Mutfaktaki Gizli Tehlikeye Dikkat! Uzman İsim Uyardı: Yemek Yaparken Sıcak Dumana Ve Kızartma Yağına Maruz Kalmak Akciğer Kanseri Nedeni

Sigaranın yanı sıra radon gazı ve biyogaz maruziyeti de önemli akciğer kanseri nedenleri arasında yer alıyor. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Cerrahisi Anabilim Dalı Öğretim Üyesi ve Türk Akciğer Kanseri Derneği Başkanı Prof. Dr. Ayten Kayı Cangır, bu değerlendirmeyi yaptı.

Prof. Dr. Cangır, "Özellikle yemek yaparken sıcak dumana maruz kalmak, kızartmanın yağına maruz kalmak, biyogazlara maruziyet, akciğer kanserinin kadınlarda daha yüksek olmasının etkenlerinden biri" dedi.

4 çocuk annesi Dursune Gümüş'e, hiç sigara içmemesine rağmen 47 yaşında akciğer kanseri tanısı konuldu. Prof. Dr. Cangır ve ekibinin gerçekleştirdiği ameliyat ile ardından uygulanan kemoterapi sayesinde sağlığına kavuşan Gümüş, şu anda 63 yaşında ve kontrollerini düzenli olarak yaptırıyor. Gümüş, hayatı boyunca hiç sigara içmediğini belirtti.

Gümüş, "Eşim çok sigara içiyordu. Ben yıllarca ekmek yaptım, o ekmeğin dumanı vardı, doktorlar ondan da akciğer kanserinin kaynaklanabildiğini söylüyordu. Ameliyat oldum, akciğerimin sol tarafını aldılar. Kemoterapi aldım ve iyileştim çok şükür" dedi.

Akciğer Kanseri Farkındalık Ayı nedeniyle konuşan Prof. Dr. Cangır, akciğer kanserinin dünya genelinde hem erkeklerde hem de kadınlarda sık görülen bir kanser olduğunu söyledi.

Cangır, şöyle devam etti: "Akciğer kanserini diğer kanserlerden ayıran en önemli özelliklerinden biri ölümcül bir kanser olması. Dünya genelinde kansere bağlı ölümlerin yaklaşık yüzde 20'si akciğer kanseri nedeniyle gerçekleşiyor. Çünkü akciğer kanseri genellikle ileri evrede tanı alıyor. Tüm kanserlerde erken tanı çok önemli ama akciğer kanserinde daha da önemli. Bizim hastalarımızın yüzde 80-85'i sigara içiciliğiyle ilişkili. Eğer sigara içme alışkanlığı azalırsa, akciğer kanseri de azalabilir. Akciğer kanserinin yüzde 15-20'si hiç sigara içmeyen insanlarda görülür. Yani sigara içmeyen kişiler de akciğer kanseri olabilir. Bu nedenle 'Ben sigara içmiyorum, akciğer kanseri olmam' diye düşünülmemeli"

Prof. Dr. Cangır, sigara dumanına maruziyetin yani pasif içiciliğin akciğer kanseri riskini yüzde 25-30 oranında arttırdığını kaydetti.

Cangır, "Bu nedenle toplu yaşam alanlarında, toplu taşıma araçlarında sigara yasağı kesinlikle çok yerinde, doğru bir karar. Belki sigara içmiyorsunuz, yanınızda sigara içirtmiyorsunuz ama sigara içenlerin kıyafetlerine ya da mobilyalara, eşyalara sinen katran kokusunun, nikotinin de o eşyaları kullananlarda riski artırdığı ile ilgili çalışmalar var. Buna da 'üçüncü el maruziyet' diyoruz. Yani yoğun sigara içilen ortamlarda bulunuyorsanız oradaki eşyaların emmiş olduğu nikotin ve katrana da maruz kalmak akciğer kanseri riskini artırabiliyor" ifadelerini kullandı.

Sigara içmeyen 40-50 yaşlarındaki kadınlarda, aynı yaş grubu erkeklere göre akciğer kanseri olma olasılığının daha yüksek olduğunu söyleyen Prof. Dr. Cangır, konuşmasını şöyle sürdürdü:

"Kadınlar en çok meme kanseri oluyor, yumurtalık kanseri oluyor; ama en çok akciğer kanseri nedeniyle ölüyor. Sigara önemli bir akciğer kanseri nedeni ama radon gazına maruziyet de önemli. Radon gazı yerden, kayaların arasından, altından gelen bir gaz. Açık havada bunun çok büyük bir zararı yok. Ama kapalı mekanlarda birikirse yüksek oranlara ulaşırsa akciğer kanseri riskini artırıyor. Kadınlar da daha çok evde, yani kapalı mekanlarda kaldığı için daha yüksek orandaki radon gazına maruz kalabiliyor. Bunun yanı sıra özellikle sıcak yemek yaparken sıcak dumana, o dumanlara maruz kalmak, kızartmanın yağına maruz kalmak, bunlar da biyogazlara maruziyetle akciğer kanserinin kadınlarda daha yüksek olmasının etkenlerinden biri olarak değerlendirilebilir. Sonuç olarak baktığımızda akciğer kanseri erkeklerde daha sık görülmekle birlikte kadınlarda da önemli bir sağlık sorunu. Son yıllarda çok popüler olan puff bar ve elektronik sigaralar bunlar da akciğer kanseri riskini artırıyor. Bunlar da masum değiller"