Küresel Borsalarda Yapay Zekâ Satışı: Asya Geriledi, ABD Vadelilerinde Kayıp Büyüdü

Küresel piyasalarda Fed'in faizleri sabit bırakmasının ardından teknoloji hisseleri satış baskısıyla karşılaştı. Güney Kore borsası Samsung öncülüğünde gerilerken Nasdaq vadelilerindeki kayıp yüzde 1'e yaklaştı. Gözler ABD verileri ve ECB kararında.

Küresel borsalar, 29 Ekim Perşembe gününe yapay zekâ yatırımlarının maliyetine ilişkin endişeler ve merkez bankalarının para politikası kararları arasında temkinli başladı. ABD Merkez Bankası'nın (Fed) faizleri değiştirmemesine rağmen teknoloji şirketlerinin bilanço sonuçları risk iştahını zayıflatırken, Asya piyasalarında satışlar ağırlık kazandı. Özellikle Alphabet hisselerindeki sert düşüş ve Samsung'un rekor kârına rağmen değer kaybetmesi, yapay zekâ sektöründeki yüksek büyüme beklentilerinin yeniden sorgulandığını gösterdi.

ABD endeks vadeli işlemlerinde Nasdaq öncülüğünde düşüşler yaşanırken Avrupa piyasalarında açılış öncesi daha sınırlı hareketler görüldü. Yatırımcıların odağında bugün açıklanacak ABD büyüme ve enflasyon verileri ile Avrupa Merkez Bankası'nın faiz kararı bulunuyor. Amazon ve Intel'in açıklayacağı bilançolar da teknoloji hisselerindeki fiyatlamalar açısından önem taşıyor.

Asya piyasalarında günün en sert satışları Güney Kore'de yaşandı. Kospi endeksi, önceki gün yüzde 6,6'nın üzerinde yükselmesinin ardından perşembe sabahı yaklaşık yüzde 2,6 geriledi. Samsung Electronics hisselerinin rekor üçüncü çeyrek faaliyet kârına rağmen yüzde 4'ün üzerinde değer kaybetmesi, endeks üzerinde belirgin baskı oluşturdu.

Samsung'un güçlü bilançosuna karşın yatırımcılar özellikle tüketici elektroniği faaliyetlerindeki zarar ve yüksek büyüme beklentilerinin sürdürülebilirliğine odaklandı. Bir önceki gün bellek üreticilerinin güçlü kârlarıyla yükselen Güney Kore piyasasında böylece sert bir yön değişimi yaşandı. Yapay zekâ yatırımlarına yönelik talep sürerken, şirketlerin yüksek değerlemeleri ve yatırım harcamaları satışların başlıca gerekçeleri arasında öne çıktı.

Japonya'da Nikkei 225 endeksi sınırlı yükselişle diğer büyük Asya piyasalarından daha olumlu bir görünüm sergiledi. Çin ve Hong Kong piyasalarında ise teknoloji hisselerindeki küresel satış baskısına bağlı olarak karışık bir seyir izlendi. Japonya hariç Asya-Pasifik hisselerini izleyen geniş kapsamlı endeks yaklaşık yüzde 0,7 gerileyerek bölge genelinde satışların ağır bastığını gösterdi.

ABD endeks vadeli işlemlerinde teknoloji hisselerindeki satış baskısı belirleyici oldu. Sabah işlemlerinde Nasdaq 100 vadeli kontratları yaklaşık yüzde 0,9, S&P 500 vadeli kontratları ise yüzde 0,3 geriledi. Dow Jones Sanayi Endeksi vadeli kontratlarında ise sınırlı değişim görüldü. Böylece teknoloji ağırlıklı endekslerdeki kayıplar, daha geniş piyasaya kıyasla belirgin biçimde ayrıştı.

Satışların merkezinde Google'ın ana şirketi Alphabet'in bilançosu bulunuyor. Alphabet hisseleri kapanış sonrası işlemlerde yaklaşık yüzde 10 değer kaybederken, şirketin yapay zekâ altyapısına yönelik yüksek yatırım harcamaları ve negatif serbest nakit akışı yatırımcıları endişelendirdi. Microsoft hisselerinin güçlü bulut gelirlerinin desteğiyle aynı dönemde yaklaşık yüzde 3 yükselmesi ise teknoloji sektöründeki bilançoların farklı fiyatlandığını gösterdi.

