Mekke Anlaşması TBMM’ye Geliyor

Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması'nın onaylanmasına ilişkin kanun teklifi, yarın TBMM Dışişleri Komisyonu'nda ele alınacak. Görüşmelerde anlaşmanın Türkiye'nin dış politikası, NATO üyeliği ve bölgesel güvenliğe etkilerinin gündeme gelmesi bekleniyor.

AK Parti, anlaşmayı bölgesel güvenlik iş birliğinin güçlendirilmesi ve ortak tehditlere karşı caydırıcılığın artırılması açısından değerlendirerek, anlaşmanın Türkiye'nin bölgesel etkinliğine katkı sağlayacağını savunuyor. MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli de ortak savunma girişimini destekleyerek iş birliğinin diğer İslam ülkelerini kapsayacak şekilde genişletilmesini öneriyor.

CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu, Türkiye'nin çıkarlarına aykırı hükümler bulunması halinde anlaşmaya karşı çıkacaklarını belirtiyor. CHP, anlaşmanın Türkiye'yi bölgesel çatışmalara sürükleyip sürüklemeyeceğinin ve olası askerî yükümlülüklerin sınırlarının açıklığa kavuşturulmasını isterken, parti kulislerinde anlaşmaya olumlu oy verileceği dillendiriliyor.

Yeni Parti ise Mekke Ortak Savunma Anlaşması'na karşı çıkıyor. Yeni Parti Genel Başkanı Özgür Özel, Mekke Ortak Savunma Anlaşması'na ve Türk askerinin Yemen'e gönderilmesi ihtimaline karşı hayır oyu vereceklerini açıkladı. Yeni Parti'de "anlaşmanın Türkiye'nin savaşa girmesine neden olabileceği" gerekçesiyle gerek komisyon sürecinde gerekse Genel Kurul görüşmelerinde anlaşmanın durdurulması için çalışma kararı alındı.

Yeni Yol Partisi'nde de anlaşmaya yönelik eleştirel bir tutum öne çıkıyor. Parti yöneticileri anlaşmanın hangi tehditlere karşı hazırlandığının, Türkiye'nin hangi koşullarda askerî yardım sağlayacağının ve TBMM'nin yetkilerinin nasıl kullanılacağının açıklanmasını istedi. Bu sorular yanıtlanmadan anlaşmayı destekleye-meyeceklerini belirtti.

İYİ Parti Türkiye'nin başka ülkelerin güvenlik sorunları nedeniyle çatışmalara taraf olma ihtimalini eleştirerek, anlaşmanın kapsamının ve Türkiye'ye getireceği sorumlulukların açıklanmasını istiyor. DEM Parti ise bölgesel sorunların askerî müdahaleler yerine diplomasi ve müzakere yoluyla çözülmesi gerektiğini savunuyor.

Komisyon görüşmelerinde, taraflardan birine yönelik saldırının diğer tarafları da ilgilendirmesine ilişkin hükümlerin nasıl uygulanacağı ve Türkiye'nin olası bir bölgesel çatışmada üstleneceği sorumluluklar öne çıkacak. Teklifin komisyondaki görüşmelerin ardından Kasım'ın ilk haftası TBMM Genel Kurulu'na gelmesi bekleniyor. Partilerin kesin oy tutumlarının ise komisyon görüşmeleri sırasında netleşmesi bekleniyor.

Anlaşma, Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında ortak savunma ve güvenlik iş birliği öngörülüyor. Taraflardan birine yönelik dış kaynaklı silahlı saldırı, diğer taraflara da yapılmış sayılıyor. Tarafların karşılıklı askerî yardım ve koordinasyon sağlaması öngörülüyor. Anlaşmaya bilgi paylaşımı, askerî teknoloji ve savunma sanayisi iş birliği geliştirilecek. Anlaşma süresiz yürürlükte kalacak; taraflar 10 yılın ardından belirlenen bildirim usulüyle çekilebilecek.

Başlıklar :