Yeniçağ
Haber akışına dön

İnternet Alışverişinde İade Yapanlara Hesap Kısıtlaması İddiası

İnternet Alışverişinde İade Yapanlara Hesap Kısıtlaması İddiası

İnternet üzerinden alışveriş yapan tüketicilerin ürün iade alışkanlıkları, e-ticaret platformlarında yeni bir tartışmanın konusu oldu. Bazı alışveriş sitelerinin sık iade yapan müşterilerin hesaplarını incelemeye aldığı, belirli avantajlardan yararlanmalarını engellediği ve bazı durumlarda üyeliklerini sonlandırdığı iddia edildi.

Türkiye Gazetesinden Kaan Zenginli'nin haberine göre, e-ticaret şirketleri müşterilerin sipariş geçmişlerini, iade sıklıklarını ve ürünlere ilişkin değerlendirmelerini takip ediyor. Şüpheli görülen işlemlerde daha sıkı kontroller uygulanırken bazı kullanıcıların alışveriş olanakları da sınırlandırılabiliyor.

Söz konusu uygulamalar, tüketicilerin yasal haklarını kullanmaları nedeniyle yaptırımla karşılaşıp karşılaşmadıkları sorusunu gündeme getirdi.

SIK İADE YAPANLARIN HESAPLARI KAPATILABİLİYOR

Haberde yer alan bilgilere göre, bazı platformlar olağan dışı olarak değerlendirdikleri iade işlemlerinin ardından kullanıcıların kampanya, indirim kuponu, taksit ve üyelik ayrıcalıklarını kısıtlayabiliyor.

Daha ileri durumlarda hesapların geçici olarak askıya alınması veya tamamen kapatılması da gündeme gelebiliyor.

Bu değerlendirmelerde yalnızca iade edilen ürün sayısına bakılmadığı; ürünün hangi gerekçeyle geri gönderildiği, teslimat sonrasındaki durumu ve satıcıdan kaynaklanan sorunların da dikkate alındığı belirtiliyor.

Ancak Türkiye'de bu uygulamaları gerçekleştirdiği öne sürülen platformların isimleri ve kaç tüketicinin hesabına kısıtlama getirildiğine ilişkin doğrulanmış bir sayı bulunmuyor.

İNTERNET ALIŞVERİŞLERİNDE 14 GÜNLÜK CAYMA HAKKI VAR

Tüketicilerin internet üzerinden yaptıkları alışverişlerde sahip oldukları haklar, 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği ile düzenleniyor.

Ticaret Bakanlığının bilgilendirmesine göre tüketiciler, cayma hakkının geçerli olduğu mesafeli satış sözleşmelerinde, ürünün tesliminden itibaren 14 gün içerisinde herhangi bir gerekçe göstermeden ve cezai şart ödemeden sözleşmeden cayabiliyor.

Üstelik bu hakkın kullanılması için ürünün mutlaka teslim edilmiş olması gerekmiyor. Tüketici, sözleşmenin kurulması ile ürünün teslim edilmesi arasındaki dönemde de cayma bildiriminde bulunabiliyor.

Bununla birlikte kişiye özel hazırlanan ürünler, çabuk bozulabilen mallar ve mevzuatta belirtilen bazı diğer ürün grupları için cayma hakkına istisnalar uygulanıyor.

İADE SAYISINA İLİŞKİN YASAL SINIR BULUNMUYOR

Mevzuatta bir tüketicinin belirli bir süre içerisinde kaç ürünü iade edebileceğine ilişkin genel bir sayı sınırı yer almıyor.

Bu nedenle yasal şartlara uygun şekilde birden fazla ürünün iade edilmesi, tek başına cayma hakkının kötüye kullanıldığı anlamına gelmiyor.

Tüketici temsilcileri de yasal hakların kullanılması ile kötüye kullanım iddialarının birbirinden ayrılması gerektiğine dikkat çekiyor.

Tartışmanın temelinde ise alışveriş platformlarının ticari riskleri önlemek amacıyla uyguladıkları kontrollerin tüketicilerin yasal haklarını sınırlandırıp sınırlandırmadığı bulunuyor.

İADE KARGO ÜCRETİNİ KİM ÖDEYECEK?

İnternet alışverişlerinde tüketicileri ilgilendiren önemli düzenlemelerden biri de iade kargo masraflarına ilişkin.

24 Mayıs 2025 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanan yönetmelik değişikliğiyle, tüketicinin cayma hakkını kullanırken satıcının ön bilgilendirmede belirttiği taşıyıcı aracılığıyla ürünü geri göndermesi durumunda iade masraflarından sorumlu tutulamayacağı hükme bağlandı.

Böylece tüketicinin cayma hakkını kullanması halinde hangi koşullarda kargo ücreti ödeyeceği de mevzuatta açıkça düzenlenmiş oldu.

HESABI KISITLANAN TÜKETİCİ NEREYE BAŞVURABİLİR?

İade talebinin reddedilmesi, bedelin geri ödenmemesi veya tüketici işlemiyle ilgili başka bir uyuşmazlık yaşanması durumunda Tüketici Hakem Heyetlerine başvuru yapılabiliyor.

Ticaret Bakanlığının 2026 yılı için belirlediği parasal sınıra göre, değeri 186 bin liranın altında bulunan tüketici uyuşmazlıklarında il veya ilçe Tüketici Hakem Heyetleri görev yapıyor.

Başvurular e-Devlet üzerinden Tüketici Bilgi Sistemi (TÜBİS) aracılığıyla da gerçekleştirilebiliyor.

Hesabına kısıtlama getirilen tüketicilerin ise öncelikle platformdan gerekçeyi yazılı olarak istemesi, sipariş ve iade kayıtlarını saklaması, varsa hesap kapatma bildirimlerini ve müşteri hizmetleriyle yazışmalarını belgelemesi önem taşıyor.

Hesap kısıtlamasına ilişkin uyuşmazlığın niteliğine göre başvurulabilecek hukuki yol değişebiliyor. Bu nedenle her hesap kapatma işleminin doğrudan Tüketici Hakem Heyetinin görev alanına girdiği varsayılmamalı.

YASAL İADE HAKKI İLE PLATFORM KURALLARI TARTIŞILIYOR

E-ticaret platformlarının müşterilerin alışveriş alışkanlıklarını değerlendirmesi, iade süreçlerinde uygulanacak kuralların sınırlarını yeniden gündeme taşıdı.

Tüketiciler açısından en önemli soru, bir ürünün yasal süresi içerisinde iade edilmesinin üyelik veya alışveriş avantajlarının kaybedilmesine neden olup olmayacağı.

Türkiye'deki platformların uyguladığı iddia edilen kısıtlamaların kapsamı ve hangi koşullarda devreye girdiği henüz açıklığa kavuşmuş değil. Buna karşılık tüketicilerin mevzuattan doğan cayma hakları, platformların kendi ticari politikalarından ayrı olarak korunmaya devam ediyor.

Okumaya devam et

Pusholder

Senin gündemin

Okuma seçenekleri

Push AIÖzet

PusholderKaynakta oku
yenicaggazetesi.com