Koğuşta Yer Kalmadı Sular Kirli, Yatak Yok

Türkiye genelinde 434 bin 337 mahkum için kapasite 304 bin 184 kişiyken cezaevlerindeki nüfus, kapasiteyi yüzde 42,8 aşıyor. TİHEK’in 21 ceza infaz kurumuna ilişkin ziyaret raporları; kapasite aşımı kaynaklı yer yatakları, ortak dolaplar, paslı sular ve geciken sağlık hizmetleri gibi sorunları ortaya koydu. Bursa Yenişehir Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumu’nda ise 31 kişinin intihara kalkıştığı görüldü.

Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu’nun (TİHEK) 2026 tarihli ziyaret raporlarında, yapılan habersiz ziyaretlerdeki incelemeler, tespitler ve mahpus beyanları belgelendi. TİHEK’in 21 ceza infaz kurumundaki incelemelerin sonucunda bazı mahpusların sağlıksız koşullarda yaşadığı tespit edildi.

Mardin Midyat M Tipi Açık Ceza İnfaz Kurumu’nda ortalama 24 metrekarelik odalarda bazı mahpusların yerde yattığı ve dolapların paylaşıldığı görüldü. Engelli tuvaletlerinin bazılarında hasar bulunduğu, sabah sıcak suyunun 04.00’te verildiği ve özel beslenme ihtiyacı olanlar için ayrı yemek listesi hazırlanmadığı belirtildi. Kurumda yangın sistemi bulunmadığı da rapora girdi.

Balıkesir L Tipi’nde kapasite sınırının aşımı nedeniyle yer yatağı kullanıldığı, ranza ve dolapların yetersiz kaldığı bildirildi. Çanakkale Açık Ceza İnfaz Kurumu’nda ise dolapların koğuşlara sığmadığı için koridora çıktığı, ortak tuvalet-duşların kirli, bazı fayans ve muslukların kırık olduğu tespit edildi.

Kırşehir Yüksek Güvenlikli Kapalı Ceza İnfaz Kurumu’ndaki mahpuslar sıcak suyun ‘paslı’ aktığını ve suyun ısınmasını beklerken günlük sıcak su kotalarının azaldığını söyledi. İdare de kurumda genel bir su sorunu olduğunu kabul etti.

Sakarya 1 No.lu L Tipi’nde artırılmış kapasite bin 670 olarak belirtilirken ziyaret tarihinde 2 bin 377 mahpus bulunduğu, bazı mahpusların yerde yatarak aynı dolapları paylaştığı ve tuvaletlerde rutubet-küf görüldüğü ifade edildi. Iğdır S Tipi’nde ziyaret sırasında 862 mahpus bulunurken raporda artırılmış kapasite 735 olarak yer aldı.

Mahpuslar muayene ve hastane sevklerinde gecikme bildirdi. Raporda psikiyatri sevki bekleyenlerin 80’i aşarak bazı ilaçların temininde de gecikme yaşandığı belirtildi.

Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü’nün 1 Ekim 2026 tarihli verileri, ülke genelindeki gösterdiği tabloda 402 ceza infaz kurumunda 434 bin 337 mahpus bulunuyor. Cezaevlerindeki mahpus sayısı ise toplam kapasiteyi 130 bin 153 kişiyle yüzde 42,8 aşıyor. CİSST’in CTE’nin verilerine dayanarak verdiği kapasite bilgisine göre de toplam kapasite 304 bin 184 ile mahpus sayısının yaklaşık yüzde 30 altında kalıyor.

Erzincan Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumu’nda ziyaret tarihinde 509 mahpus ve anneleriyle kalan 23 çocuk bulunuyordu. Bazı odalarda mahpusların yerde yattığı; bazı acil çağrı butonlarının çalışmadığı ve bazı kalorifer peteklerinin yanmadığı kaydedildi. Tarsus Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumu’nda ise 460 kişilik artırılmış kapasiteye karşılık 705 mahpus bulunduğu, anneleriyle 35 küçük çocuğun kaldığı ve 437 mahpusun kronik rahatsızlığı olduğu raporlandı.

Bazı koğuşlarda yer yatağı kullanıldığı, dolapların paylaşıldığı ve sağlık hizmetlerine erişimde gecikmeler yaşandığı belirtildi. 168 mahpusun kayıtlı olduğu Bingöl Açık Ceza İnfaz Kurumu’nun ziyaret raporunda tuvalet ve duş sayısının yetersizliği, sıcak su süresi, hijyen ve mahremiyet sorunları yer aldı. TİHEK, tuvalet-duş alanlarının iyileştirilmesini ve sıcak su süresinin artırılmasını tavsiye etti.

Bursa Yenişehir Kadın Kapalı Ceza İnfaz Kurumu’nda anneleriyle kalan çocuklara ayrı yatak veya beşik sağlanmadığı, ek yatağın ücret karşılığında verildiği ve mama sandalyesi bulunmadığı aktarıldı. Bazı çocuklarda yetersiz beslendiğini gösteren işaretler gözlemlendi.

Rapora göre son bir yılda kurumda 31 kendine zarar verme olayı yaşandı. Hatay Çocuk ve Gençlik Kapalı Ceza İnfaz Kurumu’nda ise çamaşır ve kurutma makinelerinin çoğunun arızalı olduğu, mahpusların çalışan makineleri sırayla kullandığı ya da çamaşırlarını elde yıkadığı belirtildi.

Bazı ceza infaz kurumlarında ise eş görüşme odalarının bulunmadığı yer alırken TİHEK, sorun hakkında düzenleme yapılmasını önerdi.