Karadeniz'in Dibinde İki Bin 400 Yıllık Sır! Direği Ve Kürekleri Bile Çürümedi

Karadeniz'in yaklaşık iki bin metre derinliğinde bulunan iki bin 400 yıllık antik Yunan gemisi, büyük ölçüde korunmuş yapısıyla hayrete düşürüyor. Direği, dümeni ve kürekçi sıralarına kadar sağlam kalan batığın sırrı, denizin derinliklerindeki oksijensiz ortamda yatıyor. Araştırmacılar, bu koşullar sayesinde dünyanın en iyi korunmuş antik gemi batıklarından birini inceleme fırsatı buldu. Öte yandan Araştırmalarda söz konusu batıkta mürettebatın tükettiği balıklara ait kemiklerin de bulunduğu bildirildi.

Karadeniz'in derinlikleri, binlerce yıl öncesine uzanan denizcilik tarihinin izlerini korunmaya devam ediyor. Denizin yaklaşık iki bin metre altında bulunan iki bin 400 yıllık antik Yunan gemisi, ahşap yapısının büyük ölçüde bozulmadan günümüze ulaşmasıyla araştırmacıların dikkatini üzerine çekiyor. Diğer denizlerdeki ahşap gemiler zamanla çürürken araştırmacılar gözlerini Karadeniz'in dibindeki bu batık geminin nasıl bozulmadan korunduğuna çevirdi.

Karadeniz'in yaklaşık 150-200 metrenin altındaki derin sularında oksijen son derece sınırlı. Bu durum, denizin kendine özgü katmanlı yapısından kaynaklanıyor.

İstanbul Boğazı üzerinden Karadeniz'e giren daha tuzlu ve yoğun Akdeniz suyu derinlere inerken, nehirlerden gelen daha az tuzlu sular üst katmanlarda kalıyor. İki su kütlesi arasındaki yoğunluk farkı, katmanların birbirine karışmasını sınırlandırıyor. Bunun sonucunda derin sulara yeterli oksijen taşınamıyor.

Akdeniz ve Ege Denizi gibi oksijen bulunan sularda batan ahşap gemiler, zamanla gemi kurtları ve çeşitli mikroorganizmalar tarafından parçalanabiliyor. Karadeniz'in oksijensiz derinliklerinde ise ahşaba zarar veren birçok organizmanın faaliyetleri ciddi ölçüde sınırlanıyor. Bu özel koşullar sayesinde batıkların ahşap gövdeleri ve bazı yapısal parçaları binlerce yıl boyunca korunabiliyor. Karadeniz'in derinlikleri bu nedenle su altı arkeologları için önemli bir araştırma alanı olarak öne çıkıyor.

Black Sea Maritime Archaeology Project kapsamında 2018 yılında tespit edilen antik Yunan gemisinin, bilinen en eski ve en iyi korunmuş gemi batıklarından biri olduğu değerlendiriliyor. Yaklaşık 23 metre uzunluğundaki gemi, deniz tabanında yan yatmış halde bulundu.

Direği, dümeni ve kürekçi sıraları gibi bölümlerinin büyük ölçüde korunmuş olması, keşfi arkeoloji dünyası açısından önemli hale getirdi. Gemiden alınan küçük bir örnek üzerinde yapılan karbon tarihlendirmesi, batığın yaklaşık iki bin 400 yıllık olduğunu ortaya koydu.

Southampton Üniversitesi'nden araştırmacı Jon Adams'ın yürüttüğü proje kapsamında Karadeniz'de üç yıl içinde 60'tan fazla batık tespit edildi. Araştırmalarda antik gemilerin yapısı ve korunma durumu incelenirken, söz konusu batıkta mürettebatın tükettiği balıklara ait kemiklerin de bulunduğu bildirildi. Bu tür buluntular, gemilerin teknik özelliklerinin yanı sıra geçmişteki denizcilerin yaşamına ilişkin bilgiler de sunuyor.

Başlıklar :