını ifade eden Fidan, ilişkilerin GKRY tarafından "rehin alınmasına" izin verilmesinin doğru bir strateji olmayacağını dile getirdi.
Ankara'nın mesajında, ekonomik ilişkilerin geliştirilmesi için Gümrük Birliği'nin güncellenmesi sürecinin ilerletilmesi gerektiği öne çıktı.
AVRUPA KOMİSYONUNDAN FARKLI MESAJ
Ankara'daki görüşmenin ardından Avrupa Komisyonu cephesinden de Türkiye-AB ilişkilerine ilişkin değerlendirme geldi.
Avrupa Komisyonu Sözcüsü, Kıbrıs Rum gazetesi Politis'e yaptığı açıklamada, Fidan ile Fitto arasında ilişkilerin geleceğine yönelik yapıcı bir görüş alışverişi gerçekleştirildiğini bildirdi.
Görüşmede diyaloğun sürdürülmesi ve ortak çıkarların bulunduğu alanlarda iş birliğinin artırılmasının önemine dikkat çekildiği aktarıldı.
Komisyon, Kıbrıs sorununa Birleşmiş Milletler (BM) çerçevesinde kapsamlı çözüm bulunmasının yalnızca Ada için değil, Türkiye, AB ve Doğu Akdeniz bölgesi açısından da yararlı olacağını savundu.
Brüksel'e göre Kıbrıs müzakerelerinde sağlanacak ilerleme, Türkiye ile AB arasındaki ilişkilerin geliştirilmesine daha elverişli bir siyasi ortam hazırlayabilir.
Böylece Ankara ile Avrupa Komisyonunun Gümrük Birliği ve Kıbrıs meselesi arasındaki ilişkiye farklı açılardan yaklaştığı görüldü.
FİDAN: ADA'DA İKİ FARKLI HALK VE İKİ FARKLI DEVLET VAR
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Fitto ile görüşmesinden önce TBMM'de Dışişleri Bakanlığının bütçe sunumunda da Kıbrıs meselesine değindi.
Türkiye'nin Kıbrıs politikasını yineleyen Fidan, Ada'da "iki farklı halk, iki farklı demokrasi ve iki farklı devlet" bulunduğunu her fırsatta dile getirdiklerini belirtti.
Ankara'nın Kıbrıs Türklerinin haklarını uluslararası platformlarda savunmayı sürdürdüğünü ifade eden Fidan, Türkiye'nin mevcut yaklaşımında değişiklik olmadığını ortaya koydu.
Bu açıklama, Türkiye'nin Kıbrıs meselesinde iki devletli çözüm yaklaşımını savunmayı sürdürdüğünü gösterdi.
GKRY'DEN GÜMRÜK BİRLİĞİ İÇİN MÜZAKERE ŞARTI
Görüşme öncesinde Güney Kıbrıs Rum Yönetimi Hükümet Sözcüsü Konstantinos Letymbiotis de Türkiye-AB ilişkilerine ilişkin açıklamalarda bulunmuştu.
Letymbiotis, Fitto'nun Ankara temaslarında Gümrük Birliği'nin modernizasyonuna yönelik görüşmelerin başlatılması önerisini gündeme getirmesinin beklendiğini söylemişti.
Ancak Rum yönetimi, bu sürecin ilerleyebilmesi için Kıbrıs müzakerelerinin 2017 yılında kesintiye uğradığı noktadan yeniden başlaması gerektiğini savunuyor.
Bu yaklaşım, Ankara'nın Gümrük Birliği'nin Kıbrıs sorunundan ayrı ele alınması gerektiği yönündeki tutumuyla farklılık gösteriyor.
KIBRIS'TA GÖZLER 24 KASIM'DAKİ GÖRÜŞMEYE ÇEVRİLDİ
Türkiye-AB ilişkilerinin gündeminde Kıbrıs meselesi yeniden öne çıkarken Ada'da liderler arasındaki diplomatik temasların da sürmesi bekleniyor.
KKTC Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman ile Güney Kıbrıs Rum Yönetimi lideri Nikos Hristodulidis'in 24 Kasım Salı günü saat 15.00'te Birleşmiş Milletler gözetiminde bir araya gelmesi planlanıyor.
Görüşmede, BM Genel Sekreteri Antonio Guterres'in katılımıyla yapılması öngörülen üçlü toplantı öncesinde müzakerelerin yöntemi ve içeriğinin değerlendirilmesi bekleniyor.
Guterres'in katılacağı toplantı için ise henüz kesin bir tarih açıklanmadı.
MÜZAKERELERİN YÖNTEMİNDE GÖRÜŞ AYRILIĞI
Kıbrıs Rum lideri Hristodulidis, müzakerelerin 2017 yılında İsviçre'nin Crans-Montana kentinde sona erdiği noktadan devam etmesini istiyor.
Hristodulidis ayrıca tarafların ve garantör ülkelerin katılımıyla düzenlenebilecek genişletilmiş 5+1 formatındaki toplantı için tarih belirlenmesini talep ediyor.
KKTC Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman ise müzakere sürecinin başarı ihtimalini "51'e 49" olarak değerlendirmişti.
Erhürman'ın gündeminde siyasi eşitlik ilkesinin yanı sıra Ada'da yeni geçiş noktalarının açılması da bulunuyor.
Tarafların müzakerelerin hangi esaslar üzerinden yürütüleceğine ilişkin farklı yaklaşımları, önümüzdeki diplomatik temasların önemli başlıklarından birini oluşturuyor.
FİTTO, ANKARA ÖNCESİNDE KIBRISLI LİDERLERLE GÖRÜŞTÜ
Avrupa Komisyonu Başkan Yardımcısı Raffaele Fitto, Ankara ziyaretinden önce Kıbrıs'taki liderlerle de temas kurdu.
Fitto, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi lideri Nikos Hristodulidis ile görüşürken KKTC Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman ile de telefon görüşmesi gerçekleştirdi.
Yaklaşık yarım saat süren görüşmeyi "yararlı" olarak nitelendiren Erhürman, Fitto ile temaslarına ilişkin değerlendirmede bulundu.
Kıbrıs Türk tarafının görüşmeye yönelik açıklamasında ise Fitto'nun Kıbrıs özel temsilcisi sıfatına yer verilmedi.
ANKARA VE KKTC, AB'NİN TARAFSIZLIĞINI SORGULUYOR
Türkiye ve Kıbrıs Türk tarafı, Fitto ile yürütülen temasları Avrupa Komisyonu Başkan Yardımcısı sıfatı üzerinden sürdürüyor.
Ankara ve KKTC, Fitto'nun Kıbrıs sorunundaki özel temsilci rolünü kabul etmiyor.
Bu tutumun temelinde, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi ile Yunanistan'ın AB üyesi olması nedeniyle Birliğin Kıbrıs meselesinde tarafsız bir arabulucu olamayacağı görüşü bulunuyor.
Kıbrıs Türk tarafı ayrıca Fitto'nun temsilci olarak belirlenmesi sürecinde kendi görüşünün alınmadığını savunuyor.
Türkiye ile AB arasındaki Gümrük Birliği'nin geleceğine ilişkin tartışmalar sürerken Kıbrıs'ta yapılacak yeni liderler görüşmesinin diplomatik sürece nasıl yansıyacağı merak konusu olmaya devam ediyor.


