Mekke İttifakı’nda Genişleme Takvimi

Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında 7 Ağustos 2026’da imzalanan Mekke Anlaşması, bölgesel güvenlikte yeni bir iş birliği mekanizmasının kapısını aralıyor.

Anlaşmanın TBMM Dışişleri Komisyonu’ndaki onay sürecine ilişkin görüşmelerde konuşan Dışişleri Bakan Yardımcısı Zeki Levent Gümrükçü, ittifakın genişleme takvimi ve yeni üyelerin sorumluluklarına ilişkin bilgi verdi.

Gümrükçü, sekretaryanın ve ittifakın işleyişini düzenleyen mekanizmaların kurulmasının zaman alacağını söyledi. Gümrükçü, “Tahmin ediyorum, bu sekretaryanın ve ittifakın yapılanmasını oluşturacağımız belki altı, dokuz, on iki aylık süre içerisinde çekirdek taraflar belli bazı kararlar alacak ama ondan sonra genişlemeyle beraber bu çekirdek taraf kavramı da ortadan kalkacaktır” bilgisini verdi. “Biz Mısır’ı bu ittifak içerisinde görmekten çok memnun olacağımızı tabii, açıklıkla ifade ediyoruz” diye konuşan Gümrükçü, NATO’nun genişleme sürecine benzer bir yöntem izleneceğini belirtti.

Yeni üyelerin ittifaka aynı hak ve yükümlülüklerle katılacağını vurgulayan Gümrükçü, genişleme tamamlandıkça kurucu ülkelerle diğer üyeler arasında ayrıcalıklı bir statü bulunmayacağını kaydetti.

Anlaşmanın üyeler arasında otomatik bir askeri müdahale yükümlülüğü doğurmadığını vurgulayan Gümrükçü, “Herhangi bir şekilde bir kolektif savunma yükümlülüğünün devreye girebilmesi için öncelikle taraflardan bir tanesinin bu konuda bir talepte bulunması lazım” dedi.

Dışişleri Bakan Yardımcısı Zeki Levent Gümrükçü, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın Birleşik Arap Emirlikleri ziyareti sırasında İsrailli yetkililerle görüştüğü iddiasına yanıt verdi. Ziyaretin önceden planlanmış bir program kapsamında gerçekleştiğini belirten Gümrükçü, “Sayın Bakanımızın Birleşik Arap Emirlikleri’ne yönelik ziyareti çok önceden planlanmış bir program içerisindeydi. Orada bulunduğu süre içerisinde Netanyahu’yla değil, hiçbir İsrailli yetkiliyle de bir görüşmesi olmamıştır” dedi.