İş Gücü Piyasasında Çifte Kriz: Kalifiye Eleman Açığı Ve Çalışan Fazlası Aynı Anda Yaşanıyor

Küresel iş dünyasında kartlar yeniden dağıtılırken istihdamda yeni trendler neler sorusu yanıtını buluyor. Sağlık ve eğitimde personel krizi büyürken yapay zeka hangi meslekleri etkiliyor tartışması OECD verileriyle netleşiyor. Hazırlanan küresel iş gücü raporu ışığında teknoloji kadroları doyuma ulaşırken, en çok açık olan iş kolları ve yükselen sosyal yetenekler geleceğin kariyer haritasını tamamen değiştiriyor.

Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD), 14 Ekim 2026 tarihinde güncellenen Skills for Jobs veri tabanında yer alan 38 ülkenin istihdam verilerini inceleyerek piyasalarda yetenek açığı ile çalışan fazlasının eş zamanlı yaşandığını tespit etti.

Ücretler, çalışma saatleri, istihdam artışı, işsizlik oranları ve çalışanların mesleki yeterlilikleri gibi temel göstergeleri analiz eden çalışma, küresel iş gücü piyasasının yapısal dengesini mercek altına alıyor.

Araştırmadaki veriler Ekim 2026 dönemindeki anlık iş ilanlarını değil, mesleklerin yıllara yayılan yapısal durumunu ortaya koyuyor.

İncelenen dönemler ülkelerin veri akışına göre farklılık gösteriyor:

— Türkiye: 2023 yılı verileri temel alındı.

— Çoğu üye ülke: 2024 yılı kayıtları incelendi.

— Avustralya ve Yeni Zelanda: 2025 yılı istatistikleri çalışmaya dahil edildi.

Tekstil sektörü eriyor, sanayiciler devletten acil eylem planı bekliyor

Sağlık uzmanları ile yardımcı sağlık personeli kadrolarında yaşanan istihdam açığı küresel boyutta devam ediyor.

Dünya genelinde nüfusun yaşlanması, sağlık hizmetlerine yönelik talebin tırmanması ve ağır çalışma şartları, iş verenlerin personel bulmasını zorlaştırıyor.

Eğitim sektörü de benzer bir darboğazla karşı karşıya bulunuyor.

Öğretmen açığı, özellikle gelişmiş ülkelerin eğitim sistemlerinde kalıcı bir yapısal krize dönüşüyor:

— Avustralya: Dersliklerde öğretmen eksikliği sürüyor.

— Fransa: Eğitim kadrolarında açık kapatılamıyor.

— İngiltere: Okullarda personel ihtiyacı kritik eşikte kalıyor.

— Amerika Birleşik Devletleri (ABD): Öğretmen temininde yaşanan sorunlar kronikleşiyor.

Bilgi ve iletişim teknolojileri uzmanlığı, dijitalleşme ve yapay zeka yatırımlarının etkisiyle genel olarak talep gören meslekler arasında yer alıyor.

Bilgisayar ve elektronik donanım bilgisine sahip iş gücüne olan talep artış gösterse de ülkelerin yerel piyasalarında zıt yönlü gelişmeler yaşanıyor.

Avustralya'da 2021 yılında ciddi bir çalışan açığı yaşayan teknoloji uzmanlığı alanı, 2025 verileri itibarıyla çalışan fazlası bulunan sektörler arasına girdi.

İngiltere'de talep ve arzın dengede olduğu teknoloji uzmanlığı kadroları, son verilerle birlikte çalışan fazlası yaşanan bir alana dönüştü.

Fransa ve ABD cephesinde ise teknoloji uzmanı açığı etkisini sürdürüyor.

Başvuru sayısı her ay yükseliyor: 2,3 milyon kişi İŞKUR'a adını yazdırdı

Bilişim uzmanlarında hissedilen açığa rağmen, programlama ve teknik sorun giderme gibi yazılım becerileri genel göstergelerde dengede görünüyor.

Bu tablonun temel nedeni, tekil bir beceriye yönelik talep ile mesleki açığın hesaplanma yöntemleri arasındaki farktan kaynaklanıyor.

Yazılım yetkinlikleri belirli meslek kolları için hayati değer taşırken, tüm meslekleri kapsayan genel ortalamada daha sınırlı bir ağırlığa ulaşıyor.

Uzmanlar, ortaya çıkan bu istatistiki sonucun kesinlikle yazılımcı ihtiyacının sona erdiği anlamına gelmediğini vurguluyor.

Bilim insanları ile mühendislik alanındaki profesyoneller, iş verenlerin bulmakta en çok zorlandığı gruplar arasında kalmaya devam ediyor.

Matematik, bilgisayar ve ileri elektronik yetkinliklerindeki küresel eksiklik, mühendislik kadrolarındaki açığı doğrudan besliyor.

Teknik mesleklerdeki istihdam ihtiyacı yalnızca üniversite mezunlarıyla sınırlı kalmıyor.

Avustralya piyasasında bina, metal, makine ve elektrik işleriyle bağlantılı bazı ara teknik meslekler, önceki yıllardaki personel fazlası durumundan açık yaşanan alanlara evrildi.

Geleceğin iş dünyasında aranan tek kriter kod yazmak ya da bilgisayar donanımına hakim olmaktan geçmiyor.

Eleştirel düşünme, okuduğunu anlama, etkin dinleme ve mantıksal akıl yürütme gibi bilişsel yetkinlikler çok sayıda mesleğin merkezine yerleşiyor.

İş gücü piyasasında en belirgin eksikliklerin başında insan ilişkilerine dayalı sosyal beceriler sıralanıyor:

— İletişim ve dinleme: Ekipler arası köprü kurma ihtiyacı artıyor.

— İkna ve müzakere: İş süreçlerinin yürütülmesinde kilit rol oynuyor.

— Koordinasyon: Karmaşık operasyonları organize etme zorunluluğu öne çıkıyor.

— Eğitim verme: Çalışanların yetkinliklerini artırma gereksinimi duyuluyor.

Otomasyon ve teknolojinin yaygınlaşması, yapay zekanın taklit etmekte zorlandığı insan merkezli bu sosyal becerilerin değerini daha da artırıyor.

Ücretler iki katına çıktı ama kalifiye usta bulmak zorlaşıyor