ABD borsaları çarşamba gününü yükselişle tamamlamıştı. S&P 500 endeksi yüzde 0,28 artışla 7.743,98 puana, Nasdaq Bileşik Endeksi yüzde 0,27 yükselişle 26.549,90 puana ve Dow Jones Sanayi Endeksi yüzde 0,19 kazançla 52.475,10 puana ulaşmıştı. Ancak normal seansın ardından açıklanan finansal sonuçlar, yeni işlem günü öncesinde vadeli piyasalardaki görünümü değiştirdi.

Avrupa borsalarında açılış öncesi vadeli işlemler, ABD'deki teknoloji satışlarına rağmen daha dirençli bir görünüm ortaya koydu. Almanya'nın DAX vadeli kontratları yüzde 0,17, Euro Stoxx 50 vadeli kontratları yüzde 0,11 ve İngiltere'nin FTSE 100 vadeli kontratları yüzde 0,09 yükseldi. Fransa'nın CAC 40 vadeli kontratlarında ise yataya yakın bir seyir görüldü.

Avrupa piyasaları önceki günü de sınırlı değişimlerle tamamlamıştı. DAX endeksi yüzde 0,44 yükselirken FTSE 100 yüzde 0,07, Euro Stoxx 50 ise yüzde 0,05 değer kazanmıştı. Yatırımcılar bir yandan büyük şirketlerin finansal sonuçlarını değerlendirirken diğer yandan Avrupa Merkez Bankası'nın faiz kararına ilişkin beklentilerini fiyatladı.

Avrupa'da enerji fiyatları ve kamu borçlanma maliyetlerindeki yükseliş, para politikası açısından önemini koruyor. Özellikle Fransa tahvil piyasasındaki baskı, merkez bankasının enflasyonla mücadele ederken ekonomik büyüme ve finansman koşullarını da dikkate almasını gerektiriyor. Bugünkü kararın ardından verilecek mesajlar, Avrupa hisse senetleri ve euro üzerindeki fiyatlamalarda belirleyici olabilir.

Küresel piyasalardaki hareketlerin bir diğer belirleyicisi Fed'in 28 Ekim'de açıkladığı faiz kararı oldu. Federal Açık Piyasa Komitesi, politika faizini yüzde 3,75–4,00 aralığında sabit tutarken karar 10'a karşı 2 oyla alındı. İki üye, faizlerin 25 baz puan artırılması yönünde görüş bildirdi. Böylece komite içindeki görüş ayrılığı, enflasyonla mücadelede daha sıkı bir para politikası isteyen üyelerden kaynaklandı.

Fed Başkanı Kevin Warsh, kararın ardından enflasyonla mücadelenin önemini vurgularken aralık toplantısına ilişkin kesin bir yönlendirmede bulunmadı. Piyasalarda yılın son toplantısında faiz artışı yapılması olasılığı yüksek kalırken ABD tahvil getirilerindeki yükseliş, hisse senetleri üzerindeki baskıyı artırdı. Özellikle uzun vadeli finansman gerektiren yapay zekâ yatırımlarının maliyeti, yüksek faiz ortamında daha fazla sorgulanmaya başladı.

Fed'in kararının ardından doların büyük para birimleri karşısındaki hareketleri sınırlı kaldı. Ancak tahvil getirilerinin yükselmesi, yatırımcıların teknoloji şirketlerinin gelecekteki kârlarını bugünkü değerlemelerine yansıtırken kullandıkları iskonto koşullarını ağırlaştırıyor. Bu nedenle güçlü gelir artışı açıklayan şirketlerin bile yüksek yatırım harcamaları nedeniyle satış baskısıyla karşılaşması dikkat çekiyor.

Enerji piyasalarında Orta Doğu'daki gelişmeler ve diplomatik temaslara ilişkin haberler fiyatların yönünü belirlemeye devam ediyor. Brent petrolün varil fiyatı sabah işlemlerinde yaklaşık 114,9 dolar seviyesine gerilerken, ABD ile İran arasında görüşmelerin yeniden başlayabileceğine ilişkin haberler fiyatlar üzerindeki yükseliş baskısını bir miktar hafifletti.

Buna karşın bölgedeki askerî gerilim enerji arzı açısından önemli bir risk olmaya devam ediyor. ABD'nin, 3 Kasım seçimlerinin ardından İran'a yönelik olası yeni askerî operasyonlar konusunda bölgesel müttefiklerini uyardığına ilişkin haberler, enerji altyapısının güvenliğini yeniden gündeme taşıdı. Petrol üretim tesisleri ve sevkiyat güzergâhlarına ilişkin riskler, küresel enflasyon beklentileri üzerinde de etkili olabilecek gelişmeler arasında bulunuyor.

Türkiye açısından petrol fiyatlarının yüksek seyretmesi, enerji ithalat maliyetleri ve akaryakıt fiyatları bakımından önem taşıyor. Küresel piyasalarda enerji fiyatlarının yanı sıra doların seyri de gelişmekte olan ülke varlıklarının performansında belirleyici olabilir. Türkiye'de 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı nedeniyle Borsa İstanbul'da işlem yapılmazken, dış piyasalarda oluşacak fiyatlamalar bir sonraki işlem günü açısından izlenecek.

Piyasaların bugün takip edeceği en önemli veri akışı ABD'den gelecek. Türkiye saatiyle 15.30'da üçüncü çeyreğe ilişkin öncü büyüme verisi ile Fed'in yakından izlediği kişisel tüketim harcamaları fiyat endeksi açıklanacak. Aynı saatte haftalık işsizlik maaşı başvuruları, kişisel gelir ve harcama verileri de yatırımcıların değerlendirmesine sunulacak.

ABD büyümesinin beklentilerden güçlü gelmesi ekonomik faaliyetlerin dayanıklılığını gösterebilir. Ancak enflasyonun tahminlerin üzerinde gerçekleşmesi, Fed'in daha uzun süre sıkı para politikası uygulayacağı beklentilerini destekleyebilir. Bu nedenle büyüme ve enflasyon verilerinin birlikte vereceği mesaj, dolar, tahvil getirileri ve ABD endeks vadeli işlemleri üzerinde etkili olabilir.

Avrupa Merkez Bankası'nın faiz kararı ise Türkiye saatiyle 16.15'te açıklanacak. ECB Başkanı Christine Lagarde'ın basın toplantısı 16.45'te başlayacak. Bankanın mevduat faizini yüzde 2,50'de sabit tutması beklenirken yatırımcılar aralık toplantısına ilişkin mesajları, enerji fiyatlarının enflasyon üzerindeki etkisini ve Avrupa'daki finansman koşullarını izleyecek.

Makroekonomik verilerin yanı sıra büyük şirketlerin finansal sonuçları da bugün piyasalarda belirleyici olacak. Amazon ve Intel'in açıklayacağı üçüncü çeyrek bilançoları, yapay zekâ yatırımlarının ticari getirilerine ve yarı iletken sektöründeki talep koşullarına ilişkin yeni göstergeler sunacak. Mastercard, Caterpillar ve Merck'in sonuçları da tüketim, sanayi ve sağlık sektörlerine ilişkin beklentilerin şekillenmesinde rol oynayacak.

Amazon'un bulut faaliyetlerindeki büyüme ve yatırım harcamaları, Alphabet ve Microsoft bilançolarının ardından özellikle yakından incelenecek. Intel tarafında ise üretim kapasitesi, çip talebi ve kârlılık görünümü öne çıkıyor. Şirketlerin açıklayacağı beklentiler, yalnızca kendi hisselerini değil, teknoloji ağırlıklı Nasdaq endeksinin genel yönünü de etkileyebilir.

Günün devamında ABD verileri, ECB kararı ve şirket bilançolarının birlikte oluşturacağı tablo, piyasalardaki mevcut satışların derinleşip derinleşmeyeceğini belirleyecek. Asya'da başlayan teknoloji odaklı satışların Avrupa ve ABD seanslarına ne ölçüde taşınacağı, küresel yatırımcıların öncelikli olarak izleyeceği gelişme olacak.