Karadeniz'de Fındığın Katiline Siber Darbe! İstilacı Böceklere Karşı Sınır Ötesi Dijital Kalkan

Karadeniz’de tarımsal üretimi tehdit eden istilacı böceklere karşı dijital takip sistemi kuruluyor. Trabzon Ticaret Borsası (TTB) koordinasyonunda yürütülen Avrupa Birliği destekli AGRICOOP Projesi ile özellikle fındık bahçelerinde görülen zararlıların hangi bölgelerde yoğunlaştığı ve zaman içinde nasıl yayıldığı belirlenecek.

Proje çerçevesinde aralık ayında Türkiye’nin yanı sıra Gürcistan ve Bulgaristan’da toplam 15 noktada istasyon kurulmasına başlanması planlanıyor. Sensörler, görüntüleme sistemleri ve feromon tuzaklarla desteklenecek istasyonlar, hava ve toprak koşullarının yanı sıra zararlı böceklerin popülasyonunu da takip edecek.

Sistemin önemli parçalarından biri de üreticilerin kullanacağı MAPPEST mobil uygulaması olacak. Çiftçiler, bahçelerinde karşılaştıkları zararlı böceklerin fotoğraflarını uygulama üzerinden sisteme yükleyecek. Bu görüntüler, istasyonlardan elde edilen verilerle birlikte değerlendirilecek.

Böylece istilacı türlerin yayılım alanları, bölgesel yoğunlukları ve mevsimsel hareketleri hakkında bilgi toplanacak. Elde edilen verilerle tarımsal risklerin daha erken belirlenmesi ve üreticilerin zamanında önlem alabilmesi amaçlanıyor.

Trabzon Ticaret Borsası Başkanı Eyyüp Ergan, projenin Karadeniz Havzası’ndaki zararlı türlerin yaygınlığını ortaya koyacağını belirtti. Çalışmada Gürcistan, Bulgaristan ve Samsun Ondokuz Mayıs Üniversitesi’nin de ortak olarak yer aldığını ifade eden Ergan, istasyonların büyük bölümünün Trabzon’da kurulacağını söyledi.

Ergan, planlanan dağılıma göre Trabzon’a 9, Samsun’a 2, Gürcistan ve Bulgaristan’a ise ikişer istasyon yerleştirileceğini kaydetti. Kurulumların aralık ayında başlayıp haziran ayında tamamlanmasının öngörüldüğünü belirten Ergan, istasyonların daha sonraki süreçte de faaliyetlerini sürdüreceğini aktardı.

Fındık başta olmak üzere farklı tarım ürünlerinde kokarca kaynaklı zararların görüldüğüne dikkat çeken Ergan, zararlıların popülasyonunun önceden ölçülmesinin mücadeleyi kolaylaştıracağını vurguladı. Hangi türün hangi dönemde ortaya çıktığının ve sayısının nasıl değiştiğinin belirlenmesiyle daha doğru zamanda önlem alınabileceğini dile getirdi.

Ergan, bu yıl kokarca vakalarının geçen yıla göre daha az görüldüğünü, samuray arılarıyla yürütülen mücadelenin bunda etkili olduğunu ifade etti. Projenin yalnızca zararlıların tespit edilmesi ve izlenmesine yönelik olduğunu belirten Ergan, mücadele çalışmalarının ise ilgili kamu kurumları tarafından sürdürüleceğini söyledi.

Projenin sınır ötesi boyutuna da değinen Ergan, istasyonların Gürcistan ve Bulgaristan’da kurulmasının bölgeye yaklaşan zararlı türlerin önceden fark edilmesine yardımcı olacağını belirtti. Böylece yalnızca Türkiye’deki mevcut böcek yoğunluğu değil, komşu bölgelerdeki hareketlilik de takip edilebilecek.

Sistemin uzun vadede istilacı türlerin yayılımını daha yakından izlemeye ve tarımsal üretimin korunmasına katkı sağlaması bekleniyor